Sáng Thế Ký 12

Sáng Thế Ký 12 đánh dấu sự bắt đầu của mối quan hệ giao ước giữa Đức Chúa Trời và Áp-ram (sau này được gọi là Áp-ra-ham). Đức Chúa Trời gọi Áp-ram rời bỏ quê hương, đồng thời hứa sẽ làm cho ông trở thành cha của một dân lớn và trở thành nguồn phước cho tất cả các gia đình trên đất. Chương này đặt nền tảng cho sự bày tỏ kế hoạch của Đức Chúa Trời qua sự vâng phục và đức tin của Áp-ram.

Sáng Thế Ký 12:1 (VIE1934)
1 Vả, Đức Giê-hô-va có phán cùng Áp-ram rằng: Ngươi hãy ra khỏi quê-hương, vòng bà-con và nhà cha ngươi, mà đi đến xứ ta sẽ chỉ cho.

Đức Chúa Trời gọi Áp-ram rời bỏ mọi điều quen thuộc — quê hương, bà con và nhà cha mình — để đi theo Ngài đến một vùng đất chưa biết. Đây là lời kêu gọi đến sự tin cậy và vâng phục trọn vẹn, vì Áp-ram phải bỏ lại sự an toàn của mình và hoàn toàn nương dựa vào sự hướng dẫn của Đức Chúa Trời. Điều này phản ánh cách đức tin thường đòi hỏi chúng ta bước ra khỏi vùng an toàn, tin cậy kế hoạch của Đức Chúa Trời ngay cả khi kế hoạch đó chưa được bày tỏ đầy đủ.

Sáng Thế Ký 12:2-3 (VIE1934)
2 Ta sẽ làm cho ngươi nên một dân lớn; ta sẽ ban phước cho ngươi, cùng làm nổi danh ngươi, và ngươi sẽ thành một nguồn phước.
3 Ta sẽ ban phước cho người nào chúc phước ngươi, rủa-sả kẻ nào rủa-sả ngươi; và các chi-tộc nơi thế-gian sẽ nhờ ngươi mà được phước.

Tại đây, Đức Chúa Trời đưa ra một lời hứa gồm bảy phương diện dành cho Áp-ram, bao gồm làm cho ông trở thành một dân lớn, ban phước cho ông và làm cho ông trở thành nguồn phước cho những người khác. Lời hứa này vượt xa chính Áp-ram và hướng đến Đấng Mê-si trong tương lai, vì “các chi-tộc nơi thế-gian” sẽ được phước qua dòng dõi của ông. Giao ước của Đức Chúa Trời bao gồm cả phước lành cá nhân và phước lành dành cho toàn thể nhân loại, cho thấy kế hoạch rộng lớn hơn của Ngài nhằm đem sự cứu chuộc đến cho nhân loại qua dòng dõi của Áp-ram.

Sáng Thế Ký 12:4 (VIE1934)
4 Rồi, Áp-ram đi, theo như lời Đức Giê-hô-va đã phán dạy; Lót đồng đi với người. Khi Áp-ram ra khỏi Cha-ran, tuổi người được bảy mươi lăm.

Sự vâng phục ngay lập tức của Áp-ram bày tỏ đức tin của ông nơi lời hứa của Đức Chúa Trời. Ngay cả ở tuổi bảy mươi lăm, ông vẫn sẵn sàng thay đổi hoàn toàn cuộc sống của mình để đáp lại mệnh lệnh của Đức Chúa Trời. Hành động của Áp-ram cho thấy đức tin không chỉ là tin tưởng trong lòng, nhưng còn là tin cậy Đức Chúa Trời đủ để hành động theo lời Ngài, ngay cả khi kết quả chưa được biết rõ. Sự hiện diện của Lót cũng mở đầu cho một mối quan hệ gia đình sẽ đóng vai trò quan trọng trong hành trình của Áp-ram về sau.

Sáng Thế Ký 12:5 (VIE1934)
5 Áp-ram dẫn Sa-rai, vợ mình, Lót, cháu mình, cả gia-tài đã thâu-góp, và các đầy-tớ đã được tại Cha-ran, từ đó ra, để đi đến xứ Ca-na-an; rồi, chúng đều đến xứ Ca-na-an.

Áp-ram cùng vợ mình là Sa-rai và cháu mình là Lót rời Cha-ran với tất cả tài sản và những người thuộc về gia đình mình. Điểm đến của họ là xứ Ca-na-an, vùng đất Đức Chúa Trời đã hứa sẽ chỉ cho ông. Câu này nhấn mạnh sự cam kết trọn vẹn của Áp-ram đối với hành trình này, khi ông đem theo mọi điều mình có để đi theo sự dẫn dắt của Đức Chúa Trời. Nó cũng báo trước vai trò trung tâm của xứ Ca-na-an trong giao ước của Đức Chúa Trời với Áp-ram và dòng dõi ông.

