Giê-rê-mi 16

Giê-rê-mi 16 ghi lại những chỉ dẫn của Đức Chúa Trời dành cho Giê-rê-mi về tai họa sắp xảy đến với Giu-đa. Đức Chúa Trời truyền cho ông không được cưới vợ hay sinh con, vì sự phán xét nghiêm trọng sắp giáng xuống quốc gia này. Giê-rê-mi cũng được lệnh tránh những nơi than khóc và không tham dự những cuộc vui, tượng trưng cho sự hoang tàn và việc các phước lành của Đức Chúa Trời bị cất đi. Chương này nhấn mạnh rằng sự phán xét là điều không thể tránh khỏi vì dân sự thờ hình tượng, trong khi sự phục hồi trong tương lai chỉ mới được hé lộ. Chương này cũng nhấn mạnh nỗi đau buồn của Đức Chúa Trời trước sự ngoan cố của Giu-đa và nhu cầu phải ăn năn.

Giê-rê-mi 16:1-10 (VIE1934)
1. Có lời Đức Giê-hô-va phán cùng ta rằng:
2. Ngươi chớ cưới vợ, chớ có con trai con gái trong nơi này.
3. Vì Đức Giê-hô-va phán như vầy về những con trai con gái được sinh ra trong nơi này, về mẹ chúng nó là kẻ đã đẻ chúng nó, và về cha chúng nó là kẻ đã sinh ra chúng nó trong đất này:
4. Chúng nó sẽ chết những cái chết đau đớn; chẳng ai than khóc, chẳng ai chôn cất chúng nó, chúng nó sẽ như phân trên mặt đất. Chúng nó sẽ bị diệt bởi gươm và đói kém, thây chúng nó sẽ làm thức ăn cho chim trời và thú đồng.
5. Vì Đức Giê-hô-va phán như vầy: Chớ vào nhà có tang, chớ đi than khóc hay thương tiếc chúng nó; vì ta đã cất sự bình an ta khỏi dân này, Đức Giê-hô-va phán vậy, cả lòng nhân từ và sự thương xót.
6. Cả người lớn lẫn người nhỏ đều sẽ chết trong đất này; chúng nó sẽ chẳng được chôn cất, chẳng ai than khóc chúng nó, chẳng ai rạch mình hay cạo đầu vì chúng nó.
7. Chẳng ai bẻ bánh trong lúc tang chế để an ủi người có tang vì người chết; cũng chẳng ai đưa chén an ủi cho họ uống vì cha hay mẹ họ.
8. Ngươi cũng chớ vào nhà tiệc tùng để ngồi ăn uống với họ.
9. Vì Đức Giê-hô-va vạn quân, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, phán như vầy: Nầy, trước mắt ngươi và trong đời ngươi, ta sẽ làm cho tiếng vui mừng, tiếng hân hoan, tiếng chàng rể và tiếng nàng dâu dứt khỏi nơi này.
10. Khi ngươi thuật lại mọi lời này cho dân ấy, nếu chúng nó hỏi ngươi rằng: Vì sao Đức Giê-hô-va đã giáng tai họa lớn lao này trên chúng ta? Tội ác chúng ta là gì? Chúng ta đã phạm tội gì cùng Giê-hô-va Đức Chúa Trời chúng ta?

Đức Chúa Trời chỉ dẫn Giê-rê-mi không được cưới vợ hay sinh con, tượng trưng cho sự tàn phá sắp xảy đến. Con cái được sinh ra trong xứ sẽ phải chịu những cái chết đau đớn, và người chết sẽ không được than khóc theo phong tục thông thường. Đức Giê-hô-va cất sự bình an và lòng thương xót của Ngài khỏi dân sự, để nạn đói và gươm giáo cướp đi sinh mạng một cách không phân biệt. Những phong tục tang lễ và nghi thức than khóc bị cấm, cho thấy mức độ nghiêm trọng của sự phán xét Đức Chúa Trời. Lệnh cấm tham dự tiệc tùng phản ánh sự mất mát niềm vui, trong khi việc không còn những lễ cưới báo hiệu một tương lai ảm đạm. Khi dân sự chất vấn về sự phán xét này, điều đó cho thấy họ không nhận thức được tội lỗi của chính mình.

Giê-rê-mi 16:11-13 (VIE1934)
11. Bấy giờ ngươi sẽ nói với chúng nó rằng: Vì tổ phụ các ngươi đã lìa bỏ ta, Đức Giê-hô-va phán vậy, đi theo các thần khác, phục vụ và thờ lạy chúng, lìa bỏ ta và không giữ luật pháp ta.
12. Còn các ngươi đã làm ác hơn tổ phụ mình; vì nầy, mỗi người đều đi theo sự cứng cỏi của lòng ác mình, không chịu nghe ta.
13. Vậy nên ta sẽ đuổi các ngươi khỏi đất này đến một xứ mà các ngươi và tổ phụ mình chưa từng biết; tại đó các ngươi sẽ ngày đêm phục vụ các thần khác, vì ta sẽ chẳng ban ơn cho các ngươi.

