Ê-sai 1

Ê-sai 1 là chương mở đầu trong đó tiên tri Ê-sai bắt đầu nói về sự phản nghịch của Giu-đa và Giê-ru-sa-lem. Đức Chúa Trời trình bày sự kiện chống lại dân Ngài, bày tỏ sự không vui của Ngài trước tình trạng tội lỗi và sự thờ phượng chỉ mang tính nghi thức của họ. Ngài kêu gọi họ ăn năn và hứa sẽ phục hồi nếu họ trở lại cùng Ngài, nhưng cảnh báo về sự phán xét nếu họ từ chối. Chương này đặt nền tảng cho phần còn lại của sách, nhấn mạnh hai chủ đề lớn: sự phán xét và sự cứu chuộc.

Ê-sai 1:1-4 (VIE1934)
1. Về đời Ô-xia, Giô-tham, A-cha và Ê-xê-chia, là các vua nước Giu-đa, thì Ê-sai, con trai A-mốt, có sự hiện thấy về nước Giu-đa và thành Giê-ru-sa-lem.
2. Hỡi các từng trời, hãy nghe; hỡi đất, hãy lắng tai; vì Đức Giê-hô-va có phán rằng: Ta đã nuôi nấng con cái, trưởng dưỡng chúng nó, song chúng nó dấy loạn nghịch cùng ta.
3. Bò biết chủ mình, lừa biết máng của chủ; song Y-sơ-ra-ên chẳng hiểu biết, dân ta chẳng suy nghĩ.
4. Oâi! nước mắc tội, dân mang lỗi nặng nề, tông giống độc dữ, con cái làm bậy bạ kia! Chúng nó đã lìa bỏ Đức Giê-hô-va, khinh lờn Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên, đã trở nên xa lạ và lui đi.

Ê-sai bắt đầu bằng việc giới thiệu sự hiện thấy của mình trong thời trị vì của bốn vị vua. Đức Giê-hô-va kêu gọi các từng trời và đất làm chứng cho lời cáo buộc của Ngài đối với Y-sơ-ra-ên. Mặc dù Đức Chúa Trời đã chăm sóc và nuôi dưỡng dân Ngài, họ lại phản nghịch chống nghịch Ngài, cho thấy sự thiếu hiểu biết còn hơn cả loài vật, vì ít nhất loài vật cũng nhận biết chủ của mình. Sự phản nghịch của Y-sơ-ra-ên rất nghiêm trọng, đầy dẫy tội lỗi, sự bại hoại và sự lìa bỏ Đức Chúa Trời, khiến họ chọc giận Ngài.

Ê-sai 1:5-9 (VIE1934)
5. Các ngươi sao còn cứ bạn nghịch, để lại bị đánh nữa? Đầu đều đau đớn cả, lòng đều mòn mỏi cả.
6. Từ bàn chân cho đến đỉnh đầu, chẳng có chỗ nào lành: rặt những vết thương, vít sưng cùng lằn mới, chưa rịt, chưa quấn, cũng chưa bôi dầu cho êm.
7. Xứ các ngươi là nơi hoang vu, thành các ngươi bị lửa thiêu hủy; dân ngoại nuốt đất đai các ngươi trước mặt các ngươi, hoang vu như bị dân ngoại phá tán.
8. Con cái Si-ôn bị bỏ lại như lều vườn nho, như chòi ruộng dưa, như thành bị vây.
9. Ví bằng Đức Giê-hô-va vạn quân chẳng để chúng ta còn sót lại chút đỉnh, thì chúng ta sẽ giống thành Sô-đôm và như thành Gô-mô-rơ vậy!

Ê-sai bày tỏ sự than khóc của Đức Chúa Trời trước sự vô ích của việc tiếp tục sửa phạt Y-sơ-ra-ên, bởi vì sự phản nghịch của họ chỉ càng trở nên tồi tệ hơn. Dân tộc được mô tả như một cơ thể bị bệnh nặng, từ đầu đến chân, gần như không còn chỗ nào lành mạnh. Đất đai trở nên hoang vu, các thành bị thiêu hủy, và các dân ngoại chiếm lấy đất nước. Tình trạng của Y-sơ-ra-ên mong manh như một nơi trú tạm thời giữa đồng ruộng. Tuy nhiên, lòng thương xót của Đức Chúa Trời vẫn gìn giữ một số người còn sót lại, ngăn không cho họ bị hủy diệt hoàn toàn như Sô-đôm và Gô-mô-rơ.

