Ma-thi-ơ 7

Ma-thi-ơ 7 là chương cuối cùng trong Bài Giảng Trên Núi của Chúa Giê-su. Trong chương này, Chúa Giê-su nói về những vấn đề thực tế trong đời sống của người tin Chúa, bao gồm việc xét đoán người khác, sự cầu nguyện, con đường hẹp, tiên tri giả, sự vâng phục thật, và tầm quan trọng của việc xây dựng đời sống mình trên lời Ngài. Ngài cho thấy tôn giáo thật không chỉ là nghe lẽ thật hay tuyên bố bên ngoài, nhưng là sống vâng phục Đức Chúa Trời từ trong lòng. Chúa Giê-su kết thúc bài giảng bằng hình ảnh người xây nhà khôn ngoan và người xây nhà dại dột, cho thấy rằng chỉ những ai nghe lời Ngài và làm theo mới đứng vững khi sự thử thách và sự phán xét đến.

Ma-thi-ơ 7:1-5
1 “Đừng xét đoán, để các ngươi khỏi bị xét đoán.
2 Vì các ngươi xét đoán thể nào, thì các ngươi cũng sẽ bị xét đoán thể ấy; các ngươi lường mực nào, thì người ta cũng sẽ lường lại cho các ngươi mực ấy.
3 Sao ngươi thấy cái rác trong mắt anh em mình, mà không thấy cây đà trong mắt mình?
4 Sao ngươi nói với anh em mình rằng: ‘Hãy để tôi lấy cái rác ra khỏi mắt anh,’ mà kìa, cây đà đang ở trong mắt ngươi?
5 Hỡi kẻ giả hình! Trước hết hãy lấy cây đà ra khỏi mắt mình đi, rồi ngươi sẽ thấy rõ để lấy cái rác ra khỏi mắt anh em mình.”

Trong đoạn này, Chúa Giê-su đưa ra một lời cảnh báo nghiêm trọng chống lại sự xét đoán giả hình và tự cho mình là công chính. Ngài không cấm mọi sự phân biệt đúng sai, vì Ngài cũng phán trong Giăng 7:24: “Đừng xét đoán theo bề ngoài, nhưng hãy xét đoán cách công chính.” Điều Chúa Giê-su lên án là loại xét đoán kiêu ngạo, khắc nghiệt, và mù lòa đối với lỗi lầm của chính mình. Ngài cho thấy sự dại dột khi chúng ta chăm chú vào một “cái rác” nhỏ trong mắt anh em, trong khi lại bỏ qua “cây đà” lớn trong mắt mình. Trước khi cố gắng sửa lỗi người khác, trước hết chúng ta phải thành thật xét mình trước mặt Đức Chúa Trời và xử lý tội lỗi của chính mình. Chỉ khi đó chúng ta mới có thể thấy rõ và giúp anh em mình với tinh thần đúng đắn. Mục đích không phải là kết án, nhưng là phục hồi. Sự xét đoán thật phải khiêm nhường, công bằng, thương xót, và được hướng dẫn bởi tình yêu thương cùng lẽ thật.

Ma-thi-ơ 7:6
6 “Đừng đem của thánh cho chó, cũng đừng quăng ngọc trai của các ngươi trước mặt heo, kẻo chúng giày đạp dưới chân rồi quay lại cắn xé các ngươi.”

Chúa Giê-su dạy rằng chúng ta cần sự khôn ngoan và phân biệt khi chia sẻ lẽ thật thánh. “Của thánh” và “ngọc trai” tượng trưng cho những lẽ thật thuộc linh quý báu, bao gồm phúc âm và các sự dạy dỗ của Đức Chúa Trời. “Chó” và “heo” tượng trưng cho những người cứng lòng, chống đối, và công khai khinh thường lẽ thật thánh. Điều này không có nghĩa là chúng ta phải kiêu ngạo hoặc từ chối chia sẻ với tội nhân, vì chính Chúa Giê-su đã đến để cứu tội nhân. Nhưng điều đó có nghĩa là khi người ta cứ tiếp tục chế giễu, từ chối, và chà đạp lẽ thật, chúng ta không nên ép buộc họ nhận lấy lẽ thật một cách thiếu khôn ngoan. Chúng ta phải chia sẻ lẽ thật trong tình yêu thương, nhưng cũng phải có sự khôn ngoan, biết khi nào nên nói và khi nào nên lui lại.

