1 Sa-mu-ên 3
1 Sa-mu-ên 3 thuật lại thời khắc quan trọng khi Đức Chúa Trời gọi Sa-mu-ên, đánh dấu sự khởi đầu chức vụ của ông với tư cách là một nhà tiên tri tại Y-sơ-ra-ên. Chương này nhấn mạnh rằng lời của Đức Chúa Trời rất hiếm hoi trong thời kỳ đó và cho thấy tầm quan trọng trong cách Sa-mu-ên đáp lại tiếng gọi của Ngài. Chương này cũng bày tỏ sự suy giảm trong vai trò lãnh đạo thuộc linh của Hê-li và sự chuyển tiếp sang Sa-mu-ên, người sẽ trở thành một nhân vật quan trọng trong lịch sử Y-sơ-ra-ên.
1 Sa-mu-ên 3:1 (VIE1934)
1 Bấy giờ, con trẻ Sa-mu-ên hầu việc Đức Giê-hô-va tại trước mặt Hê-li. Trong những ngày ấy, lời của Đức Giê-hô-va là hiếm, và những sự hiện thấy chẳng thường có.
Câu này mở đầu chương bằng cách nhấn mạnh sự tận tụy của Sa-mu-ên trong việc hầu việc Đức Giê-hô-va dưới sự hướng dẫn của Hê-li. Đồng thời, câu này cho thấy tình trạng khô hạn thuộc linh của Y-sơ-ra-ên, khi sự truyền đạt từ Đức Chúa Trời trở nên hiếm hoi. Điều đó phản ánh một thời kỳ suy đồi về đạo đức và thuộc linh, khiến sứ điệp sắp được trao cho Sa-mu-ên càng trở nên quan trọng. Vai trò của Sa-mu-ên trong hoàn cảnh này báo trước tầm quan trọng của ông trong việc khôi phục sự truyền đạt giữa Đức Chúa Trời và dân Y-sơ-ra-ên.
1 Sa-mu-ên 3:2-5 (VIE1934)
2 Trong lúc ấy, Hê-li nằm tại chỗ mình; mắt người đã mờ, không thấy rõ được.
3 Đèn của Đức Chúa Trời chưa tắt, và Sa-mu-ên nằm ngủ trong đền Đức Giê-hô-va, là nơi có hòm của Đức Chúa Trời.
4 Đức Giê-hô-va gọi Sa-mu-ên. Người thưa rằng: Có tôi đây!
5 Đoạn, người chạy đến cùng Hê-li, mà nói rằng: Có tôi đây, vì ông có gọi tôi. Nhưng Hê-li đáp: Ta không có gọi; hãy trở về nằm đi. Người bèn đi nằm lại.
Đoạn này mô tả lần đầu tiên Đức Chúa Trời gọi Sa-mu-ên. Đôi mắt của Hê-li đã mờ đi, phản ánh sự suy yếu về thể chất và đồng thời gợi lên tình trạng suy giảm thuộc linh trong vai trò lãnh đạo của ông. Chi tiết đèn của Đức Chúa Trời chưa tắt cho thấy rằng dù Y-sơ-ra-ên đang ở trong một thời kỳ tối tăm thuộc linh, hy vọng vẫn chưa biến mất. Khi Sa-mu-ên nghe tiếng gọi, ông tưởng đó là tiếng của Hê-li, cho thấy ông vẫn chưa có kinh nghiệm nhận biết tiếng Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, phản ứng của ông cho thấy sự vâng lời và sẵn sàng phục vụ. Ông lập tức đứng dậy và chạy đến với Hê-li, dù chưa hiểu rằng chính Đức Chúa Trời đang gọi mình.
1 Sa-mu-ên 3:6-7 (VIE1934)
6 Đức Giê-hô-va lại gọi Sa-mu-ên nữa. Sa-mu-ên đứng dậy, đi đến cùng Hê-li, mà nói rằng: Có tôi đây, vì ông có gọi tôi. Nhưng Hê-li đáp rằng: Hỡi con, ta không có gọi; hãy trở về nằm đi.
