1 Sa-mu-ên 1

Chương đầu tiên của sách 1 Sa-mu-ên giới thiệu câu chuyện về An-ne, một người đàn bà vô cùng đau buồn vì không thể sinh con. Chồng nàng là Ên-ca-na có hai vợ: Phê-ni-na, là người có con, và An-ne, là người son sẻ. Nỗi đau của An-ne cùng lời cầu nguyện trung tín của nàng với Đức Giê-hô-va mở đầu cho câu chuyện về sự ra đời của Sa-mu-ên, người sau này trở thành một nhân vật quan trọng trong lịch sử Y-sơ-ra-ên.

1 Sa-mu-ên 1:1-2 (VIE1934)
1 Xưa tại Ra-ma-tha-im-xô-phim, có một người quê ở núi Eùp-ra-im, tên là Eân-ca-na, con trai của Giê-rô-ham, cháu của Ê-li-hu, chắt của Tô-hu, chít của Xu-phơ, người Eùp-ra-im;
2 Eân-ca-na có hai vợ, người này tên là An-ne, và người kia tên là Phê-ni-na. Phê-ni-na có con, còn An-ne không có.

Hai câu này giới thiệu Ên-ca-na, một người thuộc xứ Ê-phra-im, cùng hai người vợ của ông là An-ne và Phê-ni-na. Hoàn cảnh gia đình được thiết lập ngay từ đầu, cho thấy Phê-ni-na có con trong khi An-ne son sẻ. Sự tương phản này đặt nền tảng cho sự căng thẳng trong gia đình và cho nỗi đau sâu sắc cùng mong muốn có một đứa con của An-ne, là điều sẽ trở thành trọng tâm của chương này.

1 Sa-mu-ên 1:3-5 (VIE1934)
3 Mỗi năm, Eân-ca-na ở thành mình đi lên Si-lô đặng thờ phượng Đức Giê-hô-va vạn quân, và dâng của tế lễ cho Ngài; tại Si-lô có hai con trai của Hê-li, và Hốp-ni và Phi-nê-a, thầy tế lễ của Đức Giê-hô-va.
4 Đến ngày Eân-ca-na dâng tế lễ, thì chia của lễ ra từng phần ban cho Phê-ni-na, vợ mình, và cho các con trai và con gái mình.
5 Nhưng người lại ban cho An-ne một phần bằng hai, vì người thương nàng, dẫu rằng Đức Giê-hô-va khiến cho nàng son sẻ.

Ên-ca-na được mô tả là một người trung tín, thường xuyên đi lên Si-lô để thờ phượng và dâng của tế lễ. Hai con trai của Hê-li là Hóp-ni và Phi-nê-a, những thầy tế lễ của Đức Giê-hô-va, cũng được nhắc đến, liên kết câu chuyện này với bối cảnh tôn giáo rộng lớn hơn của Y-sơ-ra-ên. Việc Ên-ca-na dành cho An-ne một phần bằng hai dù nàng son sẻ cho thấy ông yêu thương nàng sâu sắc, mặc dù nàng chưa sinh con cho ông. Câu Kinh Thánh cũng cho thấy rõ rằng tình trạng son sẻ của An-ne nằm dưới quyền tể trị của Đức Chúa Trời.

1 Sa-mu-ên 1:6-7 (VIE1934)
6 Kẻ phân bì nàng khôn xiết trêu ghẹo nàng, để giục nàng lằm bằm vì Đức Giê-hô-va đã khiến nàng son sẻ.
7 Từ năm nầy đến năm kia, mỗi khi nàng đi lên đền Đức Giê-hô-va, chồng đãi nàng như vậy, còn Phê-ni-na cứ trêu ghẹo nàng; An-ne khóc và không ăn.