Sáng Thế Ký 12:6-7 (VIE1934)
6 Áp-ram trải qua xứ nầy, đến cây dẻ-bộp của Mô-rê, tại Si-chem. Vả, lúc đó, dân Ca-na-an ở tại xứ.
7 Đức Giê-hô-va hiện ra cùng Áp-ram mà phán rằng: Ta sẽ ban cho dòng-dõi ngươi đất nầy! Rồi tại đó Áp-ram lập một bàn-thờ cho Đức Giê-hô-va, là Đấng đã hiện đến cùng người.

Việc Áp-ram đến Ca-na-an đánh dấu sự hiện diện của ông trong vùng đất mà Đức Chúa Trời đã hứa ban cho ông và dòng dõi ông. Mặc dù dân Ca-na-an đang chiếm giữ vùng đất ấy, Đức Chúa Trời xác nhận lời hứa của Ngài bằng cách hiện ra với Áp-ram và tuyên bố rằng dòng dõi ông sẽ nhận được đất này. Đáp lại, Áp-ram lập một bàn thờ, tượng trưng cho sự thờ phượng và sự nhìn nhận lòng thành tín của Đức Chúa Trời. Bàn thờ cũng đánh dấu vùng đất ấy là thuộc về Đức Giê-hô-va, tạo nên một tiền lệ cho các thế hệ tương lai.

Sáng Thế Ký 12:8-9 (VIE1934)
8 Từ đó, người đi qua núi ở về phía đông Bê-tên, rồi đóng trại; phía tây có Bê-tên, phía đông có A-hi. Đoạn, người lập tại đó một bàn-thờ cho Đức Giê-hô-va và cầu-khẩn danh Ngài.
9 Kế sau, Áp-ram vừa đi vừa đóng trại lần lần đến Nam-phương.

Áp-ram tiếp tục hành trình, dừng lại để lập một bàn thờ khác và cầu khẩn danh Đức Giê-hô-va. Sự thờ phượng liên tục và sự nương dựa nơi Đức Chúa Trời phản ánh đức tin ngày càng sâu nhiệm của ông. Đời sống du hành của Áp-ram, khi ông di chuyển từ nơi này sang nơi khác, tượng trưng cho một đời sống bởi đức tin, trong đó sự an toàn của ông không nằm ở đất đai nhưng ở mối quan hệ với Đức Chúa Trời. Mỗi bàn thờ đều là một dấu hiệu cho thấy Áp-ram tiếp tục tin cậy lời hứa của Đức Chúa Trời, ngay cả khi đang đi qua một vùng đất xa lạ.

Sáng Thế Ký 12:10 (VIE1934)
10 Bấy giờ, trong xứ bị cơn đói-kém; sự đói-kém ấy lớn, nên Áp-ram xuống xứ Ê-díp-tô mà kiều-ngụ.

Áp-ram phải đối diện với thử thách lớn đầu tiên trong vùng đất được hứa — một cơn đói kém nghiêm trọng. Quyết định xuống Ê-díp-tô phản ánh một phản ứng thực tế trước cuộc khủng hoảng, nhưng đồng thời cũng báo trước những kinh nghiệm tương lai của dân Y-sơ-ra-ên tại Ê-díp-tô. Nạn đói đưa vào câu chuyện chủ đề về sự thử luyện, cho thấy ngay cả trong vùng đất của lời hứa, đức tin vẫn sẽ gặp khó khăn và đòi hỏi sự tiếp tục tin cậy vào sự chu cấp của Đức Chúa Trời.

Sáng Thế Ký 12:11-13 (VIE1934)
11 Khi hầu vào đất Ê-díp-tô, Áp-ram bèn nói cùng Sa-rai, vợ mình, rằng: Nầy, ta biết ngươi là một người đàn-bà đẹp.
12 Gặp khi nào dân Ê-díp-tô thấy ngươi, họ sẽ nói rằng: Ấy là vợ hắn đó; họ sẽ giết ta, nhưng để cho ngươi sống.
13 Ta xin hãy xưng ngươi là em gái ta, hầu cho sẽ vì ngươi mà ta được trọng-đãi và giữ toàn mạng ta.

