Tổng quan: 1 Cô-rinh-tô

1 Cô-rinh-tô là một bức thư nền tảng do sứ đồ Phao-lô viết cho Hội Thánh tại Cô-rinh-tô. Bức thư này giải quyết những vấn đề về sự chia rẽ, sự vô luân, và tình trạng chưa trưởng thành thuộc linh trong cộng đồng tín hữu. Thư tín của Phao-lô là một lời kêu gọi khẩn thiết về sự hiệp một, sự rõ ràng trong giáo lý, và đời sống thánh khiết. Ông bàn đến những chủ đề như vai trò của các ân tứ thuộc linh, tầm quan trọng của tình yêu thương, và vị trí trung tâm của sự phục sinh, nhằm hướng dẫn người Cô-rinh-tô sống đức tin của họ một cách thực tế và hiệp một.

Chương 1:
Phao-lô đề cập đến những sự chia rẽ trong Hội Thánh Cô-rinh-tô, khuyên các tín hữu hãy tập trung vào sự hiệp một trong Đấng Christ thay vì trung thành với những người lãnh đạo khác nhau. Ông nhấn mạnh rằng sứ mạng của ông là rao giảng phúc âm, chứ không phải làm phép báp-têm, và ông nhấn mạnh rằng quyền năng của phúc âm nằm trong sứ điệp về thập tự giá, chứ không nằm trong sự khôn ngoan hay tài hùng biện của con người. Phao-lô đối chiếu sự khôn ngoan của thế gian với sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời, giải thích rằng Đức Chúa Trời thường dùng những điều yếu đuối và thấp hèn để bày tỏ quyền năng của Ngài. Ông kết luận bằng cách nhắc người Cô-rinh-tô rằng mọi sự khoe mình phải ở trong Chúa, chứ không phải trong các lãnh đạo loài người.

Chương 2:
Phao-lô nói về cách ông rao giảng, nhấn mạnh sự nương cậy vào Thánh Linh và quyền năng của Đức Chúa Trời thay vì sự khôn ngoan của loài người. Ông giải thích rằng ông chỉ tập trung vào sứ điệp về Giê-su Christ và sự đóng đinh của Ngài, tránh những lời nói thuyết phục theo kiểu con người để đức tin của người Cô-rinh-tô được đặt nền trên quyền năng của Đức Chúa Trời, chứ không phải trên tài hùng biện. Phao-lô phân biệt giữa sự khôn ngoan của con người và sự khôn ngoan sâu nhiệm của Đức Chúa Trời được bày tỏ bởi Thánh Linh, là điều chỉ những người trưởng thành thuộc linh mới có thể nhận biết. Ông giải thích rằng những lẽ thật sâu nhiệm của Đức Chúa Trời, vượt quá sự hiểu biết của con người, được Thánh Linh bày tỏ cho các tín hữu. Sự soi sáng thuộc linh này giúp các tín hữu hiểu và truyền đạt những thực tại thần thượng, trái ngược với người tự nhiên, là người xem những điều này là ngu dại. Phao-lô kết luận rằng người thuộc linh có “tâm trí của Đấng Christ,” nhờ đó họ có thể đánh giá mọi sự theo quan điểm của Đức Chúa Trời.

Chương 3:
Phao-lô đề cập đến sự chia rẽ trong Hội Thánh Cô-rinh-tô, quở trách các tín hữu vì họ đứng về phía những người lãnh đạo cụ thể như Phao-lô hoặc A-bô-lô, điều mà ông xem là dấu hiệu của sự chưa trưởng thành thuộc linh. Ông nhấn mạnh rằng các lãnh đạo chỉ là những đầy tớ của Đức Chúa Trời, và chính Đức Chúa Trời mới là Đấng làm cho Hội Thánh tăng trưởng. Dùng hình ảnh Hội Thánh như cánh đồng và tòa nhà của Đức Chúa Trời, ông nhấn mạnh công việc chung trong chức vụ và cảnh báo chống lại việc tạo ra những sự chia rẽ làm tổn hại đến sự hiệp một của Hội Thánh. Phao-lô kết luận bằng cách kêu gọi họ chuyển sự chú ý khỏi các lãnh đạo loài người và nhận biết rằng mọi sự đều là ân ban qua Đấng Christ, nhờ đó thúc đẩy sự trưởng thành thuộc linh và sự hiệp một giữa các tín hữu.

