Truyền Đạo 9

Truyền Đạo 9 suy ngẫm về sự không chắc chắn của đời sống và sự chết không thể tránh khỏi. Người viết nhấn mạnh rằng sự chết đến với mọi người, bất kể họ là người công chính hay khôn ngoan. Ông khuyên con người hãy tận hưởng đời sống khi còn có thể, vì đời sống ngắn ngủi và không thể đoán trước. Chương này cũng nói về những giới hạn trong sự hiểu biết của con người, tính bất ngờ của các sự việc và sự vô ích của việc chỉ dựa vào sự khôn ngoan.

Truyền Đạo 9:1-3 (VIE1934)
1. Vậy nên ta đã để lòng suy-xét mọi điều đó, để xét rõ rằng người công-bình, người khôn-ngoan, và công-việc họ đều ở trong tay Đức Chúa Trời; hoặc sự yêu, sự ghét, người ta chẳng biết được: mọi sự đều ở trước mặt họ.
2. Mọi sự xảy đến đồng nhau cho mọi người: người công-bình và kẻ gian-ác, người tốt và kẻ xấu, người thanh-sạch và kẻ ô-uế, người dâng của-lễ và kẻ không dâng của-lễ; người tốt thể nào, kẻ có tội cũng thể ấy; người thề-nguyện thể nào, kẻ sợ lời thề cũng thể ấy.
3. Trong mọi điều làm ra dưới mặt trời, có một sự tai-hại, ấy là mọi người đều có chung một số-phận. Lòng con trai loài người đầy dẫy sự ác; sự điên-cuồng ở trong lòng họ khi họ còn sống, rồi sau đó họ đi đến nơi người chết.

Người viết nhận thấy rằng cả người công chính lẫn kẻ gian ác đều phải đối diện với cùng một số phận—sự chết. Bất kể phẩm hạnh của một người như thế nào, cuối cùng mọi người đều phải đối diện với cùng một kết cục. Thực tế này đem lại một cảm giác thất vọng, vì đời sống dường như đầy những điều bất ngờ và không công bằng. Con người, dù tốt hay xấu, đều bị cuốn vào sự không chắc chắn của đời sống và không thể kiểm soát được những kết quả cuối cùng của tương lai mình.

Truyền Đạo 9:4-6 (VIE1934)
4. Người nào còn ở trong những kẻ sống, thì có sự trông-cậy; vì con chó sống hơn là con sư-tử chết.
5. Vì người sống biết mình sẽ chết; nhưng người chết chẳng biết chi hết, cũng chẳng được phần thưởng gì nữa, vì kỷ-niệm họ bị quên đi.
6. Sự yêu-mến, sự ghét, sự ganh-ghét của họ thảy đều tiêu-diệt từ lâu; họ chẳng còn được dự phần gì về mọi điều làm ra dưới mặt trời.

Chừng nào một người còn sống thì vẫn còn hy vọng, bất kể địa vị của người ấy khiêm nhường đến đâu. Hình ảnh một con chó sống tốt hơn một con sư tử chết nhấn mạnh giá trị của sự sống so với sự chết. Người chết không còn nhận biết điều gì và không thể thay đổi hay ảnh hưởng đến thế giới nữa. Những cảm xúc, thành tựu và các mối quan hệ của họ không còn tiếp tục, nhấn mạnh tính dứt khoát của sự chết.

Truyền Đạo 9:7-10 (VIE1934)
7. Hãy đi, ăn bánh cách vui-mừng, uống rượu cách hớn-hở; vì Đức Chúa Trời đã nhận các công-việc ngươi.
8. Khá hằng mặc áo trắng, chớ thiếu dầu thơm trên đầu ngươi.
9. Hãy hưởng sự sống với vợ mà ngươi yêu trong mọi ngày của đời hư-không mình, là những ngày Đức Chúa Trời ban cho ngươi dưới mặt trời, trong mọi ngày hư-không của ngươi; vì đó là phần ngươi trong đời nầy, và trong công-lao ngươi làm dưới mặt trời.
10. Mọi việc tay ngươi làm được, hãy làm hết sức mình; vì dưới Âm-phủ, là nơi ngươi đi đến, chẳng có công-việc, chẳng có mưu-kế, chẳng có tri-thức, hay là sự khôn-ngoan.

