1 Sử Ký 19

Chương này kể về việc Đa-vít muốn bày tỏ lòng nhân từ với Ha-nun, vị vua mới của Am-môn, sau khi cha của Ha-nun là Na-hách qua đời. Tuy nhiên, các quan trưởng của Ha-nun hiểu sai hành động của Đa-vít, cho rằng ông đang do thám xứ, dẫn đến việc các sứ giả của Đa-vít bị làm nhục. Sự xúc phạm này châm ngòi cho cuộc xung đột giữa Y-sơ-ra-ên và Am-môn. Người Am-môn thuê quân Sy-ri làm đồng minh trợ giúp. Giô-áp và em mình là A-bi-sai lãnh đạo quân Y-sơ-ra-ên và giành được một chiến thắng quyết định. Chương kết thúc với việc Y-sơ-ra-ên đánh bại quân tiếp viện của Sy-ri và buộc họ phải quy phục, khiến người Am-môn không còn sự hỗ trợ từ bên ngoài.

1 Sử Ký 19:1 (VIE1934)
1. Sau các việc đó, Na-hách, vua dân Am-môn, băng hà, và con trai người kế người làm vua.

Câu này giới thiệu sự kiện Na-hách, vua của Am-môn, qua đời và con trai ông kế vị. Na-hách từng là kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, nhưng vào một thời điểm nào đó cũng có mối quan hệ hữu nghị với Đa-vít. Sự chuyển giao quyền lực tại Am-môn mở đầu cho một sự thay đổi trong mối quan hệ giữa Y-sơ-ra-ên và Am-môn dưới sự lãnh đạo mới của con trai Na-hách.

1 Sử Ký 19:2 (VIE1934)
2. Ða-vít nói: Ta muốn làm ơn cho Ha-nun con trai của Na-hách, vì cha người đã làm ơn cho ta. Ða-vít bèn sai những sứ giả đến an ủi người về sự cha người đã băng hà. Vậy các đầy tớ của Ða-vít đến cùng Ha-nun tại trong xứ dân Am-môn, đặng an ủi người.

Đa-vít nhớ đến lòng nhân từ của Na-hách và quyết định bày tỏ lòng nhân từ ấy với con trai ông là Ha-nun bằng cách sai các sứ giả đến chia buồn. Hành động thiện chí này của Đa-vít cho thấy ông muốn duy trì hòa bình và tôn trọng mối quan hệ trước đây với Na-hách, bất chấp lịch sử phức tạp giữa Na-hách và Y-sơ-ra-ên.

1 Sử Ký 19:3 (VIE1934)
3. Nhưng các quan trưởng dân Am-môn tâu với Ha-nun rằng: Vua há có tưởng rằng Ða-vít sai những kẻ an ủi đến cùng vua, là vì tôn kính thân-phụ vua sao? Các đầy tớ hắn đến cùng vua há chẳng phải để tra xét và do thám xứ, hầu cho hủy phá nó sao?

Các cố vấn của Ha-nun gieo sự nghi ngờ vào lòng ông về ý định thật sự của Đa-vít, cho rằng các sứ giả của Đa-vít là những kẻ do thám. Điều này cho thấy sự thiếu tin tưởng của họ đối với Đa-vít và đã tạo ra sự căng thẳng không cần thiết giữa hai quốc gia. Sự nghi ngờ quá mức của họ khiến họ hiểu sai một hành động thiện chí chân thành của Đa-vít.

1 Sử Ký 19:4-5 (VIE1934)
4. Ha-nun bèn bắt các tôi tớ của Ða-vít, bảo cạo râu họ đi, cắt áo họ từ chặng phân nửa cho đến lưng, rồi đuổi về.
5. Có người đi thuật cho Ða-vít hay việc các ngươi nầy; người sai đi đón các ngươi ấy, vì họ xấu hổ lắm. Vua bảo rằng: Hãy ở tại Giê-ri-cô cho đến khi râu các ngươi đã mọc, bấy giờ sẽ trở về.

Ha-nun, hành động dựa trên sự nghi ngờ của các cố vấn, đã làm nhục các sứ giả của Đa-vít bằng cách cạo râu và cắt áo của họ. Đây là một sự xúc phạm nghiêm trọng trong văn hóa thời đó. Sự sỉ nhục công khai này đã làm bùng lên cuộc xung đột giữa Am-môn và Y-sơ-ra-ên. Đa-vít bày tỏ lòng cảm thông với những đầy tớ bị làm nhục của mình và bảo họ ở lại Giê-ri-cô cho đến khi họ phục hồi phẩm giá, cho thấy ông hiểu rõ nỗi xấu hổ mà họ đang chịu đựng.

