2 Các Vua 12

Chương này thuật lại triều đại của Giô-ách, vua Giu-đa, đặc biệt tập trung vào công cuộc sửa chữa đền thờ. Ông bắt đầu trị vì dưới sự hướng dẫn của thầy tế lễ Giê-hô-gia-đa, và điều đó giúp ông làm điều ngay thẳng trước mặt Đức Giê-hô-va. Tuy nhiên, những nơi cao vẫn không bị dẹp bỏ, và việc sửa chữa đền thờ gặp phải những vấn đề trong cách quản lý tiền bạc. Về sau, Giô-ách phải đối diện với mối đe dọa từ Ha-xa-ên, vua Sy-ri, và cuối cùng ông bị chính các tôi tớ mình âm mưu giết chết.

2 Các Vua 12:1-5 (VIE1934)
1 Năm thứ bảy đời Giê-hu, Giô-ách lên ngôi; người trị vì bốn mươi năm tại Giê-ru-sa-lem. Mẹ người tên là Xi-bi-a, ở Bê-e-Sê-ba.
2 Trọn đời Giê-hô-gia-đa, thầy tế lễ, dạy dỗ Giô-ách, người làm điều ngay trước mặt Đức Giê-hô-va.
3 Nhưng các nơi cao không bị phá; dân sự vẫn còn dâng của lễ và xông hương tại các nơi cao.
4 Giô-ách nói cùng các thầy tế lễ rằng: Phàm bạc của các vật đã biệt riêng ra thánh đem vào nhà Đức Giê-hô-va, bạc mà mỗi người phải nộp, bạc do người ta định giá, và bạc mà mỗi người tự nguyện đem vào nhà Đức Giê-hô-va,
5 thì các thầy tế lễ hãy nhận lấy, mỗi người từ người quen biết mình; và dùng bạc ấy sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà Đức Giê-hô-va, bất cứ chỗ nào có hư hỏng.

Giô-ách lên ngôi khi còn trẻ và được thầy tế lễ Giê-hô-gia-đa, một người kính sợ Đức Chúa Trời, hướng dẫn. Sự hướng dẫn này giúp ông bắt đầu triều đại của mình trong đường lối ngay thẳng. Tuy nhiên, các nơi cao, là những nơi dân sự tiếp tục thực hiện sự thờ phượng không đúng theo ý muốn của Đức Chúa Trời, vẫn chưa bị dẹp bỏ. Điều này cho thấy cuộc cải cách của Giô-ách chưa được hoàn toàn. Một trong những mối quan tâm chính của ông là sửa chữa đền thờ. Ông thiết lập một hệ thống để tiền bạc được thu nhận từ nhiều nguồn khác nhau và dùng vào việc sửa chữa những chỗ hư hỏng trong nhà Đức Giê-hô-va. Đây là một nỗ lực nhằm khôi phục đền thờ sau những năm bị bỏ bê và bị ảnh hưởng bởi sự thờ hình tượng, để nhà Đức Chúa Trời được duy trì trong tình trạng tốt đẹp.

2 Các Vua 12:6-8 (VIE1934)
6 Nhưng đến năm thứ hai mươi ba đời vua Giô-ách, các thầy tế lễ vẫn chưa sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà Đức Giê-hô-va.
7 Vua Giô-ách bèn gọi thầy tế lễ Giê-hô-gia-đa và các thầy tế lễ khác đến, mà hỏi rằng: Tại sao các ngươi không sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà? Vậy, từ nay về sau, chớ nhận bạc của người quen biết mình nữa, nhưng hãy đem bạc ấy cho việc sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà.
8 Các thầy tế lễ bằng lòng chẳng nhận bạc của dân sự nữa, và chẳng chịu sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà.

Mặc dù Giô-ách đã chủ động đưa ra kế hoạch, các thầy tế lễ vẫn không sửa chữa đền thờ sau nhiều năm. Sự chậm trễ này khiến Giô-ách phải hành động. Ông yêu cầu họ chịu trách nhiệm về việc sử dụng tiền bạc đúng mục đích và thay đổi cách quản lý. Các thầy tế lễ đồng ý không tiếp tục nhận tiền từ dân sự nữa và giao trách nhiệm sửa chữa lại cho một phương thức khác. Điều này cho thấy sự kém hiệu quả trong cách thức trước đó, và cũng cho thấy Giô-ách thật sự muốn thấy đền thờ được khôi phục.

2 Các Vua 12:9-12 (VIE1934)
9 Thầy tế lễ Giê-hô-gia-đa lấy một cái rương, khoét một lỗ nơi nắp, để bên cạnh bàn thờ, về phía hữu, khi người ta vào nhà Đức Giê-hô-va; các thầy tế lễ giữ cửa để hết bạc đem vào nhà Đức Giê-hô-va vào đó.
10 Khi thấy trong rương có nhiều bạc, thì thư ký của vua và thầy tế lễ cả đến, bỏ bạc vào bao, rồi đếm bạc tìm được trong nhà Đức Giê-hô-va.
11 Đoạn, bạc đã cân rồi, họ giao vào tay những người cai việc nhà Đức Giê-hô-va; những người nầy đem trả cho thợ mộc và thợ xây cất làm việc tại nhà Đức Giê-hô-va,
12 cho thợ nề và thợ đẽo đá, và dùng mua gỗ cùng đá đã đẽo để sửa chữa những chỗ hư hỏng của nhà Đức Giê-hô-va, và phàm phí tổn về việc sửa chữa nhà.