Trước sự ngắn ngủi và không chắc chắn của đời sống, người viết khuyên con người hãy tận hưởng những điều tốt đẹp đơn giản của đời sống, chẳng hạn như ăn uống và dành thời gian với những người mình yêu thương. Ông khuyên mỗi người hãy hết lòng với bất cứ công việc nào mình đang làm, vì khi chết, người ấy không còn có thể tiếp tục thực hiện công việc nữa. Những câu này nhấn mạnh việc sống cách có mục đích và vui mừng trong hiện tại, vì sự chết là điều không thể tránh khỏi.

Truyền Đạo 9:11-12 (VIE1934)
11. Ta lại thấy dưới mặt trời rằng chẳng phải người lẹ làng chạy đua được, chẳng phải người mạnh sức thắng trận, chẳng phải người khôn có bánh ăn, chẳng phải người thông-sáng được giàu-có, chẳng phải người tài giỏi được ơn; nhưng thời-thế và cơ-hội xảy đến cho mọi người.
12. Vì loài người chẳng biết kỳ của mình. Như cá mắc trong lưới độc, như chim mắc trong dò, cũng một thể ấy con cái loài người mắc phải kỳ tai-hại, khi nó thình-lình xảy đến cho họ.

Đời sống không thể đoán trước, và thành công không được bảo đảm cho những người dường như có đầy đủ khả năng nhất để đạt được nó. Ngay cả người nhanh nhẹn, mạnh mẽ và khôn ngoan cũng có thể thất bại vì những hoàn cảnh bất ngờ. Thời thế và cơ hội ảnh hưởng đến tất cả mọi người, và con người không thể biết trước khi nào tai họa hay sự chết sẽ xảy đến, giống như cá bất ngờ mắc vào lưới hoặc chim mắc vào bẫy. Điều này cho thấy tính không thể đoán trước của đời sống.

Truyền Đạo 9:13-16 (VIE1934)
13. Ta cũng thấy dưới mặt trời sự khôn-ngoan nầy, lấy làm lớn cho ta:
14. Có một cái thành nhỏ, trong đó ít người; một vua lớn đến hãm đánh nó, và xây đắp đồn lũy lớn để nghịch cùng nó.
15. Vả, trong thành có một người nghèo mà khôn-ngoan, nhờ sự khôn-ngoan mình giải-cứu được thành ấy; nhưng chẳng ai nhớ đến người nghèo đó.
16. Ta bèn nói rằng: Sự khôn-ngoan hơn sức mạnh; dầu vậy, sự khôn-ngoan của người nghèo bị khinh-dể, lời nói người không ai nghe.

Người viết kể lại câu chuyện về một thành nhỏ được cứu nhờ sự khôn ngoan của một người nghèo, nhưng người ấy nhanh chóng bị quên lãng. Điều này minh họa rằng sự khôn ngoan, dù có sức mạnh lớn lao, thường không được công nhận hay tưởng thưởng trong đời sống. Con người thường coi trọng sức mạnh và của cải hơn sự khôn ngoan, ngay cả khi chính sự khôn ngoan đem lại sự giải cứu.

Truyền Đạo 9:17-18 (VIE1934)
17. Lời của người khôn-ngoan nói ra cách yên-lặng, đáng nghe hơn tiếng kêu-la của kẻ cai-trị những người ngu-dại.
18. Sự khôn-ngoan hơn khí-giới chiến-trận; nhưng một kẻ có tội phá-hủy nhiều việc tốt.

Người viết kết luận rằng sự khôn ngoan được nói ra cách yên lặng có giá trị hơn những lời kêu la của những kẻ cai trị ngu dại. Sự khôn ngoan hiệu quả hơn sức mạnh quân sự, nhưng hành động của chỉ một người có tội cũng có thể phá hủy nhiều điều tốt đẹp. Những câu này làm nổi bật sự tương phản giữa ảnh hưởng lâu dài của sự khôn ngoan và sức mạnh hủy diệt của tội lỗi.