Dân Số Ký 20

Dân Số Ký 20 mô tả một giai đoạn quan trọng khi dân Y-sơ-ra-ên đang tiến gần đến cuối cuộc hành trình trong đồng vắng. Tuy nhiên, họ phải đối diện với những thử thách lớn, bao gồm sự qua đời của Mi-ri-am, tình trạng thiếu nước, và sự bất tuân của Môi-se và A-rôn, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng. Chương này cũng ghi lại những tương tác với dân Ê-đôm và sự qua đời của A-rôn, đánh dấu những thời điểm quan trọng trong giai đoạn cuối của hành trình Y-sơ-ra-ên tiến về Đất Hứa.

Dân Số Ký 20:1 (VIE1934)
1 Qua tháng giêng, cả hội chúng dân Y-sơ-ra-ên đến nơi đồng vắng Xin, và dân sự đóng trại tại Ca-đe. Mi-ri-am qua đời tại đó, và được chôn tại đó.

Sự qua đời của Mi-ri-am đánh dấu một thời điểm đau buồn đối với dân Y-sơ-ra-ên khi họ trở lại đồng vắng Xin. Ca-đe là một địa điểm quan trọng, vì trước đó tại đây dân Y-sơ-ra-ên đã phản nghịch chống lại Đức Chúa Trời, dẫn đến bốn mươi năm lang thang trong đồng vắng. Mi-ri-am, một người lãnh đạo quan trọng cùng với Môi-se và A-rôn, qua đời, báo trước sự qua đời của thế hệ lớn tuổi đã ra khỏi Ai Cập. Sự qua đời của bà cũng cho thấy cuộc lang thang trong đồng vắng đang tiến đến hồi kết.

Dân Số Ký 20:2-3 (VIE1934)
2 Hội chúng không có nước uống; bèn hiệp nhau lại nghịch cùng Môi-se và A-rôn.
3 Dân sự gây sự cùng Môi-se, mà rằng: Ôi! chớ chi chúng tôi đã chết khi anh em chúng tôi chết trước mặt Đức Giê-hô-va!

Tình trạng thiếu nước lại trở thành một thử thách về đức tin đối với dân Y-sơ-ra-ên. Thay vì tin cậy sự chu cấp của Đức Chúa Trời, họ lại quay sang phàn nàn với Môi-se và A-rôn, cho thấy dù đã trải qua nhiều năm trong đồng vắng, họ vẫn chưa học được cách hoàn toàn tin cậy Đức Chúa Trời. Lời than rằng thà họ đã chết cùng những người đã chết trước đây cho thấy sự tuyệt vọng và thiếu hy vọng nơi những lời hứa của Đức Chúa Trời. Khuynh hướng lằm bằm này cho thấy họ vẫn tiếp tục vật lộn với sự nghi ngờ và thiếu đức tin.

Dân Số Ký 20:4-5 (VIE1934)
4 Sao các ngươi đem hội chúng của Đức Giê-hô-va vào đồng vắng nầy, để chúng tôi và súc vật chúng tôi đều chết tại đây?
5 Sao các ngươi khiến chúng tôi ra khỏi xứ Ê-díp-tô, đem vào nơi xấu-xa nầy? Chẳng có chi để gieo giống, chẳng có vả, chẳng có nho, chẳng có thạch-lựu, lại cũng chẳng có nước uống.

Dân sự cáo buộc Môi-se đã đưa họ đến một nơi không có những nguồn tài nguyên cần thiết, và mô tả vùng đất này như một nơi xấu xa. Họ lý tưởng hóa Ai Cập, quên đi sự áp bức mà họ từng chịu ở đó, và chỉ tập trung vào sự khó chịu trước mắt. Sự bất mãn này cho thấy họ không đánh giá đúng hành trình hướng đến Đất Hứa. Lời phàn nàn về nước cũng cho thấy họ đã quên những lần Đức Chúa Trời chu cấp cho họ trong quá khứ và không tin cậy Ngài sẽ tiếp tục đáp ứng nhu cầu của họ.

Dân Số Ký 20:6-8 (VIE1934)
6 Môi-se và A-rôn bèn từ trước mặt hội chúng đi đến cửa hội mạc, sấp mặt xuống; và sự vinh quang của Đức Giê-hô-va hiện ra cùng họ.
7 Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se rằng:
8 Hãy cầm lấy cây gậy; ngươi và A-rôn, anh ngươi, hãy nhóm hội chúng lại; rồi trước mặt chúng nó, hãy nói với hòn đá, thì nó sẽ ra nước. Vậy, ngươi sẽ khiến nước từ hòn đá chảy ra cho chúng nó, và cho hội chúng cùng súc vật chúng nó uống.