Nỗi sợ người Ê-díp-tô khiến Áp-ram yêu cầu Sa-rai xưng mình là em gái thay vì vợ. Mối quan tâm của ông cho thấy một sự yếu kém trong đức tin, khi ông tự mình tìm cách giải quyết thay vì hoàn toàn tin cậy Đức Chúa Trời sẽ bảo vệ mình. Hành động lừa dối này tạo ra sự căng thẳng trong câu chuyện, cho thấy nỗi sợ hãi có thể thách thức đức tin như thế nào. Hành động của Áp-ram sẽ đem lại hậu quả, nhưng đồng thời câu chuyện cũng bày tỏ sự thành tín của Đức Chúa Trời ngay cả khi dân Ngài vấp ngã.

Sáng Thế Ký 12:14-16 (VIE1934)
14 Áp-ram vừa đến xứ Ê-díp-tô, dân Ê-díp-tô nhìn thấy người đàn-bà đó đẹp lắm.
15 Các triều-thần của Pha-ra-ôn cũng thấy người và trầm-trồ trước mặt vua; đoạn người đàn-bà bị dẫn vào cung Pha-ra-ôn.
16 Vì cớ người, nên Pha-ra-ôn hậu-đãi Áp-ram, và Áp-ram được nhiều chiên, bò, lừa đực, lừa cái, lạc-đà, tôi trai và tớ gái.

Nỗi sợ của Áp-ram trở thành hiện thực khi Sa-rai bị đưa vào cung Pha-ra-ôn. Pha-ra-ôn, tin rằng Sa-rai là em gái của Áp-ram, ban cho Áp-ram nhiều của cải dưới hình thức gia súc và tôi tớ. Mặc dù Áp-ram nhận được lợi ích vật chất từ tình huống này, cái giá về mặt đạo đức và mối quan hệ lại rất lớn. Tình hình trở nên nguy hiểm, vì Sa-rai hiện đang ở trong nhà của một người cai trị ngoại bang, nhưng quyền tể trị của Đức Chúa Trời sắp được bày tỏ rõ ràng.

Sáng Thế Ký 12:17-19 (VIE1934)
17 Song vì Sa-rai, vợ Áp-ram, nên Đức Giê-hô-va hành-phạt Pha-ra-ôn cùng nhà người bị tai-họa lớn.
18 Pha-ra-ôn bèn đòi Áp-ram hỏi rằng: Ngươi đã làm chi cho ta vậy? Sao không tâu với ta rằng là vợ ngươi?
19 Sao đã nói rằng: người đó là em gái tôi? nên nỗi ta đã lấy nàng làm vợ. Bây giờ, vợ ngươi đây; hãy nhận lấy và đi đi.

Đức Chúa Trời can thiệp bằng cách giáng tai họa lớn trên Pha-ra-ôn và nhà người, qua đó làm sáng tỏ sự thật về thân phận của Sa-rai. Pha-ra-ôn quở trách Áp-ram vì sự lừa dối của ông, nhận ra rằng mình có thể đã vô tình phạm tội khi lấy Sa-rai làm vợ. Mặc dù Áp-ram đã thất bại, Đức Chúa Trời vẫn bảo vệ Sa-rai và bảo đảm rằng lời hứa giao ước vẫn được giữ nguyên. Sự việc này nhấn mạnh sự thành tín của Đức Chúa Trời ngay cả khi dân Ngài không đạt đến điều Ngài mong muốn, đồng thời cho thấy Ngài có thể đem lại sự công chính trong những hoàn cảnh khó khăn.

Sáng Thế Ký 12:20 (VIE1934)
20 Đoạn, Pha-ra-ôn hạ lịnh cho quan quân đưa vợ chồng Áp-ram cùng hết thảy tài-vật của người đi.

Pha-ra-ôn đuổi Áp-ram khỏi Ê-díp-tô, nhưng Áp-ram ra đi cùng vợ và tất cả những gì mình có. Câu kết này nhấn mạnh sự chu cấp và bảo vệ của Đức Chúa Trời dành cho Áp-ram ngay cả trong một vùng đất ngoại bang. Bất chấp những thử thách và những sai lầm của Áp-ram, Đức Chúa Trời vẫn bảo đảm rằng ông tiếp tục hành trình với những gì đã được trao cho mình, bảo vệ Sa-rai và những phước lành sẽ góp phần định hình tương lai của dân Y-sơ-ra-ên. Việc Áp-ram rời khỏi Ê-díp-tô cũng báo trước những sự kiện tương lai liên quan đến dòng dõi ông, là những người sau này sẽ rời khỏi Ê-díp-tô dưới sự bảo vệ của Đức Chúa Trời.