Giu-đe 1

Sách Giu-đe là một bức thư ngắn, nhưng đưa ra một lời cảnh báo mạnh mẽ chống lại các giáo sư giả đã lén lút xâm nhập vào cộng đồng Cơ Đốc. Những người này đang dẫn người khác vào sự dạy dỗ sai lạc và đời sống tội lỗi, vì vậy Giu-đe thúc giục các tín hữu phải hết lòng tranh đấu cho đức tin đã được truyền cho các thánh đồ một lần đủ cả. Điều này có nghĩa là Cơ Đốc nhân phải bảo vệ, bênh vực, và tiếp tục trung tín với Tin Lành thật đã được ban qua Đấng Christ và các sứ đồ. Giu-đe dùng các ví dụ từ Cựu Ước và các văn liệu Do Thái để cho thấy rằng Đức Chúa Trời luôn phán xét sự phản nghịch, sự vô tín, và sự vô luân. Đồng thời, ông khích lệ các tín hữu hãy đứng vững trong đức tin, cầu nguyện trong Thánh Linh, cứ ở trong tình yêu của Đức Chúa Trời, và giúp đỡ những người đang bị dẫn lạc.

Giu-đe 1:1-4
1 Giu-đe, tôi tớ của Đức Chúa Giê-su Christ và là anh em của Gia-cơ, gửi cho những người được kêu gọi, được Đức Chúa Trời là Cha thánh hóa, và được gìn giữ trong Đức Chúa Giê-su Christ:
2 Nguyện lòng thương xót, sự bình an, và tình yêu thương được thêm lên nhiều cho anh em.
3 Hỡi những người yêu dấu, trong khi tôi rất chuyên tâm viết cho anh em về sự cứu rỗi chung của chúng ta, thì tôi thấy cần phải viết để khuyên anh em hết lòng tranh đấu cho đức tin đã được truyền cho các thánh đồ một lần đủ cả.
4 Vì có một số người đã lén lút vào giữa anh em, là những người từ lâu đã bị định trước cho sự đoán phạt này, những kẻ không tin kính, biến ân điển của Đức Chúa Trời chúng ta thành sự phóng đãng, và chối bỏ Đức Chúa Trời, là Chủ Tể duy nhất, cùng Chúa chúng ta là Đức Chúa Giê-su Christ.

Giu-đe giới thiệu mình là tôi tớ của Đức Chúa Giê-su Christ và là anh em của Gia-cơ, cho thấy sự khiêm nhường của ông và mối liên hệ của ông với Hội Thánh Cơ Đốc thời ban đầu. Ông viết cho các tín hữu là những người được kêu gọi, được Đức Chúa Trời là Cha thánh hóa, và được gìn giữ trong Đức Chúa Giê-su Christ, nhắc họ rằng sự an toàn của họ đến từ công việc của Đức Chúa Trời trong đời sống họ. Ông chúc phước cho họ với lòng thương xót, sự bình an, và tình yêu thương. Giu-đe vốn muốn viết về sự cứu rỗi chung của họ, nhưng vì có mối nguy hiểm nghiêm trọng trong Hội Thánh, ông thấy cần phải khuyên họ hết lòng tranh đấu cho đức tin. Điều này có nghĩa là các tín hữu phải đứng vững và bảo vệ lẽ thật của Tin Lành. Các giáo sư giả đã lén lút vào giữa họ, biến ân điển của Đức Chúa Trời thành cái cớ cho đời sống tội lỗi và chối bỏ thẩm quyền của Đức Chúa Trời cùng Đức Chúa Giê-su Christ. Giu-đe cảnh báo rằng ân điển không bao giờ được dùng như sự cho phép để phạm tội, và đức tin thật phải tiếp tục trung tín với Đấng Christ và sự dạy dỗ của Ngài.