Ma-thi-ơ 7:7-8
7 “Hãy xin, sẽ được; hãy tìm, sẽ gặp; hãy gõ cửa, sẽ mở cho.
8 Vì ai xin thì được, ai tìm thì gặp, và ai gõ cửa thì sẽ được mở.”

Chúa Giê-su khích lệ người tin Chúa đến với Đức Chúa Trời bằng lòng tin chắc và sự kiên trì. “Xin,” “tìm,” và “gõ cửa” cho thấy một sự theo đuổi Đức Chúa Trời cách chủ động và tha thiết. Xin cho thấy sự lệ thuộc, tìm cho thấy lòng khao khát, và gõ cửa cho thấy sự bền bỉ. Chúa Giê-su không dạy rằng Đức Chúa Trời sẽ ban cho chúng ta mọi điều ích kỷ mà chúng ta muốn, nhưng dạy rằng Cha đáp lời sự cầu nguyện chân thành tìm kiếm ý muốn của Ngài. Những ai thật sự khao khát Đức Chúa Trời, sự khôn ngoan của Ngài, sự công chính của Ngài, và sự giúp đỡ của Ngài sẽ không bị bỏ qua. Điều này dạy chúng ta rằng cầu nguyện không phải là thụ động; đó là một mối quan hệ sống động với Đức Chúa Trời, nơi chúng ta cứ tiếp tục đến với Ngài bằng đức tin.

Ma-thi-ơ 7:9-11
9 “Trong các ngươi có ai, khi con mình xin bánh, lại cho đá chăng?
10 Hay khi nó xin cá, lại cho rắn chăng?
11 Vậy nếu các ngươi vốn là xấu, còn biết cho con cái mình những món quà tốt, huống chi Cha các ngươi ở trên trời lại càng ban những điều tốt lành cho những người cầu xin Ngài!”

Chúa Giê-su so sánh tình yêu của Đức Chúa Trời với tình yêu của một người cha trên đất. Ngay cả những cha mẹ tội lỗi và không hoàn hảo thường cũng biết ban những điều tốt cho con cái mình. Nếu con xin bánh, người cha yêu thương sẽ không cho nó đá; nếu nó xin cá, người cha sẽ không cho nó rắn. Sau đó Chúa Giê-su phán rằng nếu con người đầy thiếu sót còn có thể bày tỏ sự quan tâm như vậy, thì Cha trên trời của chúng ta còn ban những điều tốt lành cho những người cầu xin Ngài nhiều hơn biết bao. Điều này cho thấy Đức Chúa Trời không miễn cưỡng, độc ác, hay hờ hững. Ngài biết điều gì thật sự tốt cho chúng ta, và Ngài ban cho theo sự khôn ngoan và tình yêu của Ngài, chứ không chỉ theo sự hiểu biết giới hạn của chúng ta.

Ma-thi-ơ 7:12
12 “Vậy, bất cứ điều gì các ngươi muốn người ta làm cho mình, hãy làm điều đó cho họ, vì ấy là Luật Pháp và Các Tiên Tri.”

Câu này thường được gọi là Luật Vàng. Chúa Giê-su dạy rằng chúng ta nên đối xử với người khác theo cách chúng ta muốn họ đối xử với mình. Nguyên tắc đơn giản này tóm tắt tinh thần của Luật Pháp và Các Tiên Tri, vì luật pháp của Đức Chúa Trời được xây dựng trên tình yêu thương, sự công bình, lòng thương xót, và sự tôn trọng người khác. Thay vì chỉ hỏi: “Tôi được phép làm gì?” chúng ta nên hỏi: “Trong hoàn cảnh này, tôi muốn người khác đối xử với tôi như thế nào?” Lời dạy này giúp chúng ta vượt khỏi sự ích kỷ và sống với lòng cảm thông, sự công bằng, và tình yêu thương thực tế.

Ma-thi-ơ 7:13-14
13 “Hãy vào cửa hẹp; vì cửa rộng và đường khoảng khoát dẫn đến sự hủy diệt, và có nhiều người đi vào đó.
14 Nhưng cửa hẹp và đường chật dẫn đến sự sống, và ít người tìm được nó.”

