Thi-thiên 80

Thi-thiên 80 là một lời than khóc chung của dân Y-sơ-ra-ên, kêu cầu Đức Chúa Trời phục hồi và cứu dân Ngài trong một thời kỳ khủng hoảng quốc gia. Tác giả gọi Đức Chúa Trời là Đấng Chăn Giữ Y-sơ-ra-ên, nhắc lại cách Ngài đã đem dân mình ra khỏi Ê-díp-tô và trồng họ như một cây nho trong đất hứa. Nhưng giờ đây hàng rào bảo vệ đã bị phá bỏ và cây nho bị các thú hoang phá hại. Bài thi thiên nhiều lần cầu xin Đức Chúa Trời quay lại, chiếu sáng mặt Ngài trên dân sự và đem họ trở nên sống lại.

Thi-thiên 80:1-3 (VIE1934)
1 Hỡi Đấng chăn giữ Y-sơ-ra-ên, hỡi Đấng dẫn dắt Gia-cốp như bầy chiên, Hãy lắng tai nghe. Hỡi Đấng ngự trên chê-ru-bin, Hãy sáng sự rực rỡ Ngài ra.
2 Trước mặt Eùp-ra-im, Bên-gia-min, và Ma-na-se, xin hãy giục giã năng lực Ngài, Và đến cứu chúng tôi.
3 Hỡi Đức Chúa Trời, xin hãy đem chúng tôi lại, Và làm cho mặt Chúa sáng chói, thì chúng tôi sẽ được cứu.

Người viết hướng về Đức Chúa Trời như Đấng Chăn Giữ Y-sơ-ra-ên, Đấng đã dẫn dắt Gia-cốp và dân sự Ngài như một bầy chiên. Việc nhắc đến Eùp-ra-im, Bên-gia-min và Ma-na-se cho thấy lời cầu xin liên quan đến dân sự Y-sơ-ra-ên trong lúc họ đang gặp hoạn nạn. Lời cầu xin “làm cho mặt Chúa sáng chói” được lặp lại như một lời kêu gọi Đức Chúa Trời bày tỏ sự hiện diện, ân huệ và quyền năng của Ngài để cứu dân sự.

Thi-thiên 80:4-7 (VIE1934)
4 Hỡi Giê-hô-va, Đức Chúa Trời vạn quân, Chúa giận lời cầu nguyện của dân Chúa cho đến chừng nào?
5 Chúa đã nuôi chúng nó bằng bánh giọt lệ, Và cho chúng nó uống nước mắt đầy đấu.
6 Chúa làm chúng tôi thành bia tranh cạnh cho kẻ lân cận chúng tôi, Và kẻ thù nghịch cùng nhau cười nhạo chúng tôi.
7 Hỡi Đức Chúa Trời vạn quân, xin hãy đem chúng tôi lại, Và làm cho mặt Chúa sáng chói, thì chúng tôi sẽ được cứu.

Người viết diễn tả nỗi đau sâu sắc của dân Y-sơ-ra-ên, cảm thấy như Đức Chúa Trời vẫn còn giận dù họ đang cầu nguyện. “Bánh giọt lệ” và “uống nước mắt” là những hình ảnh mạnh mẽ mô tả một thời kỳ đau khổ kéo dài. Hoạn nạn của họ cũng khiến họ trở thành đối tượng tranh cạnh và bị kẻ thù chế nhạo. Vì vậy, lời cầu xin phục hồi được lặp lại, đặt hy vọng nơi sự hiện diện và ân huệ của Đức Chúa Trời.

Thi-thiên 80:8-13 (VIE1934)
8 Từ Ê-díp-tô Chúa dời sang một cây nho; Chúa đuổi các dân ra, rồi trồng cây ấy;
9 Cũng xở đất cho nó, Nó bèn châm rễ và bò đầy đất.
10 Các núi bị bóng nó che phủ, Và các nhành nó giống như cây hương nam của Đức Chúa Trời.
11 Các nhành nó gie ra đến biển, Và chồi nó lan đến sông.
12 Vì cớ sao Chúa phá hàng rào nó, Để cho các kẻ đi qua lảy lặt nó?
13 Heo rừng cắn phá nó, Và các thú đồng ăn nó.

Hình ảnh cây nho mô tả lịch sử của dân Y-sơ-ra-ên. Đức Chúa Trời đã đem “cây nho” ra khỏi Ê-díp-tô, đuổi các dân khỏi đất và trồng dân Ngài tại đó. Cây nho bén rễ, phát triển và lan rộng. Nhưng sau đó hàng rào bảo vệ bị phá bỏ, khiến những người đi qua có thể hái phá nó. Heo rừng và thú đồng trở thành hình ảnh của những kẻ thù đang tàn phá dân sự. Điều này làm nổi bật sự thay đổi từ thời kỳ được Đức Chúa Trời chăm sóc và bảo vệ sang tình trạng bị tổn thương và hoang tàn.

Thi-thiên 80:14-19 (VIE1934)
14 Đức Chúa Trời vạn quân ôi! xin hãy trở lại, Từ trên trời hãy ngó xuống, đoái xem và thăm viếng cây nho nầy,
15 Là tượt nho mà tay hữu Chúa đã trồng, Và là chồi mà Chúa đã chọn cho mình.
16 Cây nho ấy bị lửa cháy, bị chặt: Vì cớ sự quở trách của mặt Chúa, chúng nó phải hư mất.
17 Nguyện tay Chúa phù hộ người của tay hữu Chúa, Tức là con người mà Chúa đã chọn cho mình:
18 Rồi chúng tôi sẽ không lìa khỏi Chúa nữa. Xin hãy làm cho chúng tôi được sống lại, thì chúng tôi sẽ cầu khẩn danh Chúa.
19 Hỡi Giê-hô-va, Đức Chúa Trời vạn quân, xin hãy đem chúng tôi lại, Làm cho mặt Chúa sáng chói, thì chúng tôi sẽ được cứu.

Bài thi thiên kết thúc bằng một lời cầu xin khẩn thiết để Đức Chúa Trời trở lại, nhìn xuống và thăm viếng “cây nho” mà chính tay Ngài đã trồng. Dân sự đang ở trong tình trạng bị thiêu cháy và chặt phá, nên họ cầu xin Đức Chúa Trời phục hồi và ban sự sống lại cho họ. Câu 17 nói về “người của tay hữu Chúa” và “con người mà Chúa đã chọn cho mình”; trong bối cảnh bài thi thiên, những lời này được trình bày như một lời cầu xin Đức Chúa Trời đặt tay bảo vệ trên người mà Ngài đã chọn. Dân sự hứa rằng khi được phục hồi, họ sẽ không lìa bỏ Đức Chúa Trời nữa nhưng sẽ cầu khẩn danh Ngài. Bài thi thiên kết thúc bằng lời cầu xin được lặp lại lần thứ ba: xin Đức Chúa Trời đem họ trở lại, làm cho mặt Ngài sáng chói, để họ được cứu.