Môi-se và A-rôn tìm kiếm sự hướng dẫn của Đức Chúa Trời sau khi dân Y-sơ-ra-ên phàn nàn về việc thiếu nước. Đức Chúa Trời truyền Môi-se cầm lấy cây gậy, nhưng phải nói với hòn đá để nước chảy ra, thay vì đánh hòn đá. Hòn đá tượng trưng cho Đấng Christ. Trong Xuất Ê-díp-tô Ký 17, Môi-se đã từng đánh hòn đá để nước chảy ra, tượng trưng cho sự hy sinh của Đấng Christ. Nhưng lần này Đức Chúa Trời chỉ bảo Môi-se nói với hòn đá. Điều này nhấn mạnh rằng sự hy sinh của Đấng Christ là một lần đủ cả, và những phước lành tiếp theo đến qua đức tin và lời cầu nguyện, chứ không phải qua việc lặp lại hành động tượng trưng cho sự hy sinh. Việc đánh hòn đá lần nữa sẽ làm sai lệch ý nghĩa về sự đầy đủ và trọn vẹn của sự hy sinh Đấng Christ. Bằng cách nói với hòn đá, Môi-se được giao cho thấy rằng sự chu cấp của Đức Chúa Trời được nhận lãnh qua sự tin cậy và vâng lời. Tuy nhiên, khi Môi-se sau đó đánh hòn đá vì tức giận, hành động ấy đã thể hiện sự không hoàn toàn tin cậy vào sự chu cấp của Đức Chúa Trời và làm sai lệch hình ảnh về công việc đã hoàn tất của Đấng Christ.

Dân Số Ký 20:9-11 (VIE1934)
9 Môi-se bèn lấy cây gậy trước mặt Đức Giê-hô-va, như Ngài đã phán dặn.
10 Môi-se và A-rôn nhóm hội chúng lại trước hòn đá; Môi-se nói cùng họ rằng: Hỡi những người phản nghịch, hãy nghe! Chúng ta há sẽ khiến nước từ hòn đá nầy chảy ra cho các ngươi sao?
11 Môi-se giơ tay lên, lấy gậy mình đập hòn đá hai lần; thì nước tràn ra nhiều, hội chúng và súc vật đều uống.

Mặc dù Môi-se đã làm theo lời Đức Chúa Trời trong việc lấy cây gậy, sự tức giận và thất vọng đã khiến ông đánh hòn đá thay vì nói với nó. Lời ông nói: “Chúng ta há sẽ khiến nước từ hòn đá nầy chảy ra cho các ngươi sao?” dường như đã khiến Môi-se và A-rôn đứng vào vị trí của những người thực hiện phép lạ, thay vì hướng sự chú ý của dân sự về quyền năng của Đức Chúa Trời. Điều đáng chú ý là mặc dù Môi-se bất tuân, Đức Chúa Trời vẫn cho nước chảy ra dư dật để dân sự và súc vật được uống. Điều này cho thấy lòng thương xót của Đức Chúa Trời đối với dân sự, dù người lãnh đạo đã phạm sai lầm. Tuy nhiên, sự bất tuân của Môi-se sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng đối với cả ông và A-rôn.

Dân Số Ký 20:12-13 (VIE1934)
12 Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se và A-rôn rằng: Vì hai ngươi không tin đến ta, đặng tôn thánh ta trước mặt dân Y-sơ-ra-ên, nên hai ngươi sẽ không dẫn hội chúng nầy vào xứ ta đã ban cho chúng nó.
13 Ấy là nước Mê-ri-ba, vì tại đó dân Y-sơ-ra-ên gây sự cùng Đức Giê-hô-va, và Ngài được tôn thánh giữa dân ấy.

Đức Chúa Trời đáp lại hành động của Môi-se và A-rôn một cách nghiêm khắc. Việc họ không làm đúng điều Đức Chúa Trời đã truyền cho thấy sự thiếu tin cậy và không tôn kính Ngài trước mặt dân Y-sơ-ra-ên. Vì họ là những người lãnh đạo, hành động của họ có ảnh hưởng đặc biệt đến cách dân sự nhìn nhận Đức Chúa Trời. Hậu quả là cả Môi-se và A-rôn sẽ không được dẫn dân sự vào Đất Hứa. Sự nghiêm khắc của phán quyết này nhấn mạnh rằng những người lãnh đạo phải đặc biệt cẩn thận trong việc đại diện cho Đức Chúa Trời trước dân sự. Địa điểm này được gọi là Mê-ri-ba, nghĩa là “sự gây sự” hoặc “tranh chấp”, phản ánh cuộc tranh cãi giữa dân Y-sơ-ra-ên với Đức Chúa Trời. Đồng thời, Đức Chúa Trời vẫn được tôn thánh giữa dân sự qua việc Ngài cung cấp nước cho họ.