Chương 4:
Phao-lô nói đến sự kiêu ngạo và chia rẽ trong Hội Thánh Cô-rinh-tô bằng cách trình bày chính mình và các sứ đồ khác như những đầy tớ khiêm nhường của Đấng Christ và những người quản gia các sự mầu nhiệm của Đức Chúa Trời, dù phải đối diện với nhiều gian khổ như đói khát và bắt bớ. Ông đối chiếu điều này với sự kiêu căng và thái độ xét đoán của người Cô-rinh-tô, nhấn mạnh rằng sự lãnh đạo thuộc linh thật liên quan đến sự chịu khổ, chứ không phải tìm kiếm danh dự theo thế gian. Phao-lô cảnh báo họ đừng xét đoán quá sớm, nhắc rằng Đức Chúa Trời là Đấng phán xét cuối cùng. Giọng điệu của ông vừa có sự mỉa mai, vừa có tình yêu thương, khi ông dự định đến thăm họ không phải để la mắng, nhưng để hướng dẫn họ như một người cha thuộc linh, nhằm giúp họ trưởng thành và hiệp một.

Chương 5:
Phao-lô giải quyết một vấn đề nghiêm trọng về sự vô luân tình dục trong Hội Thánh Cô-rinh-tô, cụ thể là trường hợp một người đàn ông sống chung với vợ của cha mình. Phao-lô không chỉ quở trách Hội Thánh vì đã dung túng tình trạng này, mà còn vì sự kiêu ngạo và thiếu đau buồn trước tội lỗi như vậy. Ông hướng dẫn họ loại người phạm tội khỏi cộng đồng để giữ sự tinh sạch của Hội Thánh. Phao-lô dùng hình ảnh men, cho thấy rằng chỉ một ít men cũng làm dậy cả đống bột; cũng vậy, một tội lỗi được dung túng có thể làm hư hoại cả Hội Thánh. Ông khuyên người Cô-rinh-tô hãy thanh tẩy khỏi sự hư hoại này và sống trong sự chân thành cùng lẽ thật, phản ánh sự tinh sạch phải có nơi một cộng đồng đã được Đấng Christ cứu chuộc.

Chương 6:
Phao-lô đề cập đến vấn đề các tín hữu kiện tụng nhau, bày tỏ sự buồn lòng khi các Cơ Đốc nhân tại Cô-rinh-tô đem những tranh chấp của họ ra trước tòa án thế gian thay vì giải quyết trong cộng đồng Hội Thánh. Ông đặt câu hỏi về việc họ nhờ những quan án không công chính phân xử, và nhấn mạnh rằng các tín hữu sẽ xét đoán thế gian, thậm chí cả các thiên sứ, điều này cho thấy họ có khả năng giải quyết những tranh chấp giữa vòng họ. Phao-lô nhắc họ rằng người không công chính sẽ không được thừa hưởng vương quốc của Đức Chúa Trời, và ông liệt kê những hành vi khiến người ta bị loại khỏi vương quốc ấy, khuyên người Cô-rinh-tô từ bỏ những tội lỗi cũ và sống theo địa vị mới của họ trong Đấng Christ, là những người đã được rửa sạch và thánh hóa. Ông nhấn mạnh sự thánh khiết của thân thể người tin Chúa như đền thờ của Thánh Linh, kêu gọi họ tôn vinh Đức Chúa Trời bằng thân thể mình, vì thân thể họ không còn thuộc về chính họ nữa nhưng đã được mua bằng giá cao.

Chương 7:
Phao-lô trả lời các câu hỏi về hôn nhân và đời sống độc thân. Ông khuyên mỗi người nên xem xét hoàn cảnh và sự kêu gọi riêng của mình, khuyên những người đã kết hôn hãy tiếp tục sống với nhau, còn những người chưa kết hôn nên cân nhắc đời sống độc thân nếu có thể, để tập trung nhiều hơn vào những việc thuộc linh. Ông cũng bàn đến những thách thức trong hôn nhân giữa người tin Chúa và người không tin, gợi ý rằng người tin Chúa nên tiếp tục sống chung nếu người phối ngẫu không tin bằng lòng ở lại. Phao-lô nhấn mạnh tầm quan trọng của việc phục vụ Chúa không bị phân tâm, dù là đã kết hôn hay còn độc thân, và khuyến khích các Cơ Đốc nhân hãy ở trong hoàn cảnh mà họ đã được kêu gọi khi đến với đức tin.