7 Vả, Sa-mu-ên chưa nhận biết Đức Giê-hô-va, và lời Đức Giê-hô-va chưa được bày tỏ cho người.
Lần gọi thứ hai của Sa-mu-ên tương tự lần thứ nhất. Một lần nữa, ông chạy đến với Hê-li, cho thấy lòng sẵn sàng phục vụ và đáp lại tiếng gọi mà ông nghe được. Câu 7 giải thích rằng Sa-mu-ên chưa nhận biết Đức Giê-hô-va theo nghĩa ông chưa từng nhận được sự mặc khải trực tiếp từ Ngài. Điều này cho thấy sự ngây thơ và thiếu kinh nghiệm của Sa-mu-ên khi ông bắt đầu bước vào vai trò tiên tri. Đức Chúa Trời đang chuẩn bị ông cho cuộc gặp gỡ trực tiếp đầu tiên với Ngài và cho chức vụ đặc biệt mà ông sẽ đảm nhiệm trong Y-sơ-ra-ên.
1 Sa-mu-ên 3:8-9 (VIE1934)
8 Đức Giê-hô-va lại gọi Sa-mu-ên lần thứ ba. Người đứng dậy, đi đến cùng Hê-li, mà nói rằng: Có tôi đây, vì ông có gọi tôi. Bấy giờ Hê-li mới hiểu rằng Đức Giê-hô-va đã gọi con trẻ.
9 Hê-li bèn nói cùng Sa-mu-ên rằng: Hãy đi nằm; nếu Ngài gọi ngươi, hãy thưa rằng: Hỡi Đức Giê-hô-va, xin hãy phán, vì kẻ tôi tớ Chúa đương nghe. Vậy, Sa-mu-ên đi nằm lại chỗ mình.
Sau lần gọi thứ ba, Hê-li cuối cùng nhận ra rằng chính Đức Giê-hô-va đang gọi Sa-mu-ên. Hê-li hướng dẫn Sa-mu-ên cách đáp lại tiếng gọi của Đức Chúa Trời. Điều này cho thấy dù Hê-li đã suy giảm về sự nhạy bén thuộc linh, ông vẫn còn đủ nhận biết để hướng dẫn Sa-mu-ên trong thời điểm quan trọng này. Đây là một bước ngoặt, khi vai trò lãnh đạo của Hê-li đang dần nhường chỗ cho chức vụ tiên tri của Sa-mu-ên. Sa-mu-ên được dạy rằng khi Đức Chúa Trời phán, người tôi tớ phải lắng nghe với thái độ khiêm nhường và sẵn sàng vâng theo.
1 Sa-mu-ên 3:10 (VIE1934)
10 Đức Giê-hô-va đến, đứng đó, và gọi như những lần trước rằng: Hỡi Sa-mu-ên! Hỡi Sa-mu-ên! Sa-mu-ên thưa rằng: Xin hãy phán, vì kẻ tôi tớ Chúa đương nghe.
Câu này mô tả tính chất cá nhân và trực tiếp trong tiếng gọi của Đức Chúa Trời dành cho Sa-mu-ên. Việc Đức Chúa Trời gọi tên ông hai lần nhấn mạnh tầm quan trọng của thời khắc này. Sa-mu-ên đáp lại theo lời Hê-li đã hướng dẫn, bày tỏ sự sẵn sàng và khiêm nhường để tiếp nhận lời Đức Chúa Trời. Đây là bước đầu tiên của Sa-mu-ên trong chức vụ tiên tri và thiết lập mối liên hệ đặc biệt giữa ông với Đức Chúa Trời. Một người tiên tri chân chính trước hết phải là người biết lắng nghe trước khi có thể truyền đạt lời của Đức Chúa Trời cho người khác.
1 Sa-mu-ên 3:11-14 (VIE1934)
11 Đức Giê-hô-va phán cùng Sa-mu-ên rằng: Nầy, ta sẽ làm một việc trong Y-sơ-ra-ên, đến nỗi ai nghe nói cũng phải lùng bùng hai lỗ tai.
12 Trong ngày đó, ta sẽ làm cho nhà Hê-li mọi điều ta đã phán về nhà ấy, từ đầu đến cuối.
13 Ta đã tỏ cho người biết rằng ta sẽ đoán phạt nhà người đời đời, vì cớ tội ác mà người đã biết; bởi các con trai người đã làm mình ra ô-uế, mà người không cấm chúng nó.