Phê-ni-na, được mô tả là người phân bì với An-ne, liên tục trêu ghẹo nàng một cách cay nghiệt vì nàng không có con. Sự đối xử gây tổn thương này đặc biệt trở nên nghiêm trọng trong những lần gia đình hằng năm đi lên đền Đức Giê-hô-va. Điều đó khiến An-ne vô cùng đau khổ. Việc nàng khóc và không ăn cho thấy mức độ sâu sắc của nỗi đau, sự nhục nhã và tuyệt vọng mà nàng đang chịu đựng.

1 Sa-mu-ên 1:8 (VIE1934)
8 Eân-ca-na, chồng nàng, nói rằng: Hỡi An-ne, sao nàng khóc? Cớ sao không ăn và lòng buồn bực dường ấy? Ta há chẳng đáng cho nàng hơn mười đứa con trai ư?

Ên-ca-na cố gắng an ủi An-ne và hỏi tại sao nàng lại đau buồn đến như vậy. Ông bày tỏ tình yêu của mình bằng cách hỏi rằng tình cảm của ông dành cho nàng chẳng phải còn quý hơn cả mười người con trai hay sao. Mặc dù lời nói của Ên-ca-na xuất phát từ ý tốt, ông không hoàn toàn hiểu được tầm quan trọng về mặt cá nhân và xã hội của việc có con đối với An-ne, đặc biệt trong một nền văn hóa mà vai trò làm mẹ thường gắn liền với giá trị và địa vị của một người đàn bà.

1 Sa-mu-ên 1:9-11 (VIE1934)
9 Sau khi người ta đã ăn uống tại Si-lô rồi, An-ne bèn đứng dậy; lúc ấy Hê-li, thầy tế lễ, đang ngồi trên một cái ghế gần bên cửa của đền Đức Giê-hô-va.
10 An-ne lấy làm sầu khổ trong lòng, vừa cầu khẩn Đức Giê-hô-va, vừa tuôn tràn giọt lệ.
11 Nàng hứa nguyện rằng: Oâi, Đức Giê-hô-va của vạn quân, nếu Ngài đoái xem nỗi sầu khổ của con đòi Ngài, nhớ lại nó chẳng quên, và ban cho con đòi Ngài một đứa trai, thì tôi sẽ phú dâng nó trọn đời cho Đức Giê-hô-va, và dao cạo sẽ chẳng đưa ngang qua đầu nó.

Trong sự đau khổ sâu sắc, An-ne đứng dậy và đến cầu nguyện tại đền Đức Giê-hô-va, trút đổ lòng mình trước mặt Đức Chúa Trời. Lời cầu nguyện của nàng đầy tuyệt vọng nhưng đồng thời cũng đầy đức tin, khi nàng hứa sẽ dâng một con trai cho Đức Giê-hô-va nếu Ngài ban cho nàng một đứa con. Lời hứa của nàng bao gồm sự biệt riêng đứa trẻ cho Đức Chúa Trời trọn đời, được thể hiện qua việc dao cạo sẽ không đưa ngang qua đầu nó. Đây là một thời điểm quan trọng, bởi An-ne chuyển sự tập trung từ nỗi đau của riêng mình sang một lời hứa hy sinh với Đức Chúa Trời. Nàng không chỉ cầu xin nhận được một đứa con mà còn sẵn lòng dâng đứa con ấy trở lại cho Đức Chúa Trời.

1 Sa-mu-ên 1:12-14 (VIE1934)
12 Vì nàng cầu nguyện lâu dài trước mặt Đức Giê-hô-va, Hê-li chăm xem miệng nàng;
13 vả, An-ne nói trong lòng, chỉ nhóp nhép miệng mà thôi, không có ai nghe tiếng nàng; nên Hê-li tưởng nàng say,
14 bèn hỏi rằng: Chừng nào nàng mới hết say? Hãy đi giã rượu đi.

Lời cầu nguyện âm thầm nhưng mãnh liệt của An-ne khiến Hê-li chú ý, nhưng ông hiểu lầm hành động của nàng và nghĩ rằng nàng đang say rượu. Sự hiểu lầm này cho thấy Hê-li không nhận ra chiều sâu của nỗi đau và sự tận tâm của An-ne đối với Đức Chúa Trời. An-ne không nói lớn tiếng, nhưng lòng nàng đang trút đổ trước mặt Đức Giê-hô-va. Điều này cho thấy lời cầu nguyện chân thành không nhất thiết phải được thể hiện bằng những lời lớn tiếng; Đức Chúa Trời nhìn thấy tấm lòng của người cầu nguyện.