Ê-sai 1:10-15 (VIE1934)
10. Hỡi các quan trưởng Sô-đôm, hãy nghe lời của Đức Giê-hô-va. Hỡi dân Gô-mô-rơ, hãy để tai vào luật pháp của Đức Chúa Trời chúng ta!
11. Đức Giê-hô-va phán: Muôn vàn của lễ các ngươi nào có can hệ gì đến ta? Ta đã chán chê của lễ thiêu bằng chiên đực và mỡ của bò con mập. Ta chẳng đẹp lòng về huyết của bò đực, chiên con và dê đực đâu.
12. Khi các ngươi đến chầu trước mặt ta, ai khiến các ngươi giày đạp hành lang ta?
13. Thôi, đừng dâng của lễ chay vô ích cho ta nữa! Ta gớm ghét mùi hương, ngày trăng mới, ngày sa-bát cùng sự rao nhóm hội; ta chẳng khứng chịu tội ác hội hiệp nơi lễ trọng thể.
14. Thật, lòng ta ghét những ngày trăng mới và kỳ lễ các ngươi, là nặng nề cho ta, ta lấy làm mệt mà gánh lấy.
15. Vậy nên, khi các ngươi giơ tay, thì ta che mắt khỏi các ngươi. Khi các ngươi cầu nguyện rườm rà, ta chẳng thèm nghe. Tay các ngươi đầy những máu.

Đức Chúa Trời ví các quan trưởng của Giu-đa với những người cai trị Sô-đôm và gọi dân chúng là Gô-mô-rơ, lên án sự thờ phượng trống rỗng của họ. Mặc dù họ dâng của lễ và giữ những nghi lễ tôn giáo, những việc đó trở nên vô nghĩa vì lòng họ xa cách Đức Chúa Trời. Ngài không còn vui thích trong các ngày lễ và nghi thức tôn giáo của họ, đồng thời từ chối nghe lời cầu nguyện của họ vì bàn tay họ đầy tội lỗi và máu. Sự thờ phượng không đi kèm với sự ăn năn thật và đời sống công bình là điều Đức Chúa Trời ghê tởm.

Ê-sai 1:16-20 (VIE1934)
16. Hãy rửa đi, hãy làm cho sạch! Hãy tránh những việc ác khỏi trước mắt ta. Đừng làm dữ nữa.
17. Hãy học làm lành, tìm kiếm sự công bình; hãy đỡ đần kẻ bị hà hiếp, làm công bình cho kẻ mồ côi, binh vực lẽ của người góa bụa.
18. Đức Giê-hô-va phán: Bây giờ hãy đến, cho chúng ta biện luận cùng nhau. Dầu tội các ngươi như hồng điều, sẽ trở nên trắng như tuyết; dầu đỏ như son, sẽ trở nên trắng như lông chiên.
19. Nếu các ngươi sẵn lòng vâng lời, sẽ ăn được sản vật tốt nhất của đất.
20. Nhược bằng các ngươi chẳng khứng và bạn nghịch, sẽ bị nuốt bởi gươm; vì miệng Đức Giê-hô-va đã phán.

Đức Chúa Trời kêu gọi dân Ngài làm sạch mình khỏi điều ác bằng cách từ bỏ tội lỗi và thực hành sự công bình, chính trực. Ngài thúc giục họ chăm sóc những người yếu thế và hứa tha thứ cho tội lỗi của họ, dù tội lỗi có sâu nặng đến đâu, nếu họ thật sự ăn năn. Đức Chúa Trời đặt trước họ một sự lựa chọn: vâng lời sẽ đem đến phước lành, nhưng phản nghịch sẽ dẫn đến sự hủy diệt. Đây là lời mời gọi rõ ràng để họ trở lại cùng Ngài và nhận lấy lòng thương xót.