Giu-đe 1:5-7
5 Nhưng tôi muốn nhắc anh em, dù anh em đã biết điều này rồi, rằng Chúa đã cứu dân ra khỏi xứ Ai Cập, nhưng sau đó đã hủy diệt những kẻ không tin.
6 Còn các thiên sứ không giữ địa vị riêng của mình, nhưng lìa bỏ nơi ở của mình, thì Ngài đã giữ họ trong xiềng xích đời đời dưới nơi tối tăm cho sự phán xét của ngày lớn.
7 Cũng vậy, Sô-đôm và Gô-mô-rơ cùng các thành xung quanh, vì đã buông mình vào sự gian dâm và chạy theo xác thịt lạ, được đặt làm gương, chịu hình phạt của lửa đời đời.

Giu-đe nhắc các tín hữu về những ví dụ nghiêm trọng của sự phán xét Đức Chúa Trời, để họ không xem nhẹ tội lỗi và sự vô tín. Trước hết, ông chỉ về dân Y-sơ-ra-ên, là những người đã được Chúa cứu ra khỏi Ai Cập, nhưng về sau nhiều người đã bị hủy diệt vì không tin và phản nghịch Đức Chúa Trời. Sau đó ông nhắc đến các thiên sứ đã lìa bỏ địa vị đúng đắn của mình và phản nghịch Đức Chúa Trời, cho thấy ngay cả các hữu thể trên trời cũng bị phán xét khi họ từ chối trật tự của Đức Chúa Trời. Ông cũng nhắc đến Sô-đôm và Gô-mô-rơ, là những thành bị hủy diệt vì sự vô luân tình dục và sự phản nghịch của họ. Những ví dụ này cảnh báo các tín hữu rằng sự bội đạo, sự vô luân, và sự vô tín đem đến sự phán xét. Ý của Giu-đe là các giáo sư giả có thể tỏ ra rất tự tin, nhưng Đức Chúa Trời luôn phán xét những người làm hư hoại lẽ thật của Ngài và từ chối thẩm quyền của Ngài.

Giu-đe 1:8
8 Cũng vậy, những kẻ mơ mộng này làm ô uế xác thịt, khước từ thẩm quyền, và nói lời xúc phạm các bậc tôn trọng.

Bây giờ Giu-đe áp dụng những ví dụ trong quá khứ vào các giáo sư giả trong thời của ông. Ông gọi họ là “những kẻ mơ mộng,” nghĩa là họ đi theo trí tưởng tượng, ham muốn, và những lời tuyên bố thuộc linh giả dối của chính họ thay vì lẽ thật của Đức Chúa Trời. Họ làm ô uế xác thịt qua lối sống vô luân, đặc biệt là những tội lỗi liên quan đến các ham muốn không được kiểm soát. Họ khước từ thẩm quyền, nghĩa là họ không chịu thuận phục quyền cai trị của Đức Chúa Trời và trật tự mà Ngài đã thiết lập. Họ cũng nói lời xúc phạm các bậc tôn trọng, điều này cho thấy sự kiêu ngạo đối với thẩm quyền thuộc linh và các thực tại trên trời mà họ không hiểu. Giu-đe cho thấy vấn đề của họ không chỉ là sự dạy dỗ sai lạc, nhưng cũng là một tinh thần phản nghịch. Câu này cảnh báo các tín hữu đừng bị dẫn dắt bởi lòng kiêu ngạo, trí tưởng tượng, hay ham muốn tội lỗi, nhưng hãy tiếp tục khiêm nhường dưới lẽ thật và thẩm quyền của Đức Chúa Trời.

Giu-đe 1:9
9 Nhưng Mi-ca-ên, vị tổng lãnh thiên sứ, khi tranh luận với ma quỷ về xác của Môi-se, cũng không dám dùng lời xúc phạm để kết án nó, nhưng nói: “Nguyện Chúa quở trách ngươi!”

