Lu-ca 3

Lu-ca 3 tập trung vào chức vụ của Giăng Báp-tít khi ông chuẩn bị con đường cho Chúa Giê-su Christ. Chương này mở đầu với lời kêu gọi của Giăng về sự ăn năn, nhấn mạnh phép báp-têm như một dấu hiệu của việc từ bỏ tội lỗi. Chương này thuật lại những lời mạnh mẽ của Giăng dành cho dân chúng, bao gồm những lời cảnh báo về sự phán xét và lời khích lệ phải kết quả xứng đáng với sự ăn năn. Sau đó, Lu-ca chuyển sang sự kiện Chúa Giê-su chịu báp-têm và kết thúc bằng gia phả truy nguyên dòng dõi của Chúa Giê-su trở về đến A-đam, nhấn mạnh mối liên hệ của Ngài với toàn thể nhân loại.

Lu-ca 3:1-2
1 Vào năm thứ mười lăm dưới triều Sê-sa Ti-bê-ri, khi Bôn-xơ Phi-lát làm tổng đốc xứ Giu-đê, Hê-rốt làm tiểu vương xứ Ga-li-lê, Phi-líp em người làm tiểu vương xứ Y-tu-rê và miền Tra-cô-nít, còn Ly-sa-ni-a làm tiểu vương xứ A-bi-len,
2 dưới thời An-ne và Cai-phe làm thầy tế lễ thượng phẩm, lời của Đức Chúa Trời đến với Giăng, con trai Xa-cha-ri, trong đồng vắng.

Chức vụ của Giăng bắt đầu trong một thời kỳ căng thẳng về chính trị và tôn giáo, khi cả các nhà cầm quyền La Mã lẫn các thầy tế lễ thượng phẩm Do Thái đều nắm giữ thẩm quyền. Bằng cách đưa ra những dấu mốc lịch sử này, Lu-ca đặt vai trò tiên tri của Giăng trong một bối cảnh có thật, cho thấy sứ điệp của Đức Chúa Trời đã đến trong những hoàn cảnh cụ thể. Giăng được kêu gọi vào đồng vắng, tượng trưng cho sự tinh sạch và sự tách biệt khỏi sự bại hoại, chuẩn bị ông trở thành sứ giả của sự ăn năn.

Lu-ca 3:3-6
3 Giăng đi khắp vùng chung quanh sông Giô-đanh, rao giảng phép báp-têm về sự ăn năn để được tha tội,
4 như có chép trong sách lời tiên tri Ê-sai rằng: “Có tiếng người kêu trong đồng vắng: ‘Hãy chuẩn bị con đường của Chúa; hãy làm thẳng các lối Ngài.
5 Mọi thung lũng sẽ được lấp đầy, mọi núi và đồi sẽ bị hạ xuống; những nơi quanh co sẽ được làm cho ngay thẳng, và những đường gồ ghề sẽ được làm cho bằng phẳng;
6 và mọi xác thịt sẽ thấy sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời.’”

Sứ điệp của Giăng về sự ăn năn và phép báp-têm là lời kêu gọi đến sự biến đổi cá nhân và đạo đức. Lời trích từ Ê-sai minh họa vai trò của Giăng trong việc chuẩn bị tấm lòng dân chúng cho Chúa Giê-su. Ông nhằm “làm thẳng” các con đường, nghĩa là loại bỏ những chướng ngại đối với đức tin và sự công bình. Việc san bằng này tượng trưng cho sự khiêm nhường thuộc linh và sự sẵn sàng tiếp nhận sự cứu rỗi, cho thấy sự cứu chuộc của Đức Chúa Trời dành cho mọi người sẵn lòng từ bỏ tội lỗi.

Lu-ca 3:7-9
7 Vậy Giăng nói với đoàn dân đến để chịu ông làm báp-têm: “Hỡi dòng dõi rắn lục kia! Ai đã cảnh báo các ngươi trốn khỏi cơn thạnh nộ hầu đến?
8 Vậy hãy kết quả xứng đáng với sự ăn năn, và đừng bắt đầu tự nói rằng: ‘Chúng ta có Áp-ra-ham là tổ phụ.’ Vì ta nói với các ngươi rằng Đức Chúa Trời có thể khiến những hòn đá này trở nên con cái cho Áp-ra-ham.
9 Bây giờ cái rìu đã đặt sát gốc cây; vậy hễ cây nào không sinh trái tốt thì bị đốn và quăng vào lửa.”