1 Sử Ký 19:6 (VIE1934)
6. Khi dân Am-môn thấy Ða-vít lấy họ làm gớm ghiếc, thì Ha-nun và dân Am-môn bèn sai người đem một ngàn ta lâng bạc đặng đi đến Mê-sô-bô-ta-mi, A-ram-Ma-a-ca, và Xô-ba, mà mướn cho mình những xe cộ và quân-kỵ.

Nhận ra rằng họ đã xúc phạm Đa-vít một cách nghiêm trọng, người Am-môn chuẩn bị cho chiến tranh bằng cách thuê lính đánh thuê từ những vùng đất xa xôi, bao gồm Mê-sô-bô-ta-mi và Sy-ri. Việc thuê lực lượng bên ngoài cho thấy họ dự đoán Đa-vít sẽ trả đũa và đang cố gắng củng cố sức mạnh quân sự của mình, dù chính họ là những người khởi đầu sự xúc phạm.

1 Sử Ký 19:7-8 (VIE1934)
7. Chúng mướn cho mình ba vạn hai ngàn cỗ xe, vua xứ Ma-a-ca với dân người; họ kéo đến đóng tại trước Mê-đê-ba. Dân Am-môn từ các thành của họ nhóm lại đặng ra trận.
8. Ða-vít hay điều đó, bèn sai Giô-áp và cả đạo binh, đều là người mạnh dạn.

Người Am-môn tập hợp một lực lượng lớn gồm xe chiến và binh lính, bố trí gần Mê-đê-ba, một vị trí có tầm quan trọng chiến lược. Khi Đa-vít nghe tin này, ông sai Giô-áp, vị chỉ huy quân đội của mình, cùng với những chiến sĩ dũng cảm đi đối phó. Điều này cho thấy Đa-vít không xem nhẹ mối đe dọa, nhưng sẵn sàng đối diện trực tiếp với thử thách.

1 Sử Ký 19:9 (VIE1934)
9. Dân Am-môn kéo ra, dàn trận nơi cửa thành; còn các vua đã đến phù trợ, đều đóng riêng ra trong đồng bằng.

Người Am-môn dàn trận bên ngoài cổng thành, trong khi các vua và quân đội được thuê để trợ giúp họ đóng riêng trong đồng bằng. Chiến lược chia lực lượng này tạo nên một cuộc chiến từ hai phía, khiến nhiệm vụ của Giô-áp trở nên phức tạp hơn vì ông phải đối phó đồng thời với cả người Am-môn và lực lượng lính đánh thuê của họ.

1 Sử Ký 19:10-11 (VIE1934)
10. Khi Giô-áp thấy quân thù đã bày trận đằng trước và đằng sau mình, bèn chọn những kẻ mạnh dạn trong đội quân Y-sơ-ra-ên mà dàn trận đối cùng quân Sy-ri;
11. quân lính còn lại, người phú cho A-bi-sai, là em mình; chúng bày trận đối với dân Am-môn.

Khi nhận thấy quân mình bị bao vây từ cả phía trước lẫn phía sau, Giô-áp khôn ngoan chia quân đội thành hai lực lượng. Ông dẫn những chiến sĩ giỏi nhất đối đầu với quân Sy-ri, trong khi giao số quân còn lại cho em mình là A-bi-sai để đối phó với người Am-môn. Sự phân chia chiến thuật này cho thấy khả năng của Giô-áp trong việc xử lý một tình huống chiến đấu phức tạp, bảo đảm rằng cả hai mối đe dọa đều được đối phó cùng lúc.

1 Sử Ký 19:12-13 (VIE1934)
12. Người nói: Nếu quân Sy-ri mạnh hơn anh, em sẽ giúp đỡ anh; còn nếu quân Am-môn mạnh hơn em, anh sẽ giúp đỡ em.
13. Khá vững lòng bền chí; hãy vì dân ta vì các thành của Ðức Chúa Trời ta, mà làm như cách đại trượng phu; nguyện Ðức Giê-hô-va làm theo ý Ngài lấy làm tốt.

Giô-áp khích lệ A-bi-sai bằng cách nói rằng họ sẽ hỗ trợ lẫn nhau nếu cần, tùy theo kết quả của mỗi trận chiến. Ông cũng khích lệ các chiến sĩ bằng cách nhắc họ rằng họ đang chiến đấu vì dân mình và vì các thành của Đức Chúa Trời. Giô-áp phó thác kết quả vào tay Đức Chúa Trời, tin rằng Đức Giê-hô-va sẽ làm điều Ngài xem là tốt.

