Ê-sai 36

Ê-sai 36 là lời thuật lại cuộc xâm lược của quân A-si-ri trong thời trị vì của vua Ê-xê-chia. San-chê-ríp, vua A-si-ri, sai Ráp-sa-kê, một quan chỉ huy quân đội, đến Giê-ru-sa-lem để yêu cầu thành đầu hàng. Chương này đặc biệt nhấn mạnh cuộc chiến tâm lý mà người A-si-ri sử dụng nhằm làm suy yếu lòng tin của dân sự nơi Đức Chúa Trời và vua Ê-xê-chia. Ráp-sa-kê chế giễu đức tin của họ và thúc giục họ đầu hàng, trong khi các quan của Ê-xê-chia giữ im lặng theo lệnh vua, cho thấy họ không tiếp tục tranh luận với kẻ thù mà chờ đợi sự can thiệp của Đức Chúa Trời.

Ê-sai 36:1-2 (VIE1934)
1. Năm thứ mười bốn đời vua Ê-xê-chia, thì San-chê-ríp, vua A-si-ri, đến đánh các thành bền vững của Giu-đa và chiếm lấy.
2. Đoạn, vua A-si-ri sai Ráp-sa-kê với đạo binh lớn từ La-ki đến Giê-ru-sa-lem, nghịch cùng vua Ê-xê-chia; Ráp-sa-kê đứng tại cống ao trên, nơi đường cái ruộng thợ nện.

San-chê-ríp, sau khi đã chiếm được nhiều thành kiên cố của Giu-đa, giờ đây hướng sự chú ý đến Giê-ru-sa-lem. Ông sai quan chỉ huy Ráp-sa-kê cùng một đạo quân lớn đến yêu cầu thành đầu hàng. Việc Ráp-sa-kê đứng tại cống ao trên, gần nơi cung cấp nước cho thành, cũng cho thấy vị trí chiến lược của quân A-si-ri. Đây là khởi đầu của một cuộc đối đầu căng thẳng, khi số phận của Giê-ru-sa-lem đang bị đe dọa.

Ê-sai 36:3-4 (VIE1934)
3. Bấy giờ, Ê-li-a-kim, con trai của Hinh-kia, làm chức cung giám, đi với thơ ký Sép-na, và sử quan Giô-a, con trai của A-sáp, mà đến cùng người.
4. Ráp-sa-kê nói với ba người rằng: Hãy tâu cùng vua Ê-xê-chia rằng: Đấng đại vương, tức là vua A-si-ri, phán như vầy: Sự trông cậy mà ngươi nương dựa là gì?

Các quan chức cao cấp của Ê-xê-chia—Ê-li-a-kim, Sép-na và Giô-a—được sai ra gặp Ráp-sa-kê. Vị quan A-si-ri bắt đầu cuộc tấn công tâm lý bằng cách đặt câu hỏi về nguồn gốc của sự tin cậy nơi Giu-đa. Ông muốn khiến họ nghĩ rằng bất cứ sự chuẩn bị quân sự, liên minh hay sự tin cậy nào của họ cũng đều vô ích trước sức mạnh vượt trội của A-si-ri. Đây là bước đầu tiên trong bài diễn văn nhằm làm mất tinh thần của các nhà lãnh đạo cũng như dân chúng Giê-ru-sa-lem.

Ê-sai 36:5-7 (VIE1934)
5. Ta nói rằng: mưu và sức ngươi dùng mà giao chiến chỉ là lời vô ích mà thôi! Vậy ngươi cậy ai mà dám làm phản ta?
6. Nầy, ngươi cậy Ê-díp-tô, ngươi lấy cây sậy đã gãy ấy làm gậy, là cây mà ai dựa vào thì nó đâm phủng tay. Pha-ra-ôn, vua Ê-díp-tô, đối với kẻ trông cậy mình cũng là thể ấy.
7. Có lẽ các ngươi bảo ta rằng: Chúng ta cậy Giê-hô-va Đức Chúa Trời chúng ta; nhưng ấy chẳng phải là Đấng mà Ê-xê-chia đã bỏ các nơi cao và các bàn thờ Ngài, khi truyền cho Giu-đa và Giê-ru-sa-lem rằng: Các ngươi khá thờ lạy trước bàn thờ nầy hay sao?

Ráp-sa-kê chế giễu bất kỳ sự liên minh nào với Ê-díp-tô, ví Ê-díp-tô như một cây sậy đã gãy. Nếu một người dựa vào nó, cây sậy không những không nâng đỡ mà còn đâm thủng tay người ấy. Đây là hình ảnh nhằm mô tả sự không đáng tin cậy của việc dựa vào sức mạnh của con người. Ông cũng bóp méo những cải cách tôn giáo của Ê-xê-chia. Việc Ê-xê-chia dẹp bỏ các nơi cao và các bàn thờ mà dân sự đã sử dụng để thờ phượng bị Ráp-sa-kê trình bày như thể đó là một hành động chống lại Đức Chúa Trời. Đây là một thủ đoạn tinh vi nhằm gieo sự nghi ngờ trong lòng dân chúng về chính vua của họ, đặc biệt trong vấn đề thờ phượng và đức tin.