Dân Số Ký 20:14-16 (VIE1934)
14 Từ Ca-đe, Môi-se sai sứ giả đến cùng vua Ê-đôm, mà rằng: Y-sơ-ra-ên, anh em vua, nói như vầy: Vua biết mọi sự khổ nhọc đã xảy đến cho chúng tôi,
15 thể nào tổ phụ chúng tôi xuống xứ Ê-díp-tô, chúng tôi ở tại đó lâu ngày, và người Ê-díp-tô hành hạ chúng tôi cùng tổ phụ chúng tôi.
16 Chúng tôi có kêu cầu Đức Giê-hô-va, Ngài nghe tiếng chúng tôi, sai một thiên sứ đến đem chúng tôi ra khỏi Ê-díp-tô; nay chúng tôi ở tại Ca-đe, một thành ở đầu cùng biên giới của vua.

Môi-se gửi một thông điệp ngoại giao đến vua Ê-đôm, xin phép dân Y-sơ-ra-ên được đi qua lãnh thổ của họ. Ông dựa vào mối quan hệ tổ tiên chung khi gọi Ê-đôm là “anh em” của Y-sơ-ra-ên. Môi-se nhắc lại lịch sử dân Y-sơ-ra-ên từng chịu đau khổ tại Ai Cập và sự giải cứu kỳ diệu của Đức Chúa Trời. Lời thỉnh cầu này cho thấy mối liên hệ lịch sử giữa Y-sơ-ra-ên và Ê-đôm, vì cả hai đều là hậu duệ của Áp-ra-ham qua Y-sác, với Y-sơ-ra-ên là hậu duệ của Gia-cốp và Ê-đôm là hậu duệ của Ê-sau. Tuy nhiên, dù có mối quan hệ huyết thống, giữa hai dân tộc vẫn tồn tại những căng thẳng.

Dân Số Ký 20:17-18 (VIE1934)
17 Xin cho chúng tôi đi ngang qua xứ vua; chúng tôi sẽ không đi ngang qua đồng ruộng hay vườn nho, cũng không uống nước giếng; chúng tôi sẽ theo đường cái của vua mà đi, chẳng xây qua bên hữu hay bên tả, cho đến khi chúng tôi đã đi khỏi địa phận vua.
18 Nhưng Ê-đôm đáp rằng: Ngươi không được đi ngang qua xứ ta, bằng chẳng vậy ta sẽ cầm gươm ra đón ngươi.

Môi-se cam kết rằng dân Y-sơ-ra-ên sẽ không lấy bất cứ nguồn tài nguyên nào của Ê-đôm và sẽ chỉ đi theo đường cái. Tuy nhiên, Ê-đôm từ chối yêu cầu và thậm chí đe dọa dùng gươm nếu Y-sơ-ra-ên cố đi qua lãnh thổ của họ. Sự từ chối này cho thấy mối quan hệ căng thẳng giữa hai dân tộc, dù họ có chung tổ tiên. Nó cũng cho thấy những khó khăn mà Y-sơ-ra-ên phải đối diện ngay cả từ những dân tộc có quan hệ huyết thống với họ. Sự kiện này cũng báo trước những xung đột về sau giữa Y-sơ-ra-ên và Ê-đôm.

Dân Số Ký 20:19-21 (VIE1934)
19 Dân Y-sơ-ra-ên nói cùng người rằng: Chúng tôi sẽ đi ngang qua đường cái; nếu chúng tôi hay súc vật chúng tôi có uống nước của vua, thì chúng tôi sẽ trả tiền; chỉ xin cho chúng tôi đi bộ ngang qua, không làm chi khác.
20 Người đáp rằng: Ngươi không được đi ngang qua. Ê-đôm bèn kéo ra đánh dân Y-sơ-ra-ên với đạo binh đông và mạnh.
21 Ê-đôm không cho Y-sơ-ra-ên đi ngang qua địa phận mình; Y-sơ-ra-ên bèn xây đi khỏi người.

Y-sơ-ra-ên cố gắng thương lượng một lần nữa để được đi qua trong hòa bình, thậm chí đề nghị trả tiền cho bất kỳ lượng nước nào mà họ sử dụng. Tuy nhiên, Ê-đôm vẫn kiên quyết từ chối và huy động một lực lượng quân sự để ngăn Y-sơ-ra-ên tiến vào lãnh thổ của mình. Vì vậy, Y-sơ-ra-ên buộc phải quay đi và chọn một con đường khác, dài hơn và khó khăn hơn. Điều này cho thấy hành trình tiến về Đất Hứa vẫn còn nhiều trở ngại. Sự chống đối của Ê-đôm cũng cho thấy sự thù nghịch sâu sắc giữa hai dân tộc, bất chấp mối quan hệ huyết thống chung.