Chúa Giê-su trình bày hai con đường: đường rộng và đường hẹp. Đường rộng thì dễ đi, phổ biến, và có nhiều người theo, nhưng nó dẫn đến sự hủy diệt. Nó tượng trưng cho đời sống theo ý riêng, thỏa hiệp, tội lỗi, và chạy theo số đông. Đường hẹp thì khó hơn vì nó đòi hỏi sự đầu phục, đức tin, vâng phục, và tách biệt khỏi tinh thần của thế gian. Ít người tìm được đường này vì ít người sẵn lòng từ bỏ bản ngã và thật sự theo Đấng Christ. Nhưng con đường hẹp này là con đường duy nhất dẫn đến sự sống. Chúa Giê-su cảnh báo chúng ta đừng đo lường lẽ thật bằng sự phổ biến, vì con đường mà đa số chọn không phải lúc nào cũng là con đường của Đức Chúa Trời.

Ma-thi-ơ 7:15-20
15 “Hãy coi chừng những tiên tri giả, là những kẻ đội lốt chiên đến với các ngươi, nhưng bên trong là muông sói hay cắn xé.
16 Các ngươi sẽ nhận biết họ nhờ trái của họ. Người ta có hái nho nơi bụi gai, hay hái vả nơi cây tật lê chăng?
17 Cũng vậy, cây tốt sinh trái tốt, nhưng cây xấu sinh trái xấu.
18 Cây tốt không thể sinh trái xấu, cũng như cây xấu không thể sinh trái tốt.
19 Cây nào không sinh trái tốt thì bị chặt và quăng vào lửa.
20 Vậy, nhờ trái của họ, các ngươi sẽ nhận biết họ.”

Chúa Giê-su cảnh báo về những người lãnh đạo giả dối, bề ngoài có vẻ vô hại nhưng bên trong lại có ý định gây hại. Hành động của họ, hay “trái” của họ, bày tỏ bản chất thật của họ. Cũng như cây được nhận biết bởi trái, bản chất thật của một người được bày tỏ qua hành động của họ, là điều chúng ta phải phân biệt cách cẩn thận.

Ma-thi-ơ 7:21-23
21 “Không phải hễ ai nói với Ta: ‘Lạy Chúa, lạy Chúa,’ thì sẽ vào vương quốc thiên đàng đâu, nhưng chỉ ai làm theo ý muốn của Cha Ta ở trên trời.
22 Trong ngày đó, nhiều người sẽ nói với Ta: ‘Lạy Chúa, lạy Chúa, chẳng phải chúng tôi đã nhân danh Chúa nói tiên tri, nhân danh Chúa đuổi quỷ, và nhân danh Chúa làm nhiều phép lạ sao?’
23 Bấy giờ Ta sẽ phán rõ với họ rằng: ‘Ta chẳng hề biết các ngươi; hãy lui ra khỏi Ta, hỡi những kẻ làm điều gian ác!’”

Chúa Giê-su đưa ra một lời cảnh báo rất nghiêm trọng rằng việc gọi Ngài là “Chúa” thôi thì chưa đủ nếu một người không làm theo ý muốn của Cha Ngài. Một số người có thể tuyên bố mình thuộc về Đấng Christ và thậm chí chỉ ra những công việc tôn giáo ấn tượng, như nói tiên tri, đuổi quỷ, và làm nhiều phép lạ trong danh Ngài, nhưng Chúa Giê-su phán rằng điều đó không chứng minh họ thật sự là môn đồ của Ngài. Quyền năng bên ngoài, phép lạ, và hoạt động thuộc linh không phải là phép thử cuối cùng của lẽ thật. Sa-tan cũng có thể hành động qua những dấu kỳ và phép lạ giả để lừa dối người ta, như được thấy trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:9 và Khải Huyền 13:13-14. Điều này có nghĩa là một người có thể bị lừa dối đến mức nghĩ rằng một công việc siêu nhiên đến từ Đức Chúa Trời, trong khi thật ra không phải. Bằng chứng thật của việc biết Đấng Christ không chỉ là nói “Lạy Chúa, lạy Chúa,” hay làm những công việc quyền năng, nhưng là sống trong sự vâng phục ý muốn của Cha. Khi Chúa Giê-su phán: “Ta chẳng hề biết các ngươi,” Ngài có ý nói rằng họ chưa bao giờ có mối quan hệ cứu rỗi thật với Ngài, dù họ đã dùng danh Ngài. Vấn đề của họ là họ thực hành sự gian ác; đời sống của họ không đầu phục ý muốn của Đức Chúa Trời. Đoạn này dạy chúng ta rằng đức tin thật phải sinh ra sự vâng phục, và môn đồ thật được nhìn thấy qua đời sống theo Đấng Christ, chứ không chỉ qua lời nói, ân tứ, hay vẻ bề ngoài tôn giáo.

