Áp-đia 1

Sách Áp-đia là lời tuyên phán của Đức Chúa Trời chống lại dân Ê-đôm, dòng dõi của Ê-sau, vì sự kiêu ngạo và cách họ ngược đãi Y-sơ-ra-ên, dòng dõi của Gia-cốp. Lời tiên tri tuy ngắn gọn nhưng đầy quyền năng này nhấn mạnh sự phán xét của Đức Chúa Trời trên Ê-đôm vì sự phản bội và tàn nhẫn của họ, đặc biệt trong những thời điểm Y-sơ-ra-ên gặp hoạn nạn và yếu thế. Áp-đia nhấn mạnh các chủ đề về công lý và sự báo trả của Đức Chúa Trời, cho thấy Ngài sẽ bảo vệ và phục hồi dân Ngài, đồng thời hạ bệ những kẻ kiêu ngạo.

Áp-đia 1:1 (VIE1934)
1. Sự hiện thấy của Áp-đia. Đức Giê-hô-va phán như vầy về Ê-đôm: Chúng ta đã nghe một tin từ Đức Giê-hô-va, và một sứ giả đã được sai đến giữa các nước mà nói rằng: Hãy chỗi dậy! Chúng ta hãy chỗi dậy nghịch cùng nó mà tranh chiến!

Sách mở đầu bằng sự hiện thấy mà Đức Chúa Trời ban cho Áp-đia, bày tỏ sứ điệp của Ngài chống lại Ê-đôm. Lời kêu gọi các dân tộc đứng lên chống lại Ê-đôm hàm ý về một sự phán xét có sự tham gia của nhiều nước, khi Đức Chúa Trời tập hợp các dân tộc khác để chống lại sự kiêu ngạo và tội lỗi của Ê-đôm. Điều này thiết lập chủ đề cho cả chương, cho thấy hành động của Ê-đôm không phải là những việc riêng lẻ mà sẽ dẫn đến phản ứng rộng khắp.

Áp-đia 1:2 (VIE1934)
2. Nầy, ta đã làm cho ngươi nhỏ giữa các nước; ngươi bị khinh dể lắm.

Đức Chúa Trời tuyên bố rằng Ê-đôm, vốn kiêu hãnh và có ảnh hưởng, sẽ bị hạ xuống và bị các dân tộc khác khinh thường. Sự hạ nhục này phản ánh công lý của Đức Chúa Trời đối với lòng kiêu ngạo và sự tàn nhẫn của Ê-đôm, cho thấy chính sự kiêu ngạo sẽ dẫn đến sự sụp đổ của họ.

Áp-đia 1:3-4 (VIE1934)
3. Sự kiêu ngạo của lòng ngươi đã lừa dối ngươi, hỡi kẻ ở trong khe đá, có nơi ở cao; ngươi nói trong lòng rằng: Ai sẽ đem ta xuống đất?
4. Dầu ngươi lên cao như chim ưng, dầu ngươi làm ổ giữa các ngôi sao, ta cũng sẽ đem ngươi xuống khỏi đó, Đức Giê-hô-va phán vậy.

Sự kiêu ngạo của Ê-đôm được thể hiện qua cảm giác an toàn mà họ có nhờ những thành lũy trên núi. Họ tin rằng vị trí cao và địa thế hiểm trở khiến mình không thể bị đánh bại. Tuy nhiên, Đức Chúa Trời tuyên bố rằng Ngài sẽ hạ họ xuống, cho thấy không một sức mạnh hay địa vị nào của con người có thể vượt khỏi quyền tể trị của Ngài.

Áp-đia 1:5-6 (VIE1934)
5. Nếu kẻ trộm đến cùng ngươi, nếu kẻ cướp ban đêm, thì ngươi sẽ bị hủy diệt biết bao! Chúng nó há chẳng ăn trộm cho đến khi đủ sao? Nếu những kẻ hái nho đến cùng ngươi, há chúng nó chẳng để sót lại một ít trái sao?
6. Ê-sau sẽ bị khám phá biết bao! Những vật kín giấu của người sẽ bị tìm kiếm biết bao!