Mi-ca-ên, vị tổng lãnh thiên sứ ở đây, được hiểu là Đức Chúa Giê-su Christ trước khi Ngài nhập thể, hành động với tư cách là Đấng chỉ huy các đạo quân trên trời. Từ “tổng lãnh thiên sứ” có nghĩa là sứ giả trưởng hoặc Đấng đứng đầu các thiên sứ, nhưng điều này không có nghĩa Mi-ca-ên là một hữu thể được tạo dựng. Đúng hơn, Ngài là Đấng lãnh đạo thần thượng của các đạo quân trên trời của Đức Chúa Trời, liên hệ với các phân đoạn như Đa-ni-ên 10:13, Đa-ni-ên 12:1, và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16. Trong ví dụ của Giu-đe, Mi-ca-ên đang tranh luận với ma quỷ về xác của Môi-se, nhưng Ngài không dùng lời kết án gay gắt hay xúc phạm chống lại Sa-tan. Thay vào đó, Ngài nói: “Nguyện Chúa quở trách ngươi!” Điều này giống với Xa-cha-ri 3:2, nơi Chúa quở trách Sa-tan. “Chúa” ở đây có thể được hiểu là Đức Chúa Trời là Cha, cho thấy trật tự thần thượng, nơi Con hành động trong sự thuận phục thẩm quyền của Cha trong sự phán xét, như cũng được thấy trong Giăng 5:22 và Giăng 5:30. Thay vì sử dụng thẩm quyền của chính mình một cách bất cẩn hay kiêu ngạo, Đấng Christ phó sự phán xét cho Cha. Điều này dạy rằng Đấng Christ, trong vai trò trước khi nhập thể, đã giữ vững sự công chính thần thượng trong khi bày tỏ sự khiêm nhường và thuận phục ý muốn của Cha. Nó cũng đem lại cho các tín hữu một bài học quan trọng: những trận chiến thuộc linh không nên được chiến đấu bằng sự kiêu ngạo, lời xúc phạm, hay sức riêng của con người, nhưng bằng sự khiêm nhường, đức tin, và sự nương cậy vào thẩm quyền của Đức Chúa Trời.

Giu-đe 1:10
10 Nhưng những kẻ này nói lời xúc phạm những điều họ không hiểu; còn những điều họ biết theo bản năng tự nhiên, như loài vật không lý trí, thì trong những điều ấy họ làm hư hoại chính mình.

Giu-đe giải thích rằng các giáo sư giả này nói cách kiêu ngạo chống lại những điều họ không hiểu. Thay vì tìm kiếm sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời, họ dựa vào suy nghĩ tự nhiên và bản năng tội lỗi của mình. Cụm từ “như loài vật không lý trí” có nghĩa là họ sống theo những thúc đẩy của xác thịt thay vì sự hiểu biết thuộc linh. Họ có thể tỏ ra tự tin, nhưng sự tự tin của họ dựa trên sự thiếu hiểu biết và kiêu ngạo. Những điều họ biết theo bản năng tự nhiên lại trở thành chính điều làm họ hư hoại, vì họ đi theo ham muốn thay vì lẽ thật. Câu này cảnh báo các tín hữu chống lại sự kiêu ngạo và lối suy nghĩ xác thịt. Đời sống thuộc linh thật không đến từ bản năng con người hay sự khôn ngoan thế gian, nhưng đến từ sự thuận phục lẽ thật của Đức Chúa Trời và sự hướng dẫn của Thần Linh Ngài.

Giu-đe 1:11-13
11 Khốn cho họ! Vì họ đã đi theo đường lối của Ca-in, chạy theo sự sai lạc của Ba-la-am vì lợi lộc, và bị hủy diệt trong sự phản nghịch của Cô-rê.
12 Họ là những vết nhơ trong các bữa tiệc yêu thương của anh em, khi họ dự tiệc với anh em mà không chút sợ hãi, chỉ chăm lo cho chính mình. Họ là những đám mây không có nước, bị gió đưa đi; là cây cuối thu không trái, chết hai lần, bị nhổ tận gốc;
13 là sóng dữ của biển, sủi bọt ra sự xấu hổ của chính mình; là những ngôi sao lang thang, dành sẵn cho sự tối tăm đen tối đời đời.