Đức Chúa Trời trả lời câu hỏi của dân sự qua Giê-rê-mi: tai họa sắp đến là do họ đã lìa bỏ Ngài để theo các thần khác, và tình trạng ấy ngày càng trở nên nghiêm trọng qua từng thế hệ. Khác với tổ tiên mình, họ cứ khăng khăng làm theo những ham muốn xấu xa của lòng mình, bất chấp luật pháp Đức Chúa Trời. Vì vậy, Đức Chúa Trời sẽ đày họ đến một xứ ngoại bang, nơi họ sẽ bị buộc phải phục vụ các thần giả và không nhận được ân huệ của Ngài.

Giê-rê-mi 16:14-15 (VIE1934)
14. Đức Giê-hô-va phán: Vậy nên, nầy, những ngày đến, người ta sẽ không còn nói rằng: Thật như Đức Giê-hô-va hằng sống, là Đấng đã đem con cái Y-sơ-ra-ên ra khỏi đất Ê-díp-tô!
15. Nhưng người ta sẽ nói rằng: Thật như Đức Giê-hô-va hằng sống, là Đấng đã đem con cái Y-sơ-ra-ên ra khỏi đất phương bắc và khỏi mọi xứ mà Ngài đã đuổi chúng nó đến! Vì ta sẽ đem chúng nó trở về đất mà ta đã ban cho tổ phụ chúng nó.

Đức Chúa Trời hứa về sự phục hồi trong tương lai, chuyển trọng tâm từ cuộc xuất hành khỏi Ê-díp-tô sang một cuộc giải cứu mới khỏi cảnh lưu đày ở phương bắc và những xứ khác. Sự trở về này sẽ là dấu hiệu cho thấy giao ước của Ngài vẫn bền vững, đem lại hy vọng phục hồi bất chấp sự phán xét hiện tại. Cuối cùng, lòng thương xót của Đức Chúa Trời sẽ đưa dân sự trở về quê hương mình.

Giê-rê-mi 16:16-18 (VIE1934)
16. Đức Giê-hô-va phán: Nầy, ta sẽ sai nhiều người đánh cá đến bắt chúng nó; sau đó, ta sẽ sai nhiều thợ săn đến săn bắt chúng nó trên mọi núi, mọi đồi và trong các khe đá.
17. Vì mắt ta nhìn thấy mọi đường lối chúng nó; chúng nó chẳng giấu được trước mặt ta, tội ác chúng nó chẳng khuất khỏi mắt ta.
18. Trước hết, ta sẽ báo trả gấp đôi tội ác và tội lỗi chúng nó, vì chúng nó đã làm ô uế đất ta, làm cho cơ nghiệp ta đầy những thây của các hình tượng gớm ghiếc và đáng ghê tởm.

Đức Chúa Trời dùng hình ảnh ẩn dụ về việc sai “những người đánh cá” và “những thợ săn” đến bắt dân sự, cho thấy Ngài sẽ truy xét và thi hành công lý một cách triệt để. Không ai có thể trốn khỏi tầm mắt Ngài, vì Ngài biết rõ mọi tội lỗi của họ. Việc dân sự làm ô uế đất đai bằng sự thờ hình tượng và những điều gớm ghiếc sẽ phải chịu sự báo trả gấp đôi, nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của hành động họ và quyết tâm thi hành sự phán xét của Đức Chúa Trời.

Giê-rê-mi 16:19-21 (VIE1934)
19. Hỡi Đức Giê-hô-va, sức mạnh và đồn lũy của tôi, nơi nương náu của tôi trong ngày hoạn nạn! Các dân ngoại sẽ đến cùng Ngài từ tận cùng đất và nói rằng: Tổ phụ chúng tôi chỉ nhận được sự dối trá, những điều hư không và vô ích.
20. Người ta há có thể tự làm ra các thần cho mình sao? Những vật ấy vốn chẳng phải là thần!
21. Vậy nên, Đức Giê-hô-va phán: Nầy, lần này ta sẽ khiến chúng nó biết; ta sẽ khiến chúng nó biết tay và quyền năng ta, để chúng nó biết danh ta là Đức Giê-hô-va.

Giê-rê-mi nhìn nhận Đức Chúa Trời là nơi nương náu và nguồn sức mạnh của mình, đồng thời hướng đến ngày mà ngay cả các dân ngoại cũng sẽ nhận ra sự vô ích của những hình tượng được truyền lại từ tổ tiên họ. Họ sẽ đặt câu hỏi về giá trị của những thần do con người làm ra. Đức Chúa Trời đáp lại bằng lời khẳng định rằng Ngài sẽ bày tỏ quyền năng mình, khiến mọi người không còn nghi ngờ Ngài mới là Đức Chúa Trời chân thật. Sự bày tỏ này vừa là lời cảnh báo, vừa là lời hứa rằng cuối cùng các dân tộc sẽ công nhận quyền tể trị của Ngài.