Giăng quở trách đoàn dân, thách thức động cơ ăn năn của họ. Ông cảnh báo rằng dòng dõi hay di sản tổ phụ không thể cứu họ; chỉ có sự thay đổi thật trong tấm lòng mới có ý nghĩa. “Kết quả xứng đáng với sự ăn năn” ngụ ý rằng hành động phải phản ánh một sự biến đổi chân thật. Hình ảnh “cái rìu đã đặt sát gốc cây” nói đến sự phán xét gần kề, nhấn mạnh tính cấp bách của sự ăn năn thành thật.

Lu-ca 3:10-14
10 Dân chúng hỏi ông rằng: “Vậy chúng tôi phải làm gì?”
11 Ông trả lời họ: “Ai có hai áo, hãy chia cho người không có; ai có thức ăn, cũng hãy làm như vậy.”
12 Những người thu thuế cũng đến chịu báp-têm và hỏi ông: “Thưa thầy, chúng tôi phải làm gì?”
13 Ông nói với họ: “Đừng thu quá mức đã định cho các ngươi.”
14 Những người lính cũng hỏi ông: “Còn chúng tôi phải làm gì?” Ông nói với họ: “Đừng dùng bạo lực với ai, đừng cáo gian ai, và hãy bằng lòng với tiền lương của mình.”

Giăng đưa ra những lời khuyên thực tế cho các nhóm người khác nhau, dạy rằng sự ăn năn liên quan đến cách sống đạo đức và lòng nhân từ. Sự rộng rãi, trung thực và công bằng được nhấn mạnh như những dấu hiệu của sự ăn năn thật. Những câu trả lời của Giăng nhấn mạnh công lý xã hội và sự chính trực, khích lệ dân chúng sống theo cách bày tỏ sự biến đổi bên trong và sự cam kết với tiêu chuẩn của Đức Chúa Trời.

Lu-ca 3:15-17
15 Khi dân chúng đang trông đợi, và mọi người đều suy nghĩ trong lòng về Giăng, không biết ông có phải là Đấng Christ hay không,
16 Giăng trả lời tất cả rằng: “Ta làm báp-têm cho các ngươi bằng nước; nhưng có Đấng quyền năng hơn ta đang đến, ta không đáng mở dây giày Ngài. Ngài sẽ làm báp-têm cho các ngươi bằng Thánh Linh và lửa.
17 Tay Ngài cầm nia rê lúa, Ngài sẽ dọn sạch sân lúa mình, gom lúa mì vào kho; nhưng rơm rạ thì Ngài sẽ đốt bằng lửa chẳng hề tắt.”

Khi dân chúng bắt đầu tự hỏi Giăng có phải là Đấng Mê-si hay không, ông khiêm nhường làm rõ rằng mình chỉ là người đi trước. Sự so sánh của Giăng giữa phép báp-têm của ông và phép báp-têm bằng Thánh Linh và lửa sắp đến làm nổi bật quyền năng biến đổi mà Chúa Giê-su sẽ đem lại. Hình ảnh nia rê lúa và rơm rạ bị đốt chỉ về vai trò của Đấng Christ vừa là Cứu Chúa vừa là Đấng Phán Xét, phân rẽ người công bình khỏi người không công bình.

Lu-ca 3:18-20
18 Với nhiều lời khuyên bảo khác nữa, Giăng rao giảng cho dân chúng.
19 Nhưng Hê-rốt, tiểu vương, bị Giăng quở trách về việc Hê-rô-đia, vợ của Phi-líp em mình, và về mọi điều ác mà Hê-rốt đã làm,
20 lại còn thêm điều này vào mọi điều ác ấy: ông nhốt Giăng vào ngục.

Lòng can đảm của Giăng trong việc lên tiếng chống lại tội lỗi đã mở rộng đến cả các nhà lãnh đạo chính trị. Ông công khai lên án những hành động vô đạo đức của Hê-rốt, đặc biệt là mối quan hệ của Hê-rốt với Hê-rô-đia. Lập trường mạnh mẽ chống lại sự bại hoại này cuối cùng đã dẫn đến việc Giăng bị giam cầm. Lu-ca mô tả Giăng như một tiên tri không sợ hãi, người bênh vực sự công bình bất kể hậu quả.

Lu-ca 3:21-22
21 Khi cả dân chúng đều chịu báp-têm, Chúa Giê-su cũng chịu báp-têm; và trong lúc Ngài cầu nguyện, trời mở ra.
22 Thánh Linh ngự xuống trên Ngài trong hình dạng thân thể như chim bồ câu, và có tiếng từ trời phán rằng: “Con là Con yêu dấu của Ta; trong Con, Ta đẹp lòng.”

Phép báp-têm của Chúa Giê-su đánh dấu sự khởi đầu chức vụ công khai của Ngài và tượng trưng cho việc Ngài đồng hóa với nhu cầu ăn năn của nhân loại. Sự ngự xuống của Thánh Linh và tiếng phán của Cha xác nhận thân vị và sứ mạng thần thượng của Chúa Giê-su. Khoảnh khắc này bày tỏ sự hiệp nhất của Ba Ngôi và là sự xác nhận từ trời rằng Chúa Giê-su là Con của Đức Chúa Trời, biệt riêng Ngài cho công việc cứu chuộc.

Lu-ca 3:23-38
23 Khi Chúa Giê-su bắt đầu chức vụ, Ngài khoảng ba mươi tuổi, được xem là con của Giô-sép, con của Hê-li,
24 con của Mát-tát, con của Lê-vi, con của Mên-chi, con của Gian-nai, con của Giô-sép,
25 con của Ma-ta-thia, con của A-mốt, con của Na-hum, con của Ê-sli, con của Na-ghê,
26 con của Ma-át, con của Ma-ta-thia, con của Sê-mê-in, con của Giô-sép, con của Giu-đa,
27 con của Giô-a-nan, con của Rê-sa, con của Xô-rô-ba-bên, con của Sa-la-thi-ên, con của Nê-ri,
28 con của Mên-chi, con của Át-đi, con của Cô-sam, con của Ên-mô-đam, con của Êr,
29 con của Giô-se, con của Ê-li-ê-se, con của Giô-rim, con của Mát-tát, con của Lê-vi,
30 con của Si-mê-ôn, con của Giu-đa, con của Giô-sép, con của Giô-nam, con của Ê-li-a-kim,
31 con của Mê-lê-a, con của Mên-na, con của Ma-ta-tha, con của Na-than, con của Đa-vít,
32 con của Giê-sê, con của Ô-bết, con của Bô-ô, con của San-môn, con của Na-ách-sôn,
33 con của A-mi-na-đáp, con của Ram, con của Hết-rôn, con của Pha-rết, con của Giu-đa,
34 con của Gia-cốp, con của Y-sác, con của Áp-ra-ham, con của Tha-rê, con của Na-cô,
35 con của Sê-rúc, con của Rê-u, con của Phê-léc, con của Hê-be, con của Sa-la,
36 con của Cai-nam, con của A-bác-sát, con của Sem, con của Nô-ê, con của Lê-méc,
37 con của Mê-tu-sê-la, con của Hê-nóc, con của Gia-rết, con của Ma-ha-la-lê-ên, con của Cai-nam,
38 con của Ê-nót, con của Sết, con của A-đam, con của Đức Chúa Trời.

Gia phả của Chúa Giê-su truy nguyên tổ tiên của Ngài qua Đa-vít trở về đến A-đam, nhấn mạnh vị trí chính đáng của Ngài trong dòng dõi vị vua vĩ đại của Y-sơ-ra-ên và mối liên hệ của Ngài với toàn thể nhân loại. Bằng cách liên kết Chúa Giê-su với A-đam, Lu-ca làm nổi bật Chúa Giê-su là A-đam mới, Đấng đem lại sự cứu chuộc nơi mà nhân loại ban đầu đã sa ngã. Dòng dõi này nhấn mạnh vai trò của Chúa Giê-su là Cứu Chúa cho mọi dân, làm ứng nghiệm lời hứa của Đức Chúa Trời qua các thế hệ.