Giu-đe đưa ra một lời cảnh báo mạnh mẽ bằng cách so sánh các giáo sư giả với Ca-in, Ba-la-am, và Cô-rê. Ca-in tượng trưng cho sự thù ghét, ganh tị, và phản nghịch chống lại sự công chính. Ba-la-am tượng trưng cho lòng tham và việc dùng những điều thuộc linh để kiếm lợi riêng. Cô-rê tượng trưng cho sự phản nghịch chống lại thẩm quyền được Đức Chúa Trời thiết lập. Giu-đe nói các giáo sư giả này rất nguy hiểm vì họ tham dự các bữa tiệc yêu thương của các tín hữu mà không chút sợ hãi, nhưng họ chỉ phục vụ chính mình. Bên ngoài họ có vẻ tôn giáo, nhưng họ đem đến nguy hiểm thuộc linh. Giu-đe dùng những hình ảnh sống động để mô tả họ: mây không có nước, nghĩa là họ hứa hẹn phước lành nhưng chẳng đem lại gì; cây không trái, nghĩa là họ không có sự sống thuộc linh thật; sóng dữ, nghĩa là họ sinh ra sự xấu hổ và hỗn loạn; và các ngôi sao lang thang, nghĩa là họ không ổn định và đang đi về sự tối tăm. Phân đoạn này cho thấy các giáo sư giả có thể trông có vẻ ấn tượng, nhưng thật ra họ trống rỗng, ích kỷ, phá hoại, và đang ở dưới sự phán xét.

Giu-đe 1:14-16
14 Hê-nóc, người thứ bảy kể từ A-đam, cũng đã nói tiên tri về những người này rằng: “Kìa, Chúa đến với muôn vàn thánh của Ngài,
15 để thi hành sự phán xét trên mọi người, và kết án tất cả những kẻ không tin kính về mọi việc không tin kính mà họ đã làm cách không tin kính, cùng mọi lời cay nghiệt mà những tội nhân không tin kính đã nói nghịch cùng Ngài.”
16 Những người này là kẻ hay lằm bằm, hay than phiền, bước đi theo dục vọng riêng của mình; miệng họ nói những lời khoe khoang lớn lao, và họ tâng bốc người khác để trục lợi.

Giu-đe nhắc đến lời tiên tri của Hê-nóc để cho thấy Đức Chúa Trời sẽ phán xét kẻ không tin kính. Hê-nóc đã cảnh báo rằng Chúa sẽ đến với các thánh của Ngài để đem sự phán xét trên những người sống trong sự phản nghịch chống lại Đức Chúa Trời. Giu-đe áp dụng lời cảnh báo này cho các giáo sư giả, cho thấy những hành động tội lỗi, lời nói kiêu ngạo, và sự bất kính của họ đối với Đức Chúa Trời sẽ không bị bỏ qua. Ông cũng mô tả họ là những kẻ hay lằm bằm, than phiền, và đi theo dục vọng riêng. Họ nói những lời nghe có vẻ ấn tượng, nhưng mục đích của họ là ích kỷ. Họ tâng bốc người khác khi điều đó đem lại lợi ích cho họ, dùng con người để kiếm lợi riêng thay vì phục vụ Đức Chúa Trời trong lẽ thật. Phân đoạn này cảnh báo các tín hữu đừng bị ấn tượng bởi những lời nói trơn tru hay sự tự tin bên ngoài, vì Đức Chúa Trời thấy tấm lòng và sẽ phán xét mọi sự không tin kính.

Giu-đe 1:17-23
17 Nhưng anh em, hỡi những người yêu dấu, hãy nhớ những lời đã được các sứ đồ của Chúa chúng ta là Đức Chúa Giê-su Christ nói trước:
18 họ đã nói với anh em rằng trong thời cuối cùng sẽ có những kẻ chế giễu, bước đi theo những dục vọng không tin kính của mình.
19 Những người này là kẻ sống theo bản tính tự nhiên, gây chia rẽ, không có Thần Linh.
20 Nhưng anh em, hỡi những người yêu dấu, hãy xây dựng chính mình trên đức tin rất thánh của mình, cầu nguyện trong Thánh Linh,
21 giữ mình trong tình yêu của Đức Chúa Trời, trông đợi lòng thương xót của Chúa chúng ta là Đức Chúa Giê-su Christ dẫn đến sự sống đời đời.
22 Hãy thương xót một số người đang nghi ngờ;
23 hãy cứu những người khác bằng sự sợ hãi, kéo họ ra khỏi lửa, và ghét ngay cả chiếc áo bị xác thịt làm ô uế.