14 Vậy nên ta đã thề về nhà Hê-li rằng: Tội ác của nhà Hê-li sẽ chẳng bao giờ được chuộc bằng của tế lễ hay của lễ nữa.
Đức Chúa Trời bày tỏ cho Sa-mu-ên sự phán xét sắp đến trên nhà Hê-li. Sứ điệp này tiếp nối lời tiên tri đã được trao cho Hê-li trong 1 Sa-mu-ên 2:27-36. Mức độ nghiêm trọng của sự phán xét được nhấn mạnh qua lời nói rằng tai của những người nghe sẽ phải lùng bùng, cho thấy điều Đức Chúa Trời sắp làm sẽ gây chấn động lớn. Hê-li đã biết sự gian ác của các con trai mình nhưng không ngăn cản chúng, và sự thất bại ấy dẫn đến sự phán xét nghiêm trọng trên cả nhà ông. Lời Đức Chúa Trời rằng tội ác của nhà Hê-li sẽ không được chuộc bằng của tế lễ hay của lễ nữa cho thấy tính dứt khoát của sự phán xét này. Vấn đề không phải là Đức Chúa Trời thiếu lòng thương xót, mà là Hê-li và các con trai ông đã cố ý tiếp tục trong sự gian ác dù đã được cảnh báo.
1 Sa-mu-ên 3:15-18 (VIE1934)
15 Sa-mu-ên nằm cho đến sáng, rồi mở cửa đền của Đức Giê-hô-va. Người sợ thuật lại sự hiện thấy cho Hê-li.
16 Nhưng Hê-li gọi Sa-mu-ên mà nói rằng: Hỡi Sa-mu-ên, con! Người thưa rằng: Có tôi đây.
17 Hê-li hỏi rằng: Đức Giê-hô-va đã phán cùng con điều gì? Ta xin con chớ giấu ta; nếu con giấu ta một lời nào trong các lời Ngài đã phán cùng con, nguyện Đức Chúa Trời giáng họa cho con và thêm nữa!
18 Sa-mu-ên bèn thuật lại cho người hết thảy, không giấu một lời nào. Hê-li nói rằng: Ấy là Đức Giê-hô-va; Ngài muốn làm gì thì làm.
Sau khi nhận được sự hiện thấy, Sa-mu-ên sợ phải nói cho Hê-li biết sứ điệp đau buồn mà Đức Chúa Trời đã phán. Tuy nhiên, Hê-li nhất quyết yêu cầu Sa-mu-ên nói cho ông biết mọi điều, không được giấu một lời nào. Sa-mu-ên trung tín truyền đạt toàn bộ sứ điệp, cho thấy sự chính trực của ông dù lời mình phải nói liên quan đến sự sụp đổ của chính nhà Hê-li. Ông không thay đổi, giảm nhẹ hay che giấu lời Đức Chúa Trời vì sợ làm Hê-li buồn. Hê-li đáp: “Ấy là Đức Giê-hô-va; Ngài muốn làm gì thì làm.” Lời đáp này thể hiện sự nhìn nhận quyền tể trị của Đức Chúa Trời, dù kết quả là một sự phán xét bi thảm đối với ông và gia đình mình.
1 Sa-mu-ên 3:19-21 (VIE1934)
19 Sa-mu-ên lớn lên, Đức Giê-hô-va ở cùng người, và chẳng để cho một lời nào của người ra hư.
20 Hết thảy Y-sơ-ra-ên, từ Đan cho đến Bê-e-Sê-ba, đều nhận biết rằng Sa-mu-ên đã được lập làm tiên tri của Đức Giê-hô-va.
21 Đức Giê-hô-va lại hiện ra tại Si-lô; vì Đức Giê-hô-va lấy lời Ngài mà tỏ mình ra cho Sa-mu-ên tại Si-lô.
Những câu cuối chương tóm tắt sự trưởng thành của Sa-mu-ên và xác nhận danh tiếng của ông trên khắp Y-sơ-ra-ên với tư cách là một nhà tiên tri chân thật của Đức Giê-hô-va. Việc không một lời nào của ông ra hư cho thấy Đức Chúa Trời xác nhận những điều Sa-mu-ên nói và làm cho lời ông trở nên đáng tin cậy trước mặt dân sự. Từ Đan cho đến Bê-e-Sê-ba, toàn dân Y-sơ-ra-ên nhận biết rằng Sa-mu-ên đã được lập làm tiên tri của Đức Giê-hô-va. Đồng thời, việc Đức Giê-hô-va tiếp tục hiện ra và bày tỏ chính Ngài cho Sa-mu-ên tại Si-lô cho thấy sự truyền đạt từ Đức Chúa Trời đã được khôi phục giữa Y-sơ-ra-ên. Một thời kỳ mới đang bắt đầu, trong đó Sa-mu-ên trở thành người mà Đức Chúa Trời dùng để truyền đạt lời Ngài cho dân sự.