
Tổng quan: Ru-tơ
Sách Ru-tơ, lấy bối cảnh trong thời kỳ các quan xét, là một câu chuyện đặc biệt về lòng trung thành, tình yêu thương và sự quan phòng của Đức Chúa Trời. Câu chuyện tập trung vào Ru-tơ, một người đàn bà góa người Mô-áp, và lòng tận tụy của nàng đối với mẹ chồng là Na-ô-mi. Trong một thời kỳ đầy sự hỗn loạn về thuộc linh và đạo đức, câu chuyện về Ru-tơ nổi bật như một minh chứng về đức tin, lòng nhân từ và sự thành tín của Đức Chúa Trời. Ru-tơ vốn là một người ngoại bang, không thuộc dân Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, qua sự lựa chọn trung thành của mình, nàng từ bỏ quê hương, dân tộc và những thần của xứ Mô-áp để gắn bó với Na-ô-mi và Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên. Dù không biết trước tương lai sẽ ra sao, Ru-tơ bước đi trong đức tin và trung thành với điều mình đã cam kết. Điều đáng chú ý là Đức Chúa Trời đã sử dụng một người phụ nữ Mô-áp, một góa phụ nghèo và không có địa vị xã hội, để trở thành một phần trong dòng dõi dẫn đến vua Đa-vít và cuối cùng đến Đức Chúa Jêsus Christ. Vì vậy, sách Ru-tơ không chỉ là câu chuyện về một gia đình mà còn cho thấy cách Đức Chúa Trời âm thầm hành động qua những hoàn cảnh bình thường để thực hiện chương trình lớn lao của Ngài. Câu chuyện cho thấy sự quan phòng của Đức Chúa Trời ngay cả khi con người chưa thể nhìn thấy Ngài đang làm gì.
Ru-tơ 1:
Trong một thời kỳ đói kém, Ê-li-mê-léc cùng vợ là Na-ô-mi và hai con trai rời Bết-lê-hem, đi đến xứ Mô-áp để tìm nơi sinh sống. Bết-lê-hem vốn là “nhà của bánh”, nhưng vùng đất này lại đang trải qua nạn đói, khiến gia đình Ê-li-mê-léc phải rời quê hương để tìm thức ăn và sự sống ở một vùng đất khác. Tuy nhiên, hoàn cảnh của gia đình nhanh chóng trở nên bi thảm. Ê-li-mê-léc qua đời, để lại Na-ô-mi cùng hai con trai. Sau đó, hai con trai của bà cưới hai người phụ nữ Mô-áp là Ọt-ba và Ru-tơ, nhưng khoảng mười năm sau, cả hai người con trai cũng qua đời. Na-ô-mi giờ đây trở thành một góa phụ mất cả hai con trai, còn Ru-tơ và Ọt-ba đều trở thành những người góa chồng. Khi nghe tin Đức Chúa Trời đã ban bánh cho dân Ngài và nạn đói tại Y-sơ-ra-ên đã qua, Na-ô-mi quyết định trở về Bết-lê-hem. Trên đường đi, bà khuyên hai con dâu trở về nhà mẹ mình để bắt đầu lại cuộc đời. Ọt-ba cuối cùng trở về, nhưng Ru-tơ nhất quyết không rời bỏ Na-ô-mi. Ru-tơ không chỉ quyết định đi theo mẹ chồng mà còn quyết định gắn bó với dân tộc và Đức Chúa Trời của Na-ô-mi. Đây không đơn thuần là tình cảm gia đình, mà là một sự lựa chọn thuộc linh và một hành động của đức tin. Khi trở về Bết-lê-hem, Na-ô-mi đau buồn đến mức yêu cầu người ta không gọi mình là Na-ô-mi nữa, vì bà cảm thấy cuộc đời mình đã trở nên cay đắng. Bà nói: “Đấng Toàn-năng đã làm cho tôi cay-đắng lắm” (Ru-tơ 1:20). Na-ô-mi cảm thấy mình đã rời khỏi Bết-lê-hem khi còn có chồng và các con, nhưng nay trở về trong sự trống rỗng. Tuy nhiên, bà không thực sự trở về một mình, bởi Ru-tơ vẫn ở bên bà. Đức Chúa Trời đang bắt đầu một chương mới trong cuộc đời của cả hai người, dù Na-ô-mi chưa thể nhận ra điều đó. Họ trở về Bết-lê-hem vào đầu mùa gặt lúa mạch. Chi tiết này cho thấy sự cung ứng của Đức Chúa Trời bắt đầu xuất hiện ngay giữa hoàn cảnh thiếu thốn của họ. Na-ô-mi nghĩ rằng mình đã mất tất cả, nhưng Đức Chúa Trời đã chuẩn bị một con đường mà bà chưa biết đến.