Giu-đe khích lệ các tín hữu nhớ lại những lời cảnh báo đã được các sứ đồ nói trước, rằng trong thời cuối cùng sẽ có những kẻ chế giễu đi theo các dục vọng không tin kính của mình. Những người này có tâm trí thuộc về thế gian, gây chia rẽ, và không có Thần Linh của Đức Chúa Trời. Ngược lại, các tín hữu phải xây dựng chính mình trên đức tin rất thánh, nghĩa là họ phải lớn lên mạnh mẽ hơn trong lẽ thật của Tin Lành và tiếp tục đứng vững trong Đấng Christ. Họ cũng phải cầu nguyện trong Thánh Linh, giữ mình trong tình yêu của Đức Chúa Trời, và tiếp tục trông đợi lòng thương xót của Chúa Đức Chúa Giê-su Christ dẫn đến sự sống đời đời. Giu-đe cũng dạy các tín hữu cách giúp đỡ người khác với sự phân biệt. Một số người đang nghi ngờ hoặc yếu đuối cần được đối xử bằng lòng thương xót và sự kiên nhẫn, trong khi những người khác đang ở trong nguy hiểm thuộc linh nghiêm trọng phải được giải cứu cách khẩn cấp, như thể được kéo ra khỏi lửa. Đồng thời, các tín hữu phải ghét ngay cả chiếc áo bị xác thịt làm ô uế, nghĩa là họ phải giúp đỡ tội nhân mà không bị ảnh hưởng hay làm hư hoại bởi tội lỗi của họ. Phân đoạn này dạy cả sự vững vàng lẫn lòng thương xót: hãy đứng vững trong đức tin, cứ ở trong tình yêu của Đức Chúa Trời, và tìm cách phục hồi người khác với sự khôn ngoan, lòng thương xót, và sự thận trọng thánh khiết.

Giu-đe 1:24-25
24 Nguyện Đấng có quyền gìn giữ anh em khỏi vấp ngã, và trình diện anh em không chỗ trách được trước sự hiện diện vinh hiển của Ngài với niềm vui lớn,
25 là Đức Chúa Trời duy nhất khôn ngoan, Đấng Cứu Rỗi của chúng ta, được vinh hiển, oai nghi, quyền thống trị, và quyền năng, cả bây giờ và cho đến đời đời. A-men.

Giu-đe kết thúc bức thư bằng lời ngợi khen dâng lên Đức Chúa Trời, ban cho các tín hữu sự bảo đảm mạnh mẽ sau tất cả những lời cảnh báo về các giáo sư giả và nguy hiểm thuộc linh. Ông nhắc họ rằng Đức Chúa Trời có quyền gìn giữ họ khỏi vấp ngã, nghĩa là Đức Chúa Trời có quyền năng để bảo vệ dân trung tín của Ngài và giữ họ khỏi sa ngã. Đức Chúa Trời cũng có quyền trình diện họ không chỗ trách được trước sự hiện diện vinh hiển của Ngài với niềm vui lớn. Điều này không có nghĩa là các tín hữu đứng trước Đức Chúa Trời bởi sức riêng hay sự trọn vẹn riêng của mình, nhưng bởi ân điển, quyền năng, và công việc cứu rỗi của Ngài trong đời sống họ. Giu-đe dâng vinh hiển, oai nghi, quyền thống trị, và quyền năng cho Đức Chúa Trời duy nhất khôn ngoan, Đấng Cứu Rỗi của chúng ta, cả bây giờ và cho đến đời đời. Lời kết này nhắc các tín hữu rằng dù sự lừa dối, tội lỗi, và các giáo sư giả là có thật, Đức Chúa Trời vẫn lớn hơn, và Ngài có quyền gìn giữ dân Ngài trung tín cho đến cuối cùng.