Một phương thức mới được thiết lập. Một cái rương được đặt trong đền thờ để dân sự bỏ tiền dâng vào đó. Cách làm này giúp việc thu nhận và sử dụng tiền bạc trở nên rõ ràng hơn. Khi số tiền trong rương đã nhiều, thư ký của vua và thầy tế lễ cả cùng nhau lấy ra, đếm và giao cho những người chịu trách nhiệm về công việc sửa chữa. Tiền được trao trực tiếp cho những người thợ như thợ mộc, thợ xây, thợ nề và thợ đẽo đá. Cách quản lý này thực tế và hiệu quả hơn, bảo đảm rằng tiền dâng được sử dụng đúng mục đích là khôi phục nhà Đức Giê-hô-va. Điều đó cho thấy sự quyết tâm của Giô-ách trong việc chăm lo và sửa chữa đền thờ.

2 Các Vua 12:13-14 (VIE1934)
13 Nhưng chẳng dùng bạc đem vào nhà Đức Giê-hô-va làm những chậu bằng bạc, kéo cắt tim đèn, chậu rảy, ống loa, hay một vật nào bằng vàng hoặc bạc;
14 người ta giao bạc ấy cho những người thợ, và họ dùng nó sửa chữa nhà Đức Giê-hô-va.

Tiền bạc được thu nhận được ưu tiên sử dụng cho việc sửa chữa cấu trúc của đền thờ thay vì chế tạo những dụng cụ mới bằng bạc hoặc vàng hay những vật dụng trang trí. Điều này cho thấy Giô-ách và những người chịu trách nhiệm đã tập trung vào những nhu cầu cấp thiết nhất của đền thờ. Trước hết, những phần bị hư hỏng cần được khôi phục, còn những vật dụng khác có thể được thực hiện vào thời điểm sau. Mục tiêu chính là khôi phục sự nguyên vẹn và tình trạng của nhà Đức Giê-hô-va.

2 Các Vua 12:15-16 (VIE1934)
15 Người ta không bắt những người đã giao bạc vào tay họ để trả cho những người thợ phải khai sổ, vì họ làm cách trung tín.
16 Nhưng bạc về của lễ chuộc lỗi và của lễ chuộc tội chẳng đem vào nhà Đức Giê-hô-va; bạc ấy thuộc về các thầy tế lễ.

Những người chịu trách nhiệm giao tiền cho các thợ được tin cậy vì họ làm việc cách trung tín. Điều này cho thấy sự ngay thẳng và đáng tin cậy là điều quan trọng trong việc quản lý những nguồn tài chính dành cho công việc của Đức Chúa Trời. Đồng thời, tiền từ của lễ chuộc lỗi và của lễ chuộc tội không được sử dụng cho việc sửa chữa đền thờ mà thuộc về các thầy tế lễ. Như vậy, những loại tiền dâng khác nhau vẫn được sử dụng theo mục đích thích hợp của chúng.

2 Các Vua 12:17-18 (VIE1934)
17 Bấy giờ Ha-xa-ên, vua Sy-ri, đi lên đánh Gát và chiếm lấy; rồi Ha-xa-ên xây mặt lên đặng đánh Giê-ru-sa-lem.
18 Giô-ách, vua Giu-đa, lấy hết các vật thánh mà Giô-sa-phát, Giê-hô-ram và A-cha-xia, tổ phụ người, là các vua Giu-đa, đã biệt riêng ra thánh, và các vật thánh của mình, cùng hết vàng trong các kho tàng của nhà Đức Giê-hô-va và trong cung vua, sai đem cho Ha-xa-ên, vua Sy-ri. Vậy, Ha-xa-ên đi khỏi Giê-ru-sa-lem.

Đối diện với mối đe dọa sắp xảy đến từ Ha-xa-ên, vua Sy-ri, Giô-ách tìm cách ngăn chặn cuộc tấn công bằng cách đem dâng cho Ha-xa-ên những vật thánh và kho báu từ đền thờ cũng như từ cung vua. Số của cải này giống như một khoản cống nộp để khiến Ha-xa-ên rút lui và không tấn công Giê-ru-sa-lem. Tuy nhiên, cái giá phải trả rất lớn, vì Giô-ách đã giao nộp những vật quý giá vốn đã được biệt riêng cho Đức Chúa Trời. Quyết định này cho thấy tình thế khó khăn mà Giu-đa đang đối diện và cách Giô-ách tìm cách bảo vệ vương quốc mình khỏi sự hủy diệt bằng cách dựa vào một thế lực bên ngoài.

2 Các Vua 12:19-21 (VIE1934)
19 Các công việc khác của Giô-ách, và mọi điều người đã làm, há chẳng chép trong sách sử ký về các vua Giu-đa sao?
20 Các tôi tớ người dấy lên, đồng mưu giết Giô-ách tại nhà Mi-lô, là nơi xuống về phía Si-la.
21 Vì Giô-xa-cát, con trai Si-mê-át, và Giê-hô-xa-bát, con trai Sô-me, là các tôi tớ người, đánh người, khiến người chết. Người ta chôn người với tổ phụ mình trong thành Đa-vít; rồi A-ma-xia, con trai người, kế vị người.

Triều đại của Giô-ách kết thúc trong bạo lực khi chính các tôi tớ ông âm mưu chống lại và giết ông tại nhà Mi-lô. Ông đã bắt đầu triều đại của mình với nhiều hy vọng, đặc biệt dưới sự hướng dẫn của Giê-hô-gia-đa và với công việc khôi phục đền thờ. Nhưng về sau, ông phải đối diện với những mối đe dọa và đã đem kho báu của đền thờ cùng cung vua cho người Sy-ri để tránh cuộc tấn công. Sự kết thúc đầy bi thảm của ông cho thấy một triều đại khởi đầu với những cải cách đáng kể nhưng cuối cùng lại kết thúc trong sự phản bội và ám sát. Sau khi Giô-ách chết, ông được chôn với các tổ phụ mình trong thành Đa-vít, và A-ma-xia, con trai ông, lên làm vua thay thế.