Ê-sai 36:8-9 (VIE1934)
8. Vậy bây giờ, hãy đưa con tin cho chủ ta, là vua A-si-ri. Nếu ngươi tìm được đủ lính kỵ, thì ta sẽ cấp cho hai ngàn con ngựa.
9. Nhưng tài nào ngươi sẽ đuổi được lấy một quan tướng rất kém trong các tôi tớ chủ ta hay sao? Mà ngươi cậy Ê-díp-tô để tìm xe binh và lính kỵ!

Ráp-sa-kê tiếp tục chế nhạo khả năng quân sự của Giu-đa. Ông thậm chí nói rằng nếu A-si-ri cung cấp cho họ hai ngàn con ngựa, họ cũng không có đủ lính kỵ để sử dụng chúng. Đây là một sự sỉ nhục trực tiếp nhằm nhấn mạnh sự yếu kém của Giu-đa. Bằng cách chế giễu việc họ trông cậy vào Ê-díp-tô để có xe binh và lính kỵ, Ráp-sa-kê cố gắng phá vỡ hoàn toàn tinh thần chiến đấu của dân chúng.

Ê-sai 36:10 (VIE1934)
10. Vả lại, há không có mạng của Đức Giê-hô-va mà ta lên đánh xứ nầy để diệt nó sao? Đức Giê-hô-va đã phán cùng ta rằng: Hãy lên đánh xứ nầy và diệt đi!

Ráp-sa-kê còn đưa ra một lập luận mang tính thao túng nghiêm trọng hơn: ông tuyên bố rằng chính Đức Giê-hô-va đã truyền cho A-si-ri lên đánh xứ này và tiêu diệt nó. Đây là một nỗ lực cuối cùng nhằm làm suy yếu đức tin của dân Y-sơ-ra-ên. Nếu họ tin rằng Đức Chúa Trời đã đứng về phía A-si-ri, họ sẽ nghĩ rằng chống cự là vô ích và đầu hàng là lựa chọn duy nhất.

Ê-sai 36:11-12 (VIE1934)
11. Ê-li-a-kim, cùng Sép-na và Giô-a bảo Ráp-sa-kê rằng: Xin nói với tôi tớ ông bằng tiếng A-ram, vì chúng tôi hiểu tiếng ấy. Song đừng lấy tiếng Giu-đa nói cùng chúng tôi, cho dân nầy đang ở trên tường thành nó nghe.
12. Ráp-sa-kê nói: Chủ ta sai ta truyền mấy lời đó, nào những cho chủ ngươi và cho ngươi ư? Há chẳng cũng truyền cho những người ngồi trên tường thành, là kẻ sắp phải cùng với các ngươi ăn phân uống tiểu mình ư?

Các quan của Ê-xê-chia xin Ráp-sa-kê nói bằng tiếng A-ram, là ngôn ngữ ngoại giao mà họ hiểu, để dân chúng đang đứng trên tường thành không nghe được và không bị mất tinh thần. Nhưng Ráp-sa-kê cố ý từ chối. Ông muốn toàn thể dân chúng nghe được lời đe dọa của mình. Ông dùng những hình ảnh kinh khủng và nhục nhã về điều sẽ xảy ra nếu họ tiếp tục chống cự, nhằm gieo sợ hãi và buộc họ phải đầu hàng.

Ê-sai 36:13-15 (VIE1934)
13. Đoạn, Ráp-sa-kê đứng dậy, dùng tiếng Giu-đa mà nói to lên rằng: Hãy nghe lời phán của đại vương, là vua A-si-ri.
14. Vua phán như vầy: Các ngươi chớ để vua Ê-xê-chia lừa dối mình; vì người chẳng có thể cứu các ngươi.
15. Cũng chớ để vua Ê-xê-chia khuyên các ngươi trông cậy Đức Giê-hô-va mà rằng: Đức Giê-hô-va chắc sẽ cứu chúng ta, và thành nầy sẽ chẳng phó vào tay vua A-si-ri đâu!

Ráp-sa-kê trực tiếp nói với dân chúng bằng tiếng Giu-đa và yêu cầu họ nghe lời của vua A-si-ri. Ông cố gắng làm suy yếu sự lãnh đạo của Ê-xê-chia bằng cách tuyên bố rằng vua không thể cứu họ. Ông đặc biệt tấn công lòng tin của dân chúng nơi Đức Giê-hô-va, nói rằng họ không nên tin lời Ê-xê-chia rằng Đức Giê-hô-va sẽ giải cứu họ và Giê-ru-sa-lem sẽ không rơi vào tay A-si-ri. Mục tiêu của chiến thuật này là khiến dân chúng mất lòng tin nơi cả vua của họ lẫn Đức Chúa Trời, rồi xem việc đầu hàng là lựa chọn hợp lý duy nhất.