Ru-tơ 2:
Sau khi trở về Bết-lê-hem, Ru-tơ phải tìm cách cung cấp thức ăn cho mình và Na-ô-mi. Theo luật pháp của Y-sơ-ra-ên, người nghèo, người góa bụa và người ngoại bang được phép mót lúa còn sót lại sau mùa gặt. Vì vậy, Ru-tơ đi ra đồng để mót lúa. Điều đáng chú ý là Ru-tơ không ngồi chờ người khác giúp đỡ; nàng chủ động làm việc, chịu khó và khiêm nhường. Nàng làm một công việc thấp kém nhưng cần thiết để chăm sóc cho mẹ chồng. Chính trong công việc bình thường này, sự quan phòng của Đức Chúa Trời bắt đầu được bày tỏ. Ru-tơ tình cờ đến cánh đồng thuộc về Bô-ô, một người họ hàng của Ê-li-mê-léc, chồng quá cố của Na-ô-mi. Theo mắt con người, việc Ru-tơ đến đúng cánh đồng của Bô-ô có vẻ chỉ là một sự tình cờ, nhưng trong câu chuyện, chúng ta thấy Đức Chúa Trời đang âm thầm dẫn dắt các sự việc. Bô-ô nhanh chóng nhận thấy Ru-tơ. Ông nghe được rằng nàng đã rời bỏ cha mẹ, quê hương và dân tộc mình để đi theo Na-ô-mi. Ông cũng biết về lòng tận tụy của nàng đối với mẹ chồng. Vì vậy, Bô-ô đối xử với Ru-tơ bằng lòng nhân từ đặc biệt. Ông bảo các đầy tớ không được làm phiền nàng, cho phép nàng uống nước cùng những người làm việc của ông và còn chỉ dẫn nàng mót lúa trong cánh đồng của ông. Bô-ô thậm chí còn truyền cho các đầy tớ cố ý để thêm lúa cho Ru-tơ mót. Đây là một hành động rộng rãi vượt xa những gì luật pháp yêu cầu. Qua Bô-ô, Đức Chúa Trời bắt đầu đáp ứng nhu cầu của Na-ô-mi và Ru-tơ. Ru-tơ trở về kể cho Na-ô-mi nghe về những gì đã xảy ra. Khi nghe tên Bô-ô, Na-ô-mi nhận ra rằng ông là một người họ hàng gần của gia đình mình và có thể đóng vai trò là người có quyền chuộc. Na-ô-mi nhận ra rằng sự nhân từ mà Bô-ô dành cho Ru-tơ không chỉ là một hành động tử tế của con người; bà nhìn thấy bàn tay của Đức Chúa Trời đang chăm sóc họ giữa hoàn cảnh khó khăn. Điều mà Na-ô-mi từng nhìn thấy như một cuộc đời cay đắng đang dần bắt đầu thay đổi.
Ru-tơ 3:
Khi nhận ra Bô-ô có thể là người có quyền chuộc, Na-ô-mi bắt đầu tìm cách để Ru-tơ có được một tương lai ổn định. Bà hướng dẫn Ru-tơ đến sân đạp lúa vào ban đêm, nơi Bô-ô đang ngủ sau khi hoàn tất công việc mùa gặt. Theo sự hướng dẫn của Na-ô-mi, Ru-tơ đến gần Bô-ô và nằm dưới chân ông. Khi Bô-ô thức dậy, Ru-tơ yêu cầu ông dang áo phủ trên nàng, một cách diễn đạt mang ý nghĩa xin ông thực hiện trách nhiệm của người có quyền chuộc. Ru-tơ không tìm kiếm một cuộc hôn nhân chỉ vì lợi ích cá nhân. Nàng đang tìm kiếm sự bảo đảm cho tương lai của gia đình Na-ô-mi và muốn duy trì dòng dõi của người đã qua đời. Bô-ô nhận ra phẩm chất của Ru-tơ và ca ngợi lòng trung thành của nàng. Ông nói: “Vậy bây giờ, hỡi con gái ta, đừng sợ chi! Ta sẽ làm cho con mọi điều con đã nói; vì hết thảy dân sự trong thành ta đều biết con là một người đàn-bà hiền-đức” (Ru-tơ 3:11). Bô-ô đồng ý thực hiện trách nhiệm của mình, nhưng ông thành thật cho Ru-tơ biết rằng có một người họ hàng khác gần hơn ông, là người có quyền chuộc trước. Vì vậy, Bô-ô không tự ý bỏ qua quyền của người họ hàng gần hơn mà sẽ giải quyết vấn đề theo đúng trật tự. Điều này cho thấy Bô-ô không chỉ là một người giàu có nhân từ mà còn là một người chính trực. Ông muốn làm điều đúng đắn, ngay cả khi điều đó có thể khiến ông mất cơ hội cưới Ru-tơ. Bô-ô bảo Ru-tơ ở lại cho đến sáng để nàng được an toàn, rồi ông cho nàng mang về một lượng lúa đáng kể cho Na-ô-mi. Hành động này tiếp tục cho thấy ông quan tâm không chỉ đến Ru-tơ mà còn đến Na-ô-mi. Khi Ru-tơ trở về và kể lại mọi việc, Na-ô-mi hiểu rằng Bô-ô sẽ không để vấn đề này kéo dài. Bà biết ông sẽ giải quyết việc đó trong ngày hôm ấy. Đây là một bước ngoặt quan trọng: điều tưởng như không có lối thoát đang tiến đến một sự giải quyết rõ ràng.