Chương 8:
Phao-lô bàn về vấn đề ăn thức ăn đã cúng thần tượng, nhận biết rằng trong khi một số tín hữu hiểu rằng thần tượng chẳng có ý nghĩa gì, thì những người khác có thể xem hành động ấy là tội lỗi. Ông nhấn mạnh tình yêu thương quan trọng hơn sự hiểu biết, cảnh báo rằng sự khôn ngoan thật không chỉ là biết đúng, nhưng là gây dựng cộng đồng, chứ không khiến người khác sa ngã. Phao-lô nhấn mạnh tầm quan trọng của việc từ bỏ quyền tự do cá nhân nếu quyền ấy làm cho anh em yếu đức tin vấp phạm, cổ vũ tinh thần hy sinh để bảo vệ đời sống thuộc linh của người khác.

Chương 9:
Phao-lô bênh vực thẩm quyền và quyền lợi sứ đồ của mình, bao gồm cả quyền được hỗ trợ tài chính, nhưng ông thường chọn không sử dụng những quyền ấy để không gây trở ngại cho phúc âm. Ông nêu gương về sự lãnh đạo hy sinh, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc thích nghi để phục vụ nhu cầu thuộc linh của người khác một cách hiệu quả và thúc đẩy phúc âm với sự khiêm nhường và không ích kỷ.

Chương 10:
Chương này khuyên các tín hữu tránh xa sự thờ thần tượng và giữ sự ngay thẳng về đạo đức. Phao-lô dùng lịch sử của dân Y-sơ-ra-ên làm gương, nhấn mạnh những thất bại của họ dù đã từng kinh nghiệm nhiều phép lạ của Đức Chúa Trời, để cảnh báo người Cô-rinh-tô đừng tự mãn. Ông nhấn mạnh rằng những sự cám dỗ là điều chung cho mọi người và có thể vượt qua nhờ sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời, vì Ngài ban lối thoát để người tin Chúa có thể chịu đựng. Phao-lô cũng bàn đến tính nghiêm trọng của việc tham dự các bữa tiệc cúng thần tượng và Tiệc Thánh của Chúa, cho thấy rằng hai điều này không thể đi chung với nhau; người ta không thể vừa thông công với thần tượng vừa thông công với Chúa. Ông khuyên tránh những hành động có thể khiến người khác sa ngã, khuyến khích cách sống tìm ích lợi cho người khác và làm vinh hiển Đức Chúa Trời, đồng thời thúc đẩy sự hiệp một và sự quan tâm lẫn nhau trong mọi hành động.

Chương 11:
Chương này đề cập đến các vấn đề liên quan đến cách cư xử trong sự thờ phượng, tập trung vào việc trùm đầu và Tiệc Thánh của Chúa. Phao-lô bắt đầu bằng việc bàn về việc sử dụng khăn trùm đầu cách thích hợp như một dấu hiệu của thẩm quyền và sự tôn trọng trong bối cảnh thờ phượng, nhấn mạnh tầm quan trọng của việc giữ sự phân biệt nam nữ theo cách phù hợp với văn hóa. Sau đó, ông chuyển sang giải quyết những vấn đề trong cách người Cô-rinh-tô cử hành Tiệc Thánh của Chúa, quở trách sự chia rẽ và thái độ thiếu tôn kính của họ trong bữa ăn. Phao-lô nhắc họ về ý nghĩa và tầm quan trọng của Tiệc Thánh, kêu gọi họ tự xét mình trước khi dự phần để tránh sự phán xét. Chương này kêu gọi sự trang nghiêm và hiệp một trong sự thờ phượng, để mọi thực hành đều phản ánh các giá trị và lòng tôn kính phù hợp với sự nhóm lại của Cơ Đốc nhân.

Chương 12:
Phao-lô nói về sự đa dạng và hiệp một của các ân tứ thuộc linh trong Hội Thánh. Ông nhấn mạnh rằng mọi ân tứ, từ lời khôn ngoan, sự chữa lành, lời tiên tri cho đến nói tiếng lạ, đều đến từ cùng một Thánh Linh và nhằm phục vụ lợi ích chung. Dùng thân thể làm hình ảnh minh họa, ông cho thấy rằng mỗi chi thể, dù có chức năng khác nhau, đều cần thiết cho toàn thân. Phao-lô nhấn mạnh rằng không chi thể nào là không cần thiết hay cao trọng hơn tất cả, và ông kêu gọi sự quan tâm, tôn trọng lẫn nhau giữa mọi thành viên. Chương này nhấn mạnh tầm quan trọng của sự hiệp một và sự nương tựa lẫn nhau giữa các tín hữu, phản ánh vai trò của Hội Thánh như thân thể liên kết của Đấng Christ.