1 Sử Ký 19:14 (VIE1934)
14. Vậy, Giô-áp và quân lính theo người đều đến gần đối cùng quân Sy-ri đặng giao chiến; quân Sy-ri chạy trốn khỏi trước mặt người.

Khi Giô-áp dẫn quân tiến lên giao chiến với người Sy-ri, lực lượng lính đánh thuê nhanh chóng bỏ chạy. Chiến thắng này trước lực lượng được thuê cho thấy sự lãnh đạo của Giô-áp và sức mạnh của quân đội Y-sơ-ra-ên. Việc quân Sy-ri bỏ chạy cũng làm suy yếu vị thế của người Am-môn trong trận chiến.

1 Sử Ký 19:15-16 (VIE1934)
15. Khi quân Am-môn thấy quân Sy-ri đã chạy trốn, thì cũng chạy trốn khỏi trước mặt A-bi-sai, em Giô-áp, mà trở vào thành. Giô-áp bèn trở về Giê-ru-sa-lem.
16. Khi quân Sy-ri thấy mình bị thua trước mặt Y-sơ-ra-ên, bèn sai sứ giả đến bởi dân Sy-ri ở bên kia sông ra, có Sô-phác, quan tướng của đội binh Ha-đa-rê-xe, quản lãnh chúng nó.

Khi thấy đồng minh Sy-ri bỏ chạy, người Am-môn cũng rút lui trước mặt A-bi-sai và chạy vào trong thành để tìm nơi an toàn. Giô-áp, sau khi đạt được kết quả thuận lợi, trở về Giê-ru-sa-lem. Tuy nhiên, người Sy-ri không dễ dàng từ bỏ. Họ triệu tập quân tiếp viện từ bên kia sông Ơ-phơ-rát, dưới sự chỉ huy của Sô-phác, cho thấy họ quyết tâm phục hồi sau thất bại ban đầu và tiếp tục cuộc xung đột.

1 Sử Ký 19:17 (VIE1934)
17. Ða-vít hay điều đó, liền nhóm cả Y-sơ-ra-ên, sang qua sông Giô-đanh, đến cùng quân Sy-ri và dàn trận nghịch cùng chúng nó. Vậy, khi Ða-vít đã bày trận đối với dân Sy-ri, thì chúng nó đánh lại với người.

Khi nghe tin quân Sy-ri được tăng viện, chính Đa-vít dẫn toàn bộ quân đội Y-sơ-ra-ên vượt qua sông Giô-đanh để đối đầu với họ. Việc Đa-vít trực tiếp tham gia trận chiến thứ hai cho thấy mối đe dọa từ quân Sy-ri nghiêm trọng đến mức nào, và ông chuẩn bị đối diện với một cuộc đối đầu khác.

1 Sử Ký 19:18 (VIE1934)
18. Quân Sy-ri chạy trốn khỏi trước mặt Y-sơ-ra-ên; Ða-vít giết của quân Sy-ri bảy ngàn lính cầm xe, bốn vạn lính bộ, và cũng giết Sô-phác, quan tổng binh.

Đa-vít đánh bại quân Sy-ri một cách quyết định, giết hàng ngàn binh lính, trong đó có cả Sô-phác, vị chỉ huy quân đội. Chiến thắng áp đảo này cho thấy sức mạnh quân sự của Y-sơ-ra-ên và sự vô ích của việc Sy-ri tiếp tục chống lại quân đội của Đa-vít, qua đó củng cố quyền lực của Y-sơ-ra-ên trong khu vực.

1 Sử Ký 19:19 (VIE1934)
19. Khi các đầy tớ của Ha-đa-rê-xe thấy chúng bị bại trước mặt Y-sơ-ra-ên, bèn lập hòa cùng Ða-vít và phục dịch người; về sau dân Sy-ri chẳng còn muốn tiếp cứu dân Am-môn nữa.

Sau khi bị đánh bại, các đầy tớ của Ha-đa-rê-xe lập hòa với Đa-vít và phục dịch ông. Điều này đánh dấu sự chấm dứt việc người Sy-ri hỗ trợ người Am-môn, khiến Am-môn bị cô lập và suy yếu. Chiến thắng của Đa-vít không chỉ đem lại hòa bình với Sy-ri mà còn bảo đảm rằng người Am-môn không còn những đồng minh mạnh mẽ bên ngoài để chống lại Y-sơ-ra-ên.