Ê-sai 1:21-23 (VIE1934)
21. Oâi! thành trung nghĩa đã hóa ra kỵ nữ, nó vốn đầy sự chánh trực, và sự công bình ở trong nó, mà bây giờ đầy những kẻ giết người!
22. Bạc ngươi biến thành cặn, rượu ngươi pha lộn nước.
23. Các quan trưởng của dân ngươi là đồ phản nghịch, làm bạn với kẻ trộm, mỗi người trong chúng đều ưa của hối lộ, đeo đuổi theo tài lợi; chẳng làm công bình cho kẻ mồ côi, vụ kiện của người góa bụa chẳng đến cùng chúng nó.

Giê-ru-sa-lem, vốn là một thành trung nghĩa và công bình, nay trở nên bại hoại và được ví như một kỵ nữ. Sự công bình và chính trực đã bị thay thế bởi sự giết người, lòng tham và sự áp bức. Những người lãnh đạo thành đều bại hoại, nhận của hối lộ và không quan tâm đến người nghèo khó. Hình ảnh bạc trở thành cặn và rượu bị pha loãng với nước phản ánh sự suy đồi trong phẩm chất, sự chính trực và vai trò lãnh đạo của thành.

Ê-sai 1:24-27 (VIE1934)
24. Vậy nên, Chúa, là Đức Giê-hô-va vạn quân, Đấng Quyền năng của Y-sơ-ra-ên, phán như vầy: Oâi! ta sẽ được thỏa lòng về kẻ đối định ta, và báo trả kẻ cừu thù ta!
25. Ta sẽ lại tra tay trên ngươi, làm ta sạch hết cáu cặn ngươi, và bỏ hết chất pha của ngươi.
26. Ta sẽ lập lại các quan xét của ngươi như ngày trước, các mưu sĩ của ngươi như lúc đầu. Rồi sau người ta sẽ xưng ngươi là thành công bình, là ấp trung nghĩa.
27. Si-ôn sẽ được chuộc bởi sự chánh trực, còn kẻ nào trở lại đó thì được chuộc bởi sự công bình.

Đức Chúa Trời hứa sẽ hành động chống lại những kẻ chống nghịch Ngài bằng cách thanh tẩy tội lỗi và sự bại hoại khỏi Giê-ru-sa-lem. Quá trình luyện lọc của Ngài sẽ loại bỏ những chất cặn và tạp chất. Sau khi được thanh tẩy, Giê-ru-sa-lem sẽ một lần nữa được gọi là thành công bình và trung nghĩa. Kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời sẽ đi qua sự phán xét, nhưng sự phán xét ấy sẽ đem đến sự phục hồi cho những người ăn năn trở lại.

Ê-sai 1:28-31 (VIE1934)
28. Song những kẻ bạn nghịch và mắc tội sẽ cùng bị hủy diệt, còn kẻ bỏ Đức Giê-hô-va sẽ bị diệt vong.
29. Vậy các ngươi sẽ hổ thẹn vì những cây thông mình ưa; mắc cỡ vì những vườn mình đã chọn.
30. Vì các ngươi sẽ giống như cây thông khô lá, như vườn không nước.
31. Người mạnh sẽ như bã gai, việc làm của nó như đóm lửa; cả hai sẽ cùng nhau cháy, chẳng có ai giập tắt.

Những người tiếp tục sống trong tội lỗi và lìa bỏ Đức Giê-hô-va sẽ đối diện với sự hủy diệt. Những cây thông và khu vườn mà họ ưa thích, là những hình ảnh gắn với sự thờ hình tượng, sẽ trở thành nguyên nhân khiến họ hổ thẹn. Giống như một cây khô lá hoặc một khu vườn không có nước, họ sẽ khô héo và suy tàn. Người mạnh và những việc họ làm sẽ bị thiêu đốt như bã gai và đóm lửa, tượng trưng cho sự phán xét sẽ đến trên tất cả những người từ chối lời mời gọi cứu chuộc của Đức Chúa Trời.