Ê-sai 36:16-17 (VIE1934)
16. Chớ nghe vua Ê-xê-chia; vì vua A-si-ri phán như vầy: Hãy hòa với ta, và ra hàng đi, thì các ngươi ai nấy sẽ được ăn trái nho trái vả của mình, uống nước giếng mình,
17. cho tới chừng ta đến, đặng đem các ngươi vào một xứ như xứ các ngươi, tức là xứ có mạch nha và rượu mới, lúa mì và nho.

Ráp-sa-kê đưa ra một lời đề nghị có vẻ hòa bình và thịnh vượng. Ông bảo dân chúng đầu hàng, rồi họ sẽ được tiếp tục ăn trái nho, trái vả và uống nước giếng của mình trong một thời gian. Sau đó, họ sẽ được đưa đến một xứ “như xứ các ngươi”, một nơi có mạch nha, rượu mới, lúa mì và nho. Lời hứa này nghe có vẻ hấp dẫn, nhưng thực chất che giấu sự thật về việc bị đưa đi lưu đày. Đây là một chiến thuật tâm lý khác: làm cho sự đầu hàng có vẻ như một lựa chọn an toàn và dễ chịu, trong khi thực tế nó có nghĩa là mất quê hương và chịu sự cai trị của A-si-ri.

Ê-sai 36:18-20 (VIE1934)
18. Vậy, hãy giữ mình kẻo vua Ê-xê-chia dỗ dành các ngươi mà rằng: Đức Giê-hô-va sẽ giải cứu chúng ta! Vậy chớ các thần của các nước khác đã giải cứu xứ họ khỏi tay vua A-si-ri được chăng?
19. Nào các thần của Ha-mát và của Aït-bát đâu tá? Nào các thần của Sê-phạt-va-im đâu tá? Các thần ấy đã cứu Sa-ma-ri ra khỏi tay ta chưa?
20. Trong những thần của các xứ đó, có thần nào là thần đã cứu xứ mình ra khỏi tay ta? Mà Đức Giê-hô-va có thể cứu Giê-ru-sa-lem khỏi tay ta được!

Ráp-sa-kê tiếp tục củng cố lập luận bằng cách chỉ ra những quốc gia khác mà A-si-ri đã chinh phục. Không có thần nào của những dân tộc đó giải cứu được họ khỏi tay A-si-ri. Ông cố tình đặt Đức Giê-hô-va ngang hàng với những thần của các dân tộc đó và cho rằng Ngài cũng không thể giải cứu Giê-ru-sa-lem. Đây là một sự thách thức trực tiếp đối với đức tin của dân sự. Ông muốn họ suy luận rằng vì không quốc gia nào khác có thể chống lại A-si-ri thành công, nên Giu-đa cũng không có hy vọng. Nhưng lời tuyên bố kiêu ngạo này sẽ nhanh chóng bị bác bỏ bởi chính hành động của Đức Chúa Trời trong chương tiếp theo.

Ê-sai 36:21-22 (VIE1934)
21. Chúng làm thinh, chẳng đáp lại một lời, vì vua có truyền lịnh rằng: Các ngươi đừng đáp lại.
22. Ê-li-a-kim, con trai của Hinh-kia, làm chức cung giám, cùng thơ ký Sép-na, sử quan Giô-a, con trai của A-sáp, xé áo mình ra, trở về chầu vua Ê-xê-chia, và thuật lại những lời của Ráp-sa-kê.

Các quan của Ê-xê-chia giữ im lặng trước những lời khiêu khích của Ráp-sa-kê, vì vua đã truyền cho họ không được đáp lại. Sự im lặng này cho thấy họ không bị kéo vào cuộc tranh luận mà kẻ thù cố tình tạo ra. Sau đó, họ trở về báo cáo đầy đủ những lời của Ráp-sa-kê cho Ê-xê-chia. Việc họ xé áo cho thấy sự đau buồn và khốn khổ sâu sắc trước tình hình. Họ không tìm cách tự mình giải quyết cuộc khủng hoảng bằng lời nói hay tranh luận, mà đem sự việc đến cho vua—và từ đó, sự việc sẽ được đặt vào tay Đức Chúa Trời. Ê-sai 36 cho thấy một cuộc chiến không chỉ được tiến hành bằng quân đội và vũ khí, mà còn bằng lời nói. Ráp-sa-kê cố gắng làm cho dân sự sợ hãi, nghi ngờ vua Ê-xê-chia và cuối cùng nghi ngờ chính Đức Giê-hô-va. Nhưng sự im lặng của các quan và những gì xảy ra tiếp theo trong Ê-sai 37 cho thấy dân Đức Chúa Trời không cần phải thắng kẻ thù bằng những lời tranh luận; họ cần đặt sự việc trong tay Đức Chúa Trời.