Những hình ảnh này cho thấy sự hủy diệt của Ê-đôm sẽ triệt để và hoàn toàn, khác với những kẻ trộm thông thường vốn vẫn để lại một phần của cải. Sự phán xét của Đức Chúa Trời sẽ khiến Ê-đôm không còn gì, ngay cả những kho báu được giấu kín cũng sẽ bị phơi bày. Điều này tượng trưng cho tính toàn diện của sự báo trả từ Đức Chúa Trời.

Áp-đia 1:7 (VIE1934)
7. Hết thảy những kẻ đồng minh ngươi sẽ đuổi ngươi đến biên giới; những kẻ hòa thuận với ngươi sẽ lừa dối và thắng hơn ngươi; những kẻ ăn bánh ngươi sẽ đặt bẫy dưới chân ngươi. Chẳng có sự thông minh nào trong chúng nó.

Những đồng minh mà Ê-đôm tin cậy cuối cùng sẽ phản bội họ. Sự đảo ngược này cho thấy việc dựa vào những liên minh của con người thay vì Đức Chúa Trời là vô ích, đồng thời cho thấy sự phản bội của Ê-đôm đối với Y-sơ-ra-ên sẽ dẫn đến việc chính họ bị những người mà họ xem là bạn bè phản bội.

Áp-đia 1:8-9 (VIE1934)
8. Đức Giê-hô-va phán: Trong ngày đó, há ta chẳng diệt sự khôn ngoan khỏi Ê-đôm, và sự thông sáng khỏi núi Ê-sau sao?
9. Hỡi Thê-man, những kẻ mạnh mẽ ngươi sẽ kinh hãi, đến nỗi mọi người trong núi Ê-sau đều bị diệt mất bởi sự chém giết.

Đức Chúa Trời tuyên bố rằng sự khôn ngoan và sức mạnh của Ê-đôm sẽ bị loại bỏ, cho thấy không một khả năng trí tuệ hay sức mạnh quân sự nào có thể cứu họ. Thê-man, một nơi nổi tiếng về sự khôn ngoan, sẽ trở nên bất lực, và hệ thống phòng thủ của Ê-đôm sẽ sụp đổ, dẫn đến thất bại cuối cùng của họ.

Áp-đia 1:10 (VIE1934)
10. Vì cớ sự hung bạo ngươi đã làm cho Gia-cốp, anh em ngươi, sự hổ thẹn sẽ bao phủ ngươi, và ngươi sẽ bị diệt mất đời đời.

Sự bạo lực của Ê-đôm đối với Y-sơ-ra-ên, dân tộc anh em của họ, sẽ đem đến sự hổ thẹn và hậu quả lâu dài. Sự phán xét này nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của hành vi phản bội, vì Ê-đôm phải chịu trách nhiệm về việc quay lưng chống lại chính anh em mình, vi phạm mối liên hệ đáng lẽ phải được gìn giữ và bảo vệ.

Áp-đia 1:11-12 (VIE1934)
11. Trong ngày ngươi đứng đối diện, trong ngày người ngoại bang bắt lấy đạo binh nó, và người ngoại quốc vào các cửa thành nó, bắt thăm trên Giê-ru-sa-lem, thì ngươi cũng như một trong bọn chúng nó.
12. Nhưng ngươi không nên nhìn ngày của anh em mình, tức là ngày tai họa nó; ngươi không nên vui mừng về con cái Giu-đa trong ngày chúng nó bị diệt vong; ngươi không nên nói cách kiêu căng trong ngày hoạn nạn.

Những câu này lên án Ê-đôm vì đứng nhìn một cách thụ động, thậm chí vui mừng trước nỗi đau khổ của Y-sơ-ra-ên. Thay vì giúp đỡ dân tộc anh em, họ lại vui thích trước hoạn nạn của dân ấy, bộc lộ sự tàn nhẫn và thờ ơ. Đức Chúa Trời buộc họ phải chịu trách nhiệm về thái độ vô cảm này, nhấn mạnh rằng những hành vi như vậy sẽ dẫn đến hậu quả.

Áp-đia 1:13-14 (VIE1934)
13. Ngươi không nên vào cửa thành dân ta trong ngày tai họa chúng nó; ngươi không nên nhìn sự khốn khó chúng nó trong ngày tai họa; ngươi không nên tra tay trên của cải chúng nó trong ngày tai họa.
14. Ngươi không nên đứng nơi ngã ba đường để giết những kẻ trốn tránh của chúng nó; ngươi không nên nộp những kẻ còn sót lại trong ngày hoạn nạn.