Ru-tơ 4:
Bô-ô thực hiện lời hứa của mình. Ông đi đến cổng thành, nơi những vấn đề pháp lý và những việc quan trọng của cộng đồng thường được giải quyết. Ông gọi người họ hàng gần hơn và mời các trưởng lão của thành làm nhân chứng. Bô-ô trình bày vấn đề một cách công khai. Người họ hàng gần hơn ban đầu đồng ý chuộc đất thuộc về Ê-li-mê-léc. Nhưng khi biết rằng việc chuộc đất cũng liên quan đến việc cưới Ru-tơ và duy trì dòng dõi của người đã qua đời, người ấy từ chối vì sợ làm tổn hại đến cơ nghiệp của mình. Sau khi người họ hàng gần hơn từ chối, Bô-ô chính thức nhận trách nhiệm của người có quyền chuộc. Ông chuộc sản nghiệp của Ê-li-mê-léc và cưới Ru-tơ. Sự việc này cho thấy Đức Chúa Trời đã dẫn dắt từng bước trong câu chuyện. Na-ô-mi từng nghĩ rằng mình trở về Bết-lê-hem trong sự trống rỗng, nhưng Đức Chúa Trời đã chuẩn bị Bô-ô, một người họ hàng có quyền chuộc, để đem lại hy vọng cho bà và Ru-tơ. Bô-ô và Ru-tơ sinh một con trai tên là Ô-bết. Khi đứa trẻ được sinh ra, những người đàn bà trong thành đến chúc phước cho Na-ô-mi. Người phụ nữ từng nói rằng mình trở về “trống không” giờ đây lại được ban cho một đứa trẻ và một gia đình mới. Na-ô-mi nhận đứa trẻ và chăm sóc nó. Những người phụ nữ nói rằng Đức Chúa Trời đã không để Na-ô-mi thiếu một người có quyền chuộc. Điều này cho thấy sự cay đắng mà Na-ô-mi từng cảm nhận không phải là kết thúc câu chuyện của bà. Ô-bết sau này trở thành cha của Y-sai và ông của vua Đa-vít. Như vậy, Ru-tơ, một phụ nữ Mô-áp, đã trở thành một phần trong dòng dõi dẫn đến vị vua vĩ đại của Y-sơ-ra-ên, và dòng dõi này cuối cùng dẫn đến Đức Chúa Jêsus Christ. Vì vậy, sách Ru-tơ kết thúc không chỉ bằng một gia đình được phục hồi mà còn bằng một phần quan trọng trong chương trình cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Qua những con người bình thường, những mất mát đau đớn và những hoàn cảnh dường như tình cờ, Đức Chúa Trời vẫn đang thực hiện mục đích của Ngài. Câu chuyện của Ru-tơ cho thấy rằng sự quan phòng của Đức Chúa Trời không phải lúc nào cũng được nhìn thấy ngay lập tức. Có những lúc con người chỉ nhìn thấy sự mất mát, nghèo khó và tương lai không chắc chắn, nhưng Đức Chúa Trời có thể đang âm thầm mở đường qua những điều rất bình thường. Lòng trung thành của Ru-tơ, lòng nhân từ của Bô-ô và sự phục hồi của Na-ô-mi đều trở thành một phần trong kế hoạch lớn hơn của Đức Chúa Trời.