Chương 13:
Chương này nổi tiếng là “Chương về Tình Yêu Thương,” tập trung vào sự cao trọng và các đặc điểm của tình yêu thương. Phao-lô nhấn mạnh rằng các ân tứ thuộc linh, dù ấn tượng đến đâu, cũng không có giá trị nếu không có tình yêu thương. Ông mô tả tình yêu thương là nhịn nhục, nhân từ, không ganh tị, không khoe mình, không kiêu ngạo, không cư xử khiếm nhã, và không tìm lợi riêng. Tình yêu thương không dễ nóng giận, không ghi nhớ điều ác; không vui về điều bất chính nhưng vui trong lẽ thật. Tình yêu thương che chở, tin tưởng, hy vọng và chịu đựng mọi sự; tình yêu thương chẳng hề thất bại, trong khi các ân tứ thuộc linh khác sẽ qua đi. Phao-lô kết luận rằng giữa đức tin, hy vọng và tình yêu thương, điều lớn hơn hết là tình yêu thương, nhấn mạnh vai trò bền vững và nền tảng của tình yêu thương trong đời sống tín hữu và trong đức tin Cơ Đốc.

Chương 14:
Chương này nhấn mạnh sự trật tự trong sự thờ phượng và việc sử dụng các ân tứ thuộc linh một cách gây dựng, đặc biệt là lời tiên tri và nói tiếng lạ. Phao-lô đặt sự gây dựng lên hàng đầu, lập luận rằng lời tiên tri có ích hơn tiếng lạ nếu không có sự thông giải. Ông đưa ra những hướng dẫn cụ thể để việc nói tiếng lạ và lời tiên tri diễn ra cách có trật tự, giúp sự nhóm lại của Hội Thánh có sự rõ ràng và trật tự. Chương này nhấn mạnh rằng mọi khía cạnh của sự thờ phượng phải phục vụ lợi ích chung của hội chúng, bảo đảm rằng mọi thực hành đều góp phần vào sự tăng trưởng thuộc linh và sự hiệp một của cộng đồng.

Chương 15:
Chương này tập trung vào sự phục sinh, khẳng định vai trò thiết yếu của sự phục sinh trong Cơ Đốc giáo. Phao-lô xác nhận lại phúc âm: Đấng Christ đã chết, được chôn, và đã sống lại, với nhiều người làm chứng. Ông lập luận rằng nếu Đấng Christ không sống lại, thì đức tin Cơ Đốc trở nên vô ích và các tín hữu vẫn còn bị định tội bởi tội lỗi của mình. Khi giải đáp những nghi ngờ về sự phục sinh, ông mô tả thân thể phục sinh trong tương lai là bất tử và vinh hiển, đối chiếu với thân thể hiện tại hay hư nát của chúng ta. Phao-lô kết luận bằng cách ca ngợi chiến thắng trên sự chết qua Đấng Christ và khuyến khích các tín hữu đứng vững trong đức tin, nhấn mạnh rằng công khó của họ trong Chúa không vô ích nhưng có ý nghĩa và bền vững.

Chương 16:
Chương này là phần kết luận của Phao-lô, trong đó ông đưa ra những hướng dẫn thực tế và lời chào cuối cùng. Ông bắt đầu bằng việc khuyên về sự quyên góp cho các thánh đồ tại Giê-ru-sa-lem, khuyến khích người Cô-rinh-tô để dành một phần thu nhập vào ngày thứ nhất trong tuần, để tránh việc quyên góp vội vàng khi ông đến. Phao-lô nói về kế hoạch đi lại của mình, bày tỏ ý định đến thăm Cô-rinh-tô sau khi đi qua Ma-xê-đoan, và có thể ở lại qua mùa đông. Ông cũng nói rằng ông hy vọng sai Ti-mô-thê đến với họ và xin họ tiếp đón Ti-mô-thê không sợ hãi. Phao-lô khuyến khích người Cô-rinh-tô nhận biết và thuận phục sự lãnh đạo của những người như gia đình Sê-pha-na, là những người đã tận hiến phục vụ các thánh đồ. Chương này kết thúc bằng những lời chào cá nhân từ Phao-lô và những người ở với ông, cùng với lời khuyên cuối cùng hãy tỉnh thức trong đức tin, đứng vững trong Đấng Christ, và hành động trong tình yêu thương. Ông kết thúc bằng lời chúc phước ân điển, nhấn mạnh sự hiệp một và bình an giữa các tín hữu.