1 Sa-mu-ên 1:15-16 (VIE1934)
15 An-ne thưa rằng: Chẳng phải vậy, chúa; tôi vốn một đàn bà có lòng buồn bực, chẳng uống rượu hay là vật gì uống say; nhưng tôi giãi bày lòng tôi ra trước mặt Đức Giê-hô-va.
16 Chớ tưởng con đòi của ông là một người đàn bà gian ác; vì nỗi đau đớn và ưu phiền quá độ của tôi bắt tôi phải nói đến bây giờ.

An-ne giải thích rằng nàng không say rượu, nhưng là một người đàn bà có lòng buồn bực đang trút đổ tâm hồn mình trước mặt Đức Giê-hô-va. Những lời này cho thấy mức độ nặng nề của gánh nặng trong lòng nàng và đức tin sâu sắc của nàng trong việc đem nỗi đau của mình đến với Đức Chúa Trời. Cách An-ne đáp lời cách khiêm nhường và kính trọng, ngay cả khi bị hiểu lầm, cho thấy sự chân thành và đời sống thuộc linh của nàng. Nàng không chống trả Hê-li cách giận dữ mà bình tĩnh giải thích hoàn cảnh của mình.

1 Sa-mu-ên 1:17-18 (VIE1934)
17 Hê-li bèn tiếp rằng: Hãy đi bình yên, nguyện Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên nhậm lời nàng đã cầu xin cùng Ngài!
18 Nàng thưa rằng: Nguyện con đòi ông được ơn trước mắt ông! Đoạn, người nữ lui ra, ăn, và nét mặt nàng chẳng còn ra ưu sầu nữa.

Sau khi nhận ra sự chân thành của An-ne, Hê-li chúc phước cho nàng và cầu xin Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên nhậm lời nàng. Sau lời chúc phước ấy, thái độ của An-ne thay đổi. Nàng ra về với hy vọng và sự bình an mới, tin cậy rằng lời cầu nguyện của mình đã được Đức Chúa Trời nghe đến. Đức tin cho phép nàng chuyển từ sự đau buồn sang sự tin cậy nơi Đức Chúa Trời. Nàng có thể ăn trở lại, và nét mặt không còn ưu sầu nữa. Điều này cho thấy sự bình an có thể đến trước khi hoàn cảnh bên ngoài thay đổi, khi một người đã thật sự trao gánh nặng của mình cho Đức Chúa Trời.

1 Sa-mu-ên 1:19-20 (VIE1934)
19 Qua ngày sau vợ chồng dậy sớm, thờ lạy trước mặt Đức Giê-hô-va, đoạn trở về nhà mình tại Ra-ma. Eân-ca-na ăn ở cùng An-ne, là vợ mình; Đức Giê-hô-va bèn nhớ đến nàng.
20 Đang trong năm, An-ne thọ thai và sanh một con trai, đặt tên là Sa-mu-ên, mà nói rằng: Tôi đã cầu xin nó nơi Đức Giê-hô-va.

Sau khi thờ lạy Đức Giê-hô-va, An-ne và Ên-ca-na trở về nhà tại Ra-ma. Đến thời điểm Đức Chúa Trời đã định, Ngài nhậm lời cầu nguyện của An-ne và ban cho nàng một con trai. Nàng đặt tên con là Sa-mu-ên và nói rằng mình đã cầu xin đứa trẻ nơi Đức Giê-hô-va. Sự ra đời của Sa-mu-ên là lời đáp cho lời cầu nguyện tha thiết của An-ne và đánh dấu sự khởi đầu trong cuộc đời của một người sau này sẽ trở thành một nhân vật then chốt trong lịch sử Y-sơ-ra-ên.