Dân Số Ký 20:22-24 (VIE1934)
22 Cả hội chúng dân Y-sơ-ra-ên từ Ca-đe đi, đến núi Hô-rơ.
23 Đức Giê-hô-va phán cùng Môi-se và A-rôn tại núi Hô-rơ, trên bờ cõi xứ Ê-đôm, mà rằng:
24 A-rôn sẽ được nhóm về cùng dân sự mình; vì cớ các ngươi phản nghịch lời ta tại nước Mê-ri-ba, nên người sẽ không vào xứ ta đã ban cho dân Y-sơ-ra-ên.

Đức Chúa Trời cho Môi-se và A-rôn biết rằng thời điểm A-rôn qua đời đã đến vì sự liên quan của ông trong sự bất tuân tại Mê-ri-ba. Cụm từ “được nhóm về cùng dân sự mình” nói đến sự qua đời của A-rôn và việc ông được nhóm về với những người đã qua đời trước ông. Việc biến cố xảy ra tại núi Hô-rơ, gần biên giới Ê-đôm, nhấn mạnh rằng dân Y-sơ-ra-ên đang ở rất gần Đất Hứa. Tuy nhiên, giống như Môi-se, A-rôn sẽ không bước vào đó. Điều này cho thấy hậu quả của sự bất tuân áp dụng ngay cả đối với những người lãnh đạo cao nhất trong dân sự.

Dân Số Ký 20:25-26 (VIE1934)
25 Hãy đem A-rôn và Ê-lê-a-sa, con trai người, lên núi Hô-rơ;
26 lột áo lễ của A-rôn mặc cho Ê-lê-a-sa, con trai người; vì A-rôn sẽ được nhóm về cùng dân sự mình và qua đời tại đó.

Đức Chúa Trời truyền Môi-se đưa A-rôn và con trai ông là Ê-lê-a-sa lên núi Hô-rơ. Tại đó, áo lễ của A-rôn sẽ được chuyển sang cho Ê-lê-a-sa. Việc chuyển áo lễ tượng trưng cho sự chuyển giao chức vụ tế lễ từ thế hệ này sang thế hệ khác. Ê-lê-a-sa tiếp nhận chức vụ thầy tế lễ thượng phẩm, bảo đảm sự tiếp nối của chức vụ tế lễ ngay cả khi A-rôn qua đời. Nghi thức này cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của chức vụ tế lễ trong mối quan hệ giữa Đức Chúa Trời và dân Y-sơ-ra-ên.

Dân Số Ký 20:27-29 (VIE1934)
27 Môi-se làm y như Đức Giê-hô-va đã phán dặn; họ đi lên núi Hô-rơ trước mặt cả hội chúng.
28 Môi-se lột áo lễ của A-rôn, mặc cho Ê-lê-a-sa, con trai người; rồi A-rôn qua đời tại đó trên đỉnh núi. Đoạn Môi-se và Ê-lê-a-sa xuống khỏi núi.
29 Khi cả hội chúng thấy A-rôn đã chết, thì cả nhà Y-sơ-ra-ên đều khóc thương người trong ba mươi ngày.

Chương này kết thúc bằng sự qua đời của A-rôn trên đỉnh núi Hô-rơ, trước mắt toàn thể hội chúng. Việc dân sự chứng kiến sự chuyển giao chức vụ tế lễ khiến họ nhận biết rõ ràng rằng Ê-lê-a-sa đã tiếp nhận chức vụ từ cha mình. Sự qua đời của A-rôn đánh dấu sự kết thúc của một thời đại, vì ông là một trong những nhân vật quan trọng trong cuộc giải cứu dân Y-sơ-ra-ên khỏi Ai Cập. Dân sự khóc thương A-rôn trong ba mươi ngày, bày tỏ sự đau buồn sâu sắc và lòng kính trọng đối với vị thầy tế lễ thượng phẩm đã phục vụ họ trong suốt nhiều năm. Sự qua đời của ông, cùng với sự qua đời của Mi-ri-am và lời phán rằng Môi-se cũng sẽ không vào Đất Hứa, cho thấy thế hệ lãnh đạo đầu tiên đang dần qua đi khi dân Y-sơ-ra-ên tiến gần đến chặng cuối của hành trình.