Sự phản bội của Ê-đôm càng nghiêm trọng hơn khi họ chủ động tham gia vào tai họa của Y-sơ-ra-ên, cướp đoạt tài sản và ngăn cản những người đang tìm cách trốn thoát. Lời buộc tội này cho thấy mức độ tàn nhẫn của Ê-đôm, đồng thời nhấn mạnh rằng họ sẽ phải chịu phán xét vì những hành động độc ác chống lại chính dân tộc anh em mình.

Áp-đia 1:15-16 (VIE1934)
15. Vì ngày của Đức Giê-hô-va đã gần trên mọi nước. Ngươi đã làm thể nào, sẽ bị làm thể ấy; sự báo trả ngươi sẽ đổ lại trên đầu ngươi.
16. Vì các ngươi đã uống trên núi thánh ta thể nào, thì mọi nước cũng sẽ uống luôn luôn thể ấy; chúng nó sẽ uống, sẽ nuốt, và sẽ như chưa hề có.

“Ngày của Đức Giê-hô-va” chỉ về sự phán xét sắp đến, không chỉ dành cho Ê-đôm mà còn cho mọi dân tộc. Công lý của Đức Chúa Trời bảo đảm rằng mỗi người sẽ gặt những gì mình đã gieo. Ê-đôm, vốn vui mừng trước sự sụp đổ của Y-sơ-ra-ên, sẽ phải trải qua sự phán xét tương tự và gánh chịu hậu quả từ những hành động của mình.

Áp-đia 1:17-18 (VIE1934)
17. Nhưng trên núi Si-ôn sẽ có sự giải cứu; núi ấy sẽ nên thánh, và nhà Gia-cốp sẽ chiếm lấy cơ nghiệp mình.
18. Nhà Gia-cốp sẽ là lửa, nhà Giô-sép sẽ là ngọn lửa, nhà Ê-sau sẽ là rơm; chúng nó sẽ đốt cháy và nuốt lấy, chẳng còn ai sống sót trong nhà Ê-sau; vì Đức Giê-hô-va đã phán vậy.

Đức Chúa Trời hứa sẽ phục hồi Y-sơ-ra-ên trên núi Si-ôn, tạo nên sự tương phản với sự hủy diệt của Ê-đôm. Trong khi Y-sơ-ra-ên sẽ được an toàn và trở nên thánh khiết, Ê-đôm sẽ bị tiêu diệt hoàn toàn. Sự tương phản rõ rệt này nhấn mạnh cam kết của Đức Chúa Trời trong việc bảo vệ và phục hồi dân Ngài.

Áp-đia 1:19-21 (VIE1934)
19. Những người ở phương nam sẽ chiếm lấy núi Ê-sau; những người ở đồng bằng sẽ chiếm lấy đất Phi-li-tin. Họ sẽ chiếm lấy đồng ruộng Ép-ra-im và đồng ruộng Sa-ma-ri; Bên-gia-min sẽ chiếm lấy Ga-la-át.
20. Những người bị bắt làm phu tù trong đạo binh con cái Y-sơ-ra-ên sẽ chiếm lấy đất của dân Ca-na-an cho đến Xa-rép-ta; những người bị bắt làm phu tù ở Giê-ru-sa-lem, đang ở tại Sê-pha-rát, sẽ chiếm lấy các thành phương nam.
21. Những người giải cứu sẽ lên núi Si-ôn đặng xét đoán núi Ê-sau; nước sẽ thuộc về Đức Giê-hô-va.

Những câu cuối cùng nhấn mạnh việc Y-sơ-ra-ên sẽ chiếm lại các vùng đất trong tương lai, bao gồm cả lãnh thổ của Ê-đôm, tượng trưng cho sự phục hồi mà Đức Chúa Trời dành cho dân Ngài. Việc nhắc đến những người giải cứu chỉ về các nhà lãnh đạo sẽ thực hiện sự phán xét và góp phần vào công cuộc phục hồi. Cuối cùng, chương này kết thúc bằng lời tuyên bố rằng vương quốc của Đức Chúa Trời sẽ chiến thắng và Ngài sẽ nắm quyền cai trị trên tất cả.