1 Sa-mu-ên 1:21-23 (VIE1934)
21 Eân-ca-na, chồng nàng, và cả nhà người đi lên đặng dâng cho Đức Giê-hô-va của lễ hằng năm và làm xong sự hứa nguyện mình.
22 Nhưng An-ne không đi lên, vì nói cùng chồng nàng rằng: Khi đứa trẻ dứt sữa, tôi sẽ dẫn nó lên, để nó ra mắt Đức Giê-hô-va, và ở đó luôn luôn.
23 Eân-ca-na, chồng nàng, đáp rằng: Hãy làm theo ý nàng cho là phải, ở lại đây cho đến chừng nàng dứt sữa nó. Chỉn nguyện Đức Giê-hô-va làm ứng nghiệm lời hứa của Ngài! Vậy, nàng ở lại nhà, cho con bú đến lúc dứt sữa.

An-ne quyết định không đi lên Si-lô cùng gia đình trong thời gian này, nhưng ở lại cho đến khi Sa-mu-ên dứt sữa, để sau đó nàng có thể đem con đến và dâng nó cho Đức Giê-hô-va như đã hứa. Ên-ca-na ủng hộ quyết định của nàng và cùng nàng tin cậy rằng Đức Giê-hô-va sẽ làm ứng nghiệm lời hứa của Ngài. Điều này cho thấy An-ne hoàn toàn nghiêm túc với lời hứa mà nàng đã lập với Đức Chúa Trời. Nàng không tìm cách giữ lại điều mình đã hứa dâng, nhưng chuẩn bị thực hiện lời cam kết của mình khi thời điểm đến.

1 Sa-mu-ên 1:24-28 (VIE1934)
24 Vừa khi dứt sữa, nàng bèn dẫn nó theo mình đến đền của Đức Giê-hô-va tại Si-lô, cùng đem theo ba con bò đực, một Ê-pha bột mì, và một bầu rượu. Đứa trẻ hãy còn nhỏ lắm.
25 Họ giết con bò đực, rồi dẫn đứa trẻ đến Hê-li.
26 Nàng bèn nói cùng người rằng: Xin lỗi, chúa! xưa có người đàn bà đứng tại đây, gần bên ông, đặng cầu khẩn Đức Giê-hô-va, tôi chỉ sanh mạng ông mà thề rằng tôi là người đó.
27 Aáy vì đứa trẻ nầy mà tôi cầu nguyện. Đức Giê-hô-va đã nhậm lời tôi đã cầu xin cùng Ngài.
28 Vì vậy, tôi cũng dâng nó cho Đức Giê-hô-va; tôi cho Đức Giê-hô-va mượn nó trọn đời nó. Đoạn mẹ con đều thờ lạy tại đó trước mặt Đức Giê-hô-va.

Sau khi Sa-mu-ên dứt sữa, An-ne thực hiện lời hứa của mình và đem đứa trẻ đến đền Đức Giê-hô-va tại Si-lô. Nàng dâng của lễ và nhắc Hê-li nhớ lại lời cầu nguyện trước đây của mình. An-ne xác nhận rằng chính vì đứa trẻ này mà nàng đã cầu nguyện, và Đức Giê-hô-va đã nhậm lời nàng. Vì vậy, nàng dâng Sa-mu-ên cho Đức Giê-hô-va và cho Ngài mượn nó trọn đời. Đây là một hành động đức tin và hy sinh sâu sắc. An-ne đã không giữ lại cho mình điều quý giá nhất mà nàng từng cầu xin, nhưng trung tín dâng nó cho Đức Chúa Trời như đã hứa. Sau cùng, mẹ con cùng thờ lạy trước mặt Đức Giê-hô-va. Câu chuyện kết thúc chương bằng hình ảnh thờ phượng, nhấn mạnh rằng sự thành tín của Đức Chúa Trời đã đáp lại lời cầu nguyện của An-ne và rằng An-ne cũng trung tín với lời hứa của mình đối với Ngài.