Ma-thi-ơ 7:24-27
24 “Vậy, ai nghe những lời này của Ta và làm theo, Ta sẽ ví người ấy như người khôn ngoan xây nhà mình trên vầng đá.
25 Mưa sa xuống, nước lũ tràn đến, gió thổi và xô vào nhà ấy; nhưng nhà không sập, vì đã được xây trên vầng đá.
26 Còn ai nghe những lời này của Ta mà không làm theo, sẽ giống như người dại dột xây nhà mình trên cát.
27 Mưa sa xuống, nước lũ tràn đến, gió thổi và xô vào nhà ấy; nhà liền sập, và sự sụp đổ của nó thật lớn.”

Chúa Giê-su kết thúc Bài Giảng Trên Núi bằng ẩn dụ về hai người xây nhà. Cả hai đều nghe lời Ngài, nhưng chỉ có một người vâng theo. Người khôn ngoan tượng trưng cho người không chỉ lắng nghe sự dạy dỗ của Chúa Giê-su, nhưng cũng đem ra thực hành. Nhà của người ấy đứng vững vì được xây trên vầng đá, nghĩa là đời sống của người ấy được đặt nền trên lời của Đấng Christ và ý muốn của Đức Chúa Trời. Người dại dột tượng trưng cho người nghe lẽ thật nhưng không vâng phục. Nhà của người ấy được xây trên cát, nghĩa là đời sống người ấy có thể trông ổn định trong một thời gian, nhưng không có nền tảng thật. Mưa, nước lũ, và gió tượng trưng cho những thử thách, cám dỗ, khó khăn, và cuối cùng là sự phán xét của Đức Chúa Trời. Khi sự thử nghiệm đến, chỉ đời sống được xây dựng trên sự vâng phục Đấng Christ mới đứng vững. Điều này cho thấy nghe lẽ thật thôi thì chưa đủ; sự hiểu biết phải trở thành đức tin sống động và sự vâng phục. Chúa Giê-su dạy rằng sự an toàn thật được tìm thấy trong việc tiếp nhận lời Ngài và để lời ấy định hình toàn bộ đời sống chúng ta.

Ma-thi-ơ 7:28-29
28 Khi Chúa Giê-su đã phán xong những lời ấy, đoàn dân đều kinh ngạc về sự dạy dỗ của Ngài,
29 vì Ngài dạy họ như Đấng có thẩm quyền, chứ không như các thầy thông giáo.

Khi Chúa Giê-su dạy xong, đoàn dân đều kinh ngạc vì Ngài phán với thẩm quyền, không giống như các thầy thông giáo. Các thầy thông giáo thường trích dẫn những giáo sư khác và dựa vào truyền thống, nhưng Chúa Giê-su phán như Đấng có thẩm quyền trực tiếp từ Đức Chúa Trời. Sự dạy dỗ của Ngài rõ ràng, sâu sắc, mạnh mẽ, và đầy lẽ thật thần thượng. Ngài không chỉ giải thích những quy tắc tôn giáo; Ngài bày tỏ ý nghĩa thật của ý muốn Đức Chúa Trời và phơi bày tấm lòng. Thẩm quyền này cho thấy Chúa Giê-su không chỉ là một giáo sư bình thường. Lời Ngài mang thẩm quyền của thiên đàng, và dân chúng có thể cảm nhận sự khác biệt. Vì vậy, Bài Giảng Trên Núi kết thúc bằng cách cho thấy rằng sự dạy dỗ của Chúa Giê-su đòi hỏi một sự đáp ứng: chúng ta không chỉ ngưỡng mộ lời Ngài, nhưng phải vâng phục và xây dựng đời